Futbolda Risk Değerlendirme Anketi

Özet

Futbolda Risk Değerlendirme Anketi, profesyonel spor ortamında risk yönetimi ve sporcuların kişisel risk algılarını sistematik olarak incelemek amacıyla geliştirilmiş özgün bir ölçektir. Bu anket, Halil Orbay Çobanoğlu tarafından 2008 yılında yüksek lisans tezi kapsamında oluşturulmuştur. Ölçek, özellikle Türkiye’deki profesyonel futbol ligi (dönemin Turkcell Süper Ligi) oyuncularının karşılaştığı potansiyel tehlikeleri ve bu tehlikelere yönelik değerlendirmelerini nicel verilerle ortaya koymayı hedeflemiştir.

Ölçek, riskin farklı boyutlarını kapsayan maddelerden oluşmakta ve sporcunun riski ne düzeyde algıladığını belirlemek üzere 5’li Likert tipi bir derecelendirme kullanmaktadır. Geliştirme süreci, kapsamlı güvenirlik ve geçerlik analizleriyle desteklenmiştir.

Anahtar Kelimeler

Futbol, Risk Yönetimi, Risk Değerlendirme, Spor Psikolojisi, Ölçek Geliştirme, Güvenirlik, Turkcell Süper Ligi.

Yazarlar

Halil Orbay Çobanoğlu

Amaç

Anketin temel amacı, sporcuların profesyonel futbol faaliyetleri sırasında karşılaşabilecekleri çeşitli risk unsurlarını (fiziksel, psikolojik, çevresel vb.) belirlemek ve bu risklere yönelik kişisel değerlendirmelerini ölçmektir. Elde edilen veriler, kulüplerin ve ilgili spor organizasyonlarının daha etkin risk yönetimi stratejileri geliştirmesine bilimsel dayanak sağlamayı amaçlamaktadır.

Ölçek, sporcuların risk algısındaki farklılıkları tespit ederek, sporcu sağlığının ve performansının sürdürülebilirliğini tehdit eden faktörlerin önceden belirlenmesine yardımcı olmayı hedefler.

Yapı

Futbolda Risk Değerlendirme Anketi, sporcuların risk algısını ve değerlendirme biçimlerini ölçen çok boyutlu bir yapıyı temsil etmektedir. Bu yapı, riskin sadece fiziksel yaralanmalarla sınırlı kalmayıp, aynı zamanda psikolojik baskı, antrenman yoğunluğu ve çevresel koşullardan kaynaklanan tehlikeleri de içerdiğini varsayar.

Ölçekteki maddeler, sporcunun belirli bir risk faktörünü ne ölçüde deneyimlediğini veya algıladığını değerlendirmesini ister. Derecelendirme formatı, 1 (ÇOK AZ) ile 5 (ÇOK FAZLA) arasında değişen 5’li Likert tipi bir yapıdadır.

Geçerlik

Ölçeğin geliştirme aşamasında geçerlilik çalışmaları, özellikle içerik geçerliliğine odaklanmıştır. Bu kapsamda, alanında uzman iki akademisyenin görüşüne başvurulmuştur. Uzman görüşleri, anket maddelerinin ölçülmek istenen risk değerlendirme yapısını yeterince temsil edip etmediğini kontrol etmek için kullanılmıştır. Elde edilen sonuçlar, anketin geçerli olduğu yönünde kanaat oluşturmuştur.

Güvenirlik

Anketin güvenirliği, çeşitli güçlü istatistiksel yöntemlerle detaylı bir şekilde test edilmiştir. Kullanılan yöntemler, ölçeğin iç tutarlılığını ve zamana yayılan istikrarını farklı açılardan incelemiştir.

Güvenirlik analizlerinde kullanılan yöntemler şunlardır:

• Cronbach’s Alpha katsayısı (İç tutarlılık analizi).
• Split-half yöntemi (Yarıya bölme tutarlılığı).
• Guttman analizi.
• Parallel analiz.
• Strict Parallel analiz.

Bu çoklu analiz yaklaşımı, ölçeğin farklı istatistiksel varsayımlar altında bile yüksek düzeyde tutarlılığa sahip olduğunu göstermiştir.

Faktör Analizi

Kaynak metinde, ölçeğin yapısal geçerliliğini incelemek amacıyla gerçekleştirilmiş detaylı bir açıklayıcı veya doğrulayıcı faktör analizi sonuçları belirtilmemiştir. Ancak, ölçek geliştirme türünde olduğu için, maddelerin altında yatan faktör yapısının güvenirlik analizleriyle (özellikle Parallel ve Strict Parallel yöntemleri) dolaylı yoldan incelendiği varsayılabilir. Daha sonraki araştırmalar, bu anketin faktör yapısını netleştirmek için kullanılabilir.

Araç

Test Türü: Geliştirme (Yeni bir ölçüm aracı olarak tasarlanmıştır.)

Format: 5’li Likert tipi derecelendirme. (1=ÇOK AZ, 5=ÇOK FAZLA)

Mevcut Dil: Türkçe

Hedef Grup: Profesyonel Futbolcular

Yaş Grubu: Yetişkin Sporcular

Popülasyon Detayları: Çalışma, Turkcell Süper Ligi’nde yer alan sporcuların risk değerlendirmeleri üzerine odaklanmıştır.

Test Metodolojisi: Öz bildirim anketi (Survey/Questionnaire).

Anahtar Kelimeler

Likert Ölçeği, Sporcu Sağlığı, İç Tutarlılık, Uzman Görüşü, Tehlike, Performans, Anadolu Üniversitesi.

İzinler, Ücret ve Test Yılı

Ölçek, Halil Orbay Çobanoğlu tarafından 2008 yılında tamamlanan yüksek lisans tezi kapsamında geliştirilmiştir. Ölçeğin ticari kullanımı hakkında net bir bilgi bulunmamakla birlikte, akademik ve araştırma amaçlı kullanımlarda, tezin uygun şekilde referans gösterilmesi gerekmektedir.

Test Yılı: 2008

Referanslar

Çobanoğlu, H., O. (2008). Sporda risk yönetimi: Turkcell süper ligindeki sporcuların risk değerlendirmeleri üzerine bir araştırma (Yüksek lisans tezi). Anadolu Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Eskişehir.

Teze YÖK Ulusal Tez Merkezi üzerinden erişilebilir: tez.yok.gov.tr

Sorumlu Yazar İletişim E-postası: [email protected]

Orijinal PDF dosyasına buradan ulaşılabilir: futbolda-risk-degerlendirme-anketi-toad.pdf

Futbolda Risk Değerlendirme Anketinin Maddeleri

ÖNEMLİ: Orijinal kaynak metin, anketin maddelerini (sorularını) içermemektedir. Maddelere erişim için yazarla iletişime geçilmesi veya ilgili yüksek lisans tezinin incelenmesi gerekmektedir.