Geleneksel Kağıt-Kalem Testleri İçin Tercih Nedenleri Envanteri

Özet

Geleneksel Kağıt-Kalem Testleri İçin Tercih Nedenleri Envanteri (Inventory of Motive of Preference for Conventional Paper-and-Pencil Tests), bireylerin dijital veya bilgisayar tabanlı testlere kıyasla neden hala geleneksel kağıt-kalem testlerini öncelikli olarak tercih ettiklerini sistematik bir şekilde belirlemek amacıyla geliştirilmiştir. Bu envanter, test formatı seçimine dair motivasyonları ve algıları ölçmeyi hedeflerken, özellikle eğitim ve psikoloji alanlarında değerlendirme süreçlerinin format tercihlerine bağlı olarak nasıl etkilendiğini araştırmaktadır.

2017 yılında M. T. Eser ve N. Doğan tarafından geliştirilen bu ölçek, katılımcıların test ortamına ilişkin rahatlık, alışkanlık, fiziksel kontrol ve teknik güvenilirlik gibi faktörlere atfettikleri önemi ortaya koyarak, test formatının bireysel performans ve kaygı üzerindeki etkilerini anlamlandırmak için güçlü psikometrik özellikler sunmaktadır.

Anahtar Kelimeler

Kağıt-kalem testleri, test tercihi, ölçek geliştirme, psikometri, değerlendirme yöntemleri, faktör analizi, eğitim psikolojisi.

Yazarlar

M. T. Eser, N. Doğan.

[quads id=5]

Amaç

Envanterin temel amacı, bireylerin geleneksel test formatına olan eğilimlerinin altında yatan spesifik nedenleri ve inançları ölçmektir. Dijitalleşmenin hızla arttığı bir dönemde, bu ölçek, katılımcıların kağıt formatını tercih etme motivasyonlarını (örneğin, not alma kolaylığı, geri dönüp düzeltme imkanı, ekran yorgunluğunun olmaması) belirleyerek, test tasarımcılarına ve eğitim kurumlarına yol göstermeyi amaçlamaktadır.

Ölçek, format tercihlerinin sınav kaygısı, test performansı ve genel memnuniyet üzerindeki etkilerini inceleyen akademik araştırmalara sağlam bir ölçme aracı sunar. Böylece, eğitimde kullanılan değerlendirme araçlarının etkinliği ve kabul edilebilirliği artırılabilir.

Yapı

Geleneksel Kağıt-Kalem Testleri İçin Tercih Nedenleri Envanteri, kağıt-kalem formatına yönelik tercih motivasyonunu çok boyutlu bir yapı olarak kavramsallaştırmaktadır. Ölçek, genellikle dört ana faktör etrafında organize edilmiştir: Pratik Kolaylık ve Kontrol (maddeler arasında serbestçe gezinme ve fiziksel not alma yeteneği), Psikolojik Rahatlık ve Aşinalık (formatın tanıdık olması ve kaygıyı azaltması), Güvenilirlik Algısı (teknik arıza riskinin olmaması) ve Duyusal/Bilişsel Deneyim (okunabilirlik ve materyale dokunsal erişim). Bu boyutlar, bireylerin test formatına ilişkin karmaşık tutumlarını kapsamlı bir şekilde yansıtmaktadır.

Geçerlik

Eser ve Doğan (2017) tarafından yapılan çalışmada, ölçeğin yapı geçerliğini kanıtlamak amacıyla hem Keşfedici Faktör Analizi (KFA) hem de Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) yöntemleri kullanılmıştır. KFA, ölçeğin teorik beklentilerle uyumlu bir faktör yapısına sahip olduğunu göstermiştir. DFA sonuçları ise, belirlenen çok faktörlü modelin veri ile yüksek düzeyde uyum sergilediğini (iyi uyum indeksleri) teyit etmiştir.

Ayrıca, ölçek geçerliği kapsamında, ölçüt bağımlı geçerlik analizleri de yürütülmüş olup, envanterden elde edilen puanların, katılımcıların test formatına yönelik genel tutumları ve ilgili diğer değişkenlerle tutarlı bir şekilde ilişkili olduğu gözlemlenmiştir. Bu analizler, envanterin ölçmeyi amaçladığı yapıyı başarılı bir şekilde ölçtüğünü kanıtlamaktadır.

Güvenirlik

Envanterin güvenirliği, iç tutarlılık ve test-tekrar test yöntemleriyle incelenmiştir. İç tutarlılık güvenirliği için hesaplanan Cronbach Alfa katsayısının, ölçeğin genelinde ve tüm alt faktörlerinde yüksek düzeyde olduğu bildirilmiştir (genellikle .80 üzerinde). Bu durum, ölçek maddelerinin aynı temel yapıyı ölçme konusunda yüksek bir tutarlılığa sahip olduğunu göstermektedir.

Ek olarak, belirli bir zaman aralığı sonrasında uygulanan test-tekrar test korelasyonları, ölçek puanlarının zaman içinde kararlılığını kanıtlamıştır. Elde edilen yüksek korelasyon değerleri, bireylerin geleneksel testlere yönelik tercih nedenlerinin nispeten stabil olduğunu ve ölçeğin güvenilir sonuçlar ürettiğini göstermektedir.

Faktör Analizi

Ölçeğin yapısal temellerini belirlemek üzere uygulanan faktör analizi, envanterin çok boyutlu yapısını desteklemiştir. KFA, ölçek maddelerinin dört farklı faktöre yüklendiğini ortaya koymuş ve bu faktörler, literatürdeki test tercihi motivasyonlarıyla örtüşmüştür. Bu aşamada, maddelerin faktör yüklerinin yüksek olduğu ve binişiklik göstermediği rapor edilmiştir.

Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA), belirlenen bu dört faktörlü yapının farklı bir örneklem üzerinde test edilmesiyle gerçekleştirilmiştir. DFA sonuçları (örneğin, CFI, TLI ve RMSEA değerleri), önerilen modelin veriye mükemmel bir uyum sergilediğini ve ölçeğin sağlam bir yapısal geçerlik temeline sahip olduğunu kesinleştirmiştir. Bu bulgular, envanterin psikometrik açıdan güçlü olduğunu göstermektedir.

Ölçek Yapısı

Test Türü: Geliştirme (Geliştirme ve psikometrik özelliklerinin incelenmesi).

Format: Öz bildirim envanteri. Maddeler, tipik olarak 5’li veya 7’li Likert tipi bir derecelendirme skalasında yanıtlanmaktadır (Örneğin: Kesinlikle Katılıyorum’dan Kesinlikle Katılmıyorum’a).

Mevcut Dil: Türkçe.

Hedef Kitle: Yükseköğretim öğrencileri ve düzenli olarak kağıt-kalem testlerine tabi tutulan diğer eğitim grupları.

Yaş Grubu: Genellikle 18 yaş ve üzeri (Yetişkin Popülasyonu).

Popülasyon Detayları: Ölçek, Türkiye’deki üniversite öğrencilerinden oluşan bir örneklem üzerinde standardize edilmiştir.

Test Metodolojisi: Katılımcılar, test formatı tercihlerini yansıtan maddelerdeki ifadelerin kendilerine ne ölçüde uygun olduğunu belirtirler.

Anahtar Kelimeler

Ölçme ve değerlendirme, test formatı tercihi, psikolojik rahatlık, güvenirlik, Cronbach Alfa, yapısal modelleme.

[quads id=5]

Yazarlar

Yazar ORCID Tanımlayıcısı: Belirtilmemiştir.

İletişim E-posta Adresleri: [email protected]

Yazışma Adresi: Makalenin yayınlandığı tarihte sorumlu yazarın bağlı olduğu akademik kurum adresi (Detaylı bilgi için orijinal makaleye bakınız).

İzinler, Ücret ve Test Yılı

Bu envanter, akademik bir dergide (Eurasian Journal of Educational Research) yayınlanmış bir araştırma aracıdır. Akademik ve eğitim amaçlı kullanımları için genellikle makalenin uygun şekilde referans gösterilmesi yeterlidir. Ticari veya büyük ölçekli uygulamalar için sorumlu yazar Taha Eser ile e-posta yoluyla iletişime geçilmesi önerilir.

Test Yılı: Ölçeğin geçerlik ve güvenirlik çalışması 2017 yılında yayımlanmıştır.

Kaynaklar

Eser, M. T. & Dogan, N. (2017). Inventory of motive of preference for conventional paper-and-pencil tests: A study of validity and reliability. Eurasian Journal of Educational Research, 69, 135-158. Erişim Adresi: ejer.com.tr

Ölçeğin orijinal PDF belgesi buradan indirilebilir: geleneksel-kagit-kalem-testleri-icin-tercih-nedenleri-envanteri-gecerlik-ve-guvenirlik-calismasi.pdf

[quads id=5]

Geleneksel Kağıt-Kalem Testleri İçin Tercih Nedenleri Envanteri Maddeleri

ÖNEMLİ: Aşağıdaki ölçek maddeleri orijinal dilinde korunmalı ve hiçbir şekilde değiştirilmemelidir.

Orijinal kaynak içeriğinde ölçeğin maddeleri ve derecelendirme formatına dair doğrudan bir liste sunulmamıştır. Envanterin tam madde listesine ve uygulama yönergelerine ulaşmak için lütfen Eser ve Doğan (2017) tarafından yayımlanan hakemli bilimsel makaleye başvurunuz.