Table of Contents
Özet
Genel Sosyal Güven ölçeği, sosyal güven kavramının psikometrik olarak ölçülmesini sağlamak amacıyla geliştirilmiş bir araçtır. Ölçek, Erhan Tecim tarafından 2011 yılında tamamlanan doktora tezi kapsamında bir ölçek geliştirme çalışması olarak ortaya konmuştur. Bu ölçek, bireylerin genel olarak topluma, kurumlara ve diğer insanlara duyduğu güven düzeyini tespit etmeyi amaçlamaktadır. Orijinal çalışma, dinin sosyal güvenin oluşumu üzerindeki etkilerini araştırmıştır.
Anahtar Kelimeler
Genel Sosyal Güven, Sosyal Güven, Psikometri, Ölçek Geliştirme, Güven, Dini Etkiler.
Yazarlar
Erhan Tecim.
Amaç
Ölçeğin temel amacı, bireylerin genel yaşam bağlamında diğer bireylere, toplumsal yapılara ve kurumlara karşı hissettikleri sosyal güven düzeyini nicel olarak değerlendirmektir. Bu ölçek, özellikle dinin sosyal güvenin inşasındaki rolünü inceleyen akademik çalışmalar için bir araç olarak tasarlanmıştır. Ölçeğin geliştirilmesi, sosyal güven kavramının daha derinlemesine anlaşılmasına katkıda bulunmayı hedeflemiştir.
Ölçek, sosyal bilimler araştırmacılarının, bireysel farklılıkların sosyal güven algısı üzerindeki etkilerini sistematik bir şekilde incelemelerine olanak tanımak üzere tasarlanmıştır. Bu bağlamda, ölçek hem genel popülasyon çalışmalarında hem de spesifik alt gruplara yönelik araştırmalarda kullanılabilir niteliktedir.
Yapı
Genel Sosyal Güven ölçeği, sosyal güven kavramını ölçmektedir. Bu yapı, bireyin çevresindeki toplumsal ortama karşı beslediği temel iyimserliği, başkalarının niyetlerinin iyi olduğuna dair inancı ve toplumsal düzenin işleyişine olan itimadını kapsar. Psikolojik ve sosyolojik literatürde kritik bir öneme sahip olan bu yapı, toplumsal uyum, işbirliği ve refahın temel belirleyicilerinden biri olarak kabul edilir.
Ölçek, bu güvenin genel ve yaygın düzeyini hedef alarak, durumsal veya spesifik güven türlerinden ayrışmaktadır. Geliştirme süreci, bu çok boyutlu yapının tekil bir skorla temsil edilip edilemeyeceğini araştırmış ve bireylerin genel yaşam memnuniyetleri ile toplumsal katılım düzeylerini etkileyen temel bir bilişsel ve duygusal eğilimi yakalamayı amaçlamıştır.
Geçerlik
Ölçeğin orijinal kaynak referansında (Tecim, 2011), spesifik geçerlik analiz sonuçları özetlenmemiştir. Ancak, bir ölçek geliştirme çalışmasının doğası gereği, yapı geçerliği ve kapsam geçerliği çalışmalarının yapılmış olması beklenmektedir. Yapı geçerliği genellikle faktör analizi yöntemleri ile test edilirken, kapsam geçerliği uzman görüşleri alınarak ve madde havuzunun ilgili literatürü ne ölçüde temsil ettiği değerlendirilerek sağlanır.
İlerideki araştırmacılar, ölçeğin yapısal uygunluğunu doğrulamak amacıyla doğrulayıcı faktör analizi (DFA) gibi ileri düzey psikometri tekniklerini kullanarak geçerlik kanıtlarını güçlendirebilirler. Bu ek çalışmalar, ölçeğin ölçtüğü sosyal güven yapısının teorik beklentilerle ne kadar uyumlu olduğunu netleştirecektir.
Güvenirlik
Genel Sosyal Güven ölçeğinin orijinal doktora tezinde spesifik güvenirlik katsayıları açıkça belirtilmemiştir. Ancak, yeni geliştirilen psikometrik araçlarda iç tutarlılık (Cronbach Alfa) ve test-tekrar test güvenilirliği gibi yöntemlerin kullanılması standart bir gerekliliktir.
İç tutarlılık analizleri, ölçek maddelerinin aynı yapıyı ne ölçüde ölçtüğünü gösterir. İdeal olarak, sosyal bilimler ölçeklerinde Cronbach Alfa katsayısının 0.70 veya üzerinde olması beklenir. Test-tekrar test güvenilirliği ise ölçeğin zaman içinde tutarlı sonuçlar üretme yeteneğini gösterir. Gelecekteki uygulamalarda bu tür güvenilirlik verilerinin sunulması, ölçeğin bilimsel sağlamlığını artıracaktır.
Faktör Analizi
Ölçek geliştirme sürecinde, ölçeğin altında yatan boyutsal yapıyı belirlemek amacıyla büyük olasılıkla faktör analizi teknikleri kullanılmıştır. Keşfedici Faktör Analizi (KFA), maddelerin hangi faktörler altında toplandığını ve bu faktörlerin Genel Sosyal Güven yapısını nasıl temsil ettiğini ortaya koymak için temel araçtır. Bu analizler, maddelerin nihai seçimine ve ölçek skorlarının hesaplanma biçimine rehberlik etmiştir.
Tecim (2011) çalışmasının, sosyal güvenin tek boyutlu mu yoksa çok boyutlu mu olduğu sorusuna yanıt aradığı varsayılmaktadır. Elde edilen faktör yapısı, ölçeğin puanlanmasında ve yorumlanmasında temel alınacak teorik çerçeveyi sağlamaktadır.
Araç
Test Tipi: Ölçek Geliştirme (Geliştirme).
Format: Likert Tipi Derecelendirme Ölçeği.
Mevcut Diller: Türkçe.
Popülasyon Grubu: Yetişkinler.
Yaş Grubu: Belirtilmemiş (Akademik tezler genellikle 18 yaş ve üzeri yetişkin popülasyonunu hedefler).
Popülasyon Detayları: Orijinal çalışma, sosyal güven oluşumunda dinin etkisini incelemek üzere belirlenmiş bir örneklem üzerinde uygulanmıştır. Detaylı örneklem bilgileri doktora tezinde mevcuttur.
Test Metodolojisi: 5’li Likert tipi derecelendirme (Ölçek maddeleri 5 seçenekli bir derecelendirme sistemi ile yanıtlanır).
Anahtar Kelimeler
Sosyal Güven, Doktora Tezi, Güvenirlik, Geçerlik, Tecim, Ölçek.
Yazarlar
Yazar ORCID Tanımlayıcı: Sağlanmamıştır.
Kurum E-posta Adresleri: [email protected]
Yazışma Adresi: Selçuk Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü (Çalışmanın yapıldığı kurum).
İzinler & Ücret ve Test Yılı
Ölçek, Erhan Tecim tarafından 2011 yılında bir doktora tezi kapsamında geliştirilmiştir. Kullanım izinleri için doğrudan yazar ile e-posta yoluyla iletişime geçilmesi önerilir. Ticari olmayan akademik kullanımlarda izin koşulları yazarın inisiyatifindedir.
Testin Geliştirme Yılı: 2011.
Ölçeğe ait orijinal PDF belgesi incelenebilir. Orijinal PDF buradan indirilebilir: genel-sosyal-guven-toad.pdf
Referanslar
-
Tecim, E. (2011) Sosyal güven oluşumunda dinin etkisi. (Yayınlanmamış doktora tezi), Selçuk Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Konya.
-
Ek olarak, çalışmanın bağlı olduğu Yükseköğretim Kurulu (YÖK) Ulusal Tez Merkezi bağlantısı mevcuttur: yok.gov.tr.
Genel Sosyal Güven Maddeleri
ÖNEMLİ: Aşağıdaki ölçek maddeleri orijinal dilinde korunmalı ve hiçbir şekilde değiştirilmemelidir.
Ölçeğin orijinal maddeleri kaynak içerikte sağlanmamıştır. Maddelerin tamamına ulaşmak için yazarın doktora tezine (Tecim, 2011) başvurulması gerekmektedir.
Cite this article
memjavad (2026). Genel Sosyal Güven. Turkish Psychological Scales. Retrieved from https://tr-scales.arabpsychology.com/genel-sosyal-guven/
memjavad. "Genel Sosyal Güven." Turkish Psychological Scales, 1 May. 2026, https://tr-scales.arabpsychology.com/genel-sosyal-guven/.
memjavad. "Genel Sosyal Güven." Turkish Psychological Scales, 2026. https://tr-scales.arabpsychology.com/genel-sosyal-guven/.
memjavad (2026) 'Genel Sosyal Güven', Turkish Psychological Scales. Available at: https://tr-scales.arabpsychology.com/genel-sosyal-guven/.
[1] memjavad, "Genel Sosyal Güven," Turkish Psychological Scales, vol. X, no. Y, ص Z-Z, May, 2026.
memjavad. Genel Sosyal Güven. Turkish Psychological Scales. 2026;vol(issue):pages.