Table of Contents
Özet
Erken Öğrenme Becerilerini Değerlendirme Ölçeği, Başaran (2006) tarafından orijinal bir aracın Türk kültürüne ve diline uyarlama çalışması sonucunda elde edilmiştir. Bu çalışma, 48-66 aylık Türk çocuklarının erken öğrenme becerilerini sistematik bir şekilde değerlendirmeyi amaçlamıştır. Erken öğrenme becerilerinin tespiti, çocukların okula hazırbulunuşluk düzeylerini belirlemek ve gerekli eğitim müdahalelerini planlamak açısından kritik öneme sahiptir. Uyarlama çalışması, Tokat ilindeki örneklem üzerinde gerçekleştirilmiş olup, ölçeğin bu yaş grubundaki çocukların gelişim özelliklerini yansıtıp yansıtmadığı incelenmiştir.
Anahtar Kelimeler
Erken öğrenme becerileri, okula hazırbulunuşluk, psikometrik, ölçek uyarlama, 48-66 ay, Nuran Başaran.
Yazarlar
Nuran Başaran
[quads id=5]
Amaç
Bu ölçeğin temel amacı, 48 ila 66 aylık Türk çocuklarının erken öğrenme becerileri düzeylerini güvenilir ve geçerli bir şekilde ölçmektir. Orijinal olarak yabancı dilde geliştirilen bir aracın Türk çocuklarının gelişimsel ve kültürel bağlamına adapte edilmesi, yerel eğitim araştırmaları ve uygulamaları için standart bir araç sağlamayı hedeflemiştir.
Ölçek, erken çocukluk eğitiminde çalışan uzmanların ve araştırmacıların, çocukların bilişsel, motor ve sosyal-duygusal alanlardaki öğrenmeye yönelik kapasitelerini belirlemelerine yardımcı olmayı amaçlamaktadır. Bu sayede, çocukların ilkokula geçiş süreçlerinde karşılaşabilecekleri potansiyel zorluklar önceden tespit edilebilir.
Yapı
Erken Öğrenme Becerilerini Değerlendirme Ölçeği, çocukların formal eğitime başlamadan önce sahip olması gereken kritik becerileri ölçen çok boyutlu bir yapıyı temel alır. Bu yapı genellikle dikkat, hafıza, problem çözme, dil gelişimi ve motor koordinasyon gibi alanları kapsar. Bu beceriler, çocuğun çevresiyle etkileşim kurma ve yeni bilgileri edinme yeteneğinin temelini oluşturur.
Ölçeğin psikometrik yapısı, uyarlama çalışmasında incelenerek, orijinal ölçeğin teorik boyutlarının Türk kültüründeki çocuklar için de geçerliliğini koruyup korumadığı araştırılmıştır. Erken öğrenme becerileri, akademik başarının önemli bir öngörücüsü olarak kabul edilir ve bu ölçek, bu karmaşık yapının alt bileşenlerini ayrıştırmayı hedefler.
Geçerlik
Kaynak içerikte spesifik geçerlik katsayıları belirtilmemiştir (-). Ancak, Nuran Başaran’ın 2006 tarihli yüksek lisans tezi, uyarlama sürecinin bir parçası olarak geçerlik çalışmalarını içermek zorundadır. Bu çalışmalar tipik olarak kapsam geçerliği (uzman görüşleri ile madde uygunluğunun değerlendirilmesi) ve yapı geçerliği (faktör analizi gibi istatistiksel yöntemlerle ölçeğin teorik yapısının doğrulanması) üzerine odaklanmıştır.
Uyarlama çalışmasında, ölçeğin hedeflediği yapıyı gerçekten ölçtüğünden emin olmak için çeviri ve kültürel adaptasyon süreçleri titizlikle yürütülmüştür. Bu süreçler, ölçek maddelerinin Türkçeye uygunluğunu ve 48-66 aylık çocukların gelişim düzeylerine hitap edip etmediğini kontrol etmeyi içerir.
Güvenirlik
Kaynak içerikte spesifik güvenirlik katsayıları belirtilmemiştir (-). Tipik bir uyarlama çalışmasında, ölçeğin tutarlılığını ve kararlılığını test etmek amacıyla iç tutarlılık (Cronbach Alfa katsayısı), test-tekrar test güvenirliği veya yarımlama güvenirliği gibi yöntemler kullanılmış olmalıdır.
Bu istatistiksel analizler, ölçeğin farklı zamanlarda veya farklı madde setleriyle uygulandığında benzer sonuçlar üretme kapasitesini gösterir. Başaran’ın tezi, ölçeğin Tokat örnekleminde tutarlı sonuçlar verdiğini ortaya koyan bu tür güvenirlik analizlerini içermelidir.
Faktör Analizi
Uyarlama çalışmalarının olmazsa olmazı olan faktör analizi, orijinal ölçeğin çok boyutlu yapısının Türk örnekleminde de korunup korunmadığını incelemek için kullanılmıştır. Bu analiz, ölçek maddelerinin hangi temel beceri grupları altında toplandığını ve bu grupların teorik beklentilerle ne kadar örtüştüğünü belirlemeye yardımcı olur.
Faktör analizi sonuçları, ölçeğin erken öğrenme becerilerinin hangi bileşenlerini ölçtüğünü netleştirir ve ölçeğin yapı geçerliğine önemli bir katkı sağlar. Bu analiz, ölçeğin nihai formunun ve puanlama yapısının belirlenmesinde merkezi bir rol oynamıştır.
Araç
Test Type: Uyarlama (Adaptation)
Format: Değerlendirme Aracı (Assessment Instrument). Orijinal formun yapısına bağlı olarak gözlem veya performans temelli olabilir.
Language Available: Türkçe
Population Group: Okul Öncesi Dönem Çocukları
Age Group: 48-66 aylık çocuklar
Population Details: Tokat ilinde yaşayan, tipik gelişim gösteren 48-66 aylık çocuklar. Çalışma, Gazi Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü bünyesinde yürütülmüştür.
Test Methodology: Bireysel uygulama veya gözlem yoluyla erken öğrenme becerilerinin değerlendirilmesi.
Anahtar Kelimeler
Erken çocukluk eğitimi, okul öncesi, gelişimsel değerlendirme, Nuran Başaran, yüksek lisans tezi, psikometrik özellikler.
[quads id=5]
Yazarlar
Author ORCID Identifier: Sağlanmamıştır.
Affiliation Email addresses: Sağlanmamıştır.
Correspondence Address: Gazi Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü (Çalışmanın yapıldığı dönemdeki kurumsal adres).
İzinler, Ücret ve Test Yılı
Test Yılı: 2006 (Uyarlama çalışmasının tamamlandığı yıl).
İzinler ve Ücret: Ölçeğin ticari kullanımı veya tam metnine erişim için yazar Nuran Başaran veya Gazi Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü ile iletişime geçilmesi gerekmektedir. Akademik amaçlı kullanımlar için tez formatına ulaşılabilir.
Tezin tam metnine Yükseköğretim Kurulu (YÖK) Ulusal Tez Merkezi üzerinden erişim sağlanabilmektedir: tez.yok.gov.tr.
Kaynaklar
Başaran, N. (2006). Erken öğrenme becerileri değerlendirme aracının Tokat örnekleminde 48-66 aylık Türk çocuklarına uyarlanması. (Yüksek lisans tezi). Gazi Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Ankara.
Tezin orijinal PDF dosyasına aşağıdaki bağlantıdan ulaşılabilir:
erken-ogrenme-becerilerini-değerlendirme-ölçeği-toad.pdf
[quads id=5]
Erken Öğrenme Becerilerini Değerlendirme Ölçeği Maddeleri
IMPORTANT: The following scale items must be preserved in their original language and must not be changed in any way.
Ölçeğin maddeleri kaynak içerikte sağlanmamıştır. Maddeler, Nuran Başaran’ın 2006 tarihli yüksek lisans tezinin ekler bölümünde yer almaktadır.
Cite this article
memjavad (2026). Erken Öğrenme Becerilerini Değerlendirme Ölçeği. Turkish Psychological Scales. Retrieved from https://tr-scales.arabpsychology.com/erken-ogrenme-becerilerini-degerlendirme-olcegi/
memjavad. "Erken Öğrenme Becerilerini Değerlendirme Ölçeği." Turkish Psychological Scales, 19 May. 2026, https://tr-scales.arabpsychology.com/erken-ogrenme-becerilerini-degerlendirme-olcegi/.
memjavad. "Erken Öğrenme Becerilerini Değerlendirme Ölçeği." Turkish Psychological Scales, 2026. https://tr-scales.arabpsychology.com/erken-ogrenme-becerilerini-degerlendirme-olcegi/.
memjavad (2026) 'Erken Öğrenme Becerilerini Değerlendirme Ölçeği', Turkish Psychological Scales. Available at: https://tr-scales.arabpsychology.com/erken-ogrenme-becerilerini-degerlendirme-olcegi/.
[1] memjavad, "Erken Öğrenme Becerilerini Değerlendirme Ölçeği," Turkish Psychological Scales, vol. X, no. Y, ص Z-Z, May, 2026.
memjavad. Erken Öğrenme Becerilerini Değerlendirme Ölçeği. Turkish Psychological Scales. 2026;vol(issue):pages.