Eğitsel Bir Çevrimiçi Öğrenme Ortamı Olan Moodle DYBS’nin Değerlendirilmesine İlişkin Öğrenci Görüşleri Ölçeği

Özet

Bu ölçek, Eğitsel Bir Çevrimiçi Öğrenme Ortamı Olan Moodle DYBS’nin (Ders Yönetim Sistemi) değerlendirilmesine ilişkin öğrenci görüşlerini belirlemek amacıyla geliştirilmiştir. Ölçek, çevrimiçi öğrenme ortamlarında kullanılan bu sistemin pedagojik özelliklerini, etkileşim olanaklarını ve genel kullanıcı memnuniyetini ölçmeyi hedefler. Geçerlik ve güvenirlik çalışmaları sonucunda, ölçeğin 34 maddeden ve altı faktörden oluşan güçlü bir yapıya sahip olduğu doğrulanmıştır. Yapısal olarak doyurucu varyans açıklama oranına sahip olan bu araç, uzaktan eğitim süreçlerinin değerlendirilmesinde önemli bir kaynak teşkil etmektedir.

Anahtar Kelimeler

Moodle, Çevrimiçi Öğrenme, DYBS, Öğrenci Görüşü, Ölçek Geliştirme, Likert Ölçeği

Yazarlar

Yıldız, E. P., Tezer, M., Uzunboylu, H.

Amaç

Ölçeğin temel amacı, öğrencilerin çevrimiçi öğrenme ortamlarında yaygın olarak kullanılan bir DYBS olan Moodle hakkındaki görüşlerini ve deneyimlerini sistematik bir şekilde ölçmek için geçerli ve güvenilir bir araç oluşturmaktır. Bu araç, öğretim elemanlarına ve eğitim yöneticilerine, platformun eğitsel özelliklerini ve kullanıcı dostu yapısını iyileştirmeye yönelik veriye dayalı kararlar almaları için zemin hazırlamaktadır.

Yapı/Kurgu

Ölçek, öğrencilerin Moodle sistemini kullanırken algıladıkları çeşitli boyutları ölçmek üzere tasarlanmıştır. Bu boyutlar genellikle sistemin eğitsel özelliklerini, erişilebilirliğini, etkileşim olanaklarını ve teknik yeterliliğini kapsamaktadır. Ölçek, yapılan analizler sonucunda toplam varyansın önemli bir bölümünü açıklayan 34 maddelik ve 6 faktörlü bir yapıya sahiptir.

Geçerlik

Ölçeğin geçerliliğini sağlamak amacıyla görünüm, içerik ve yapısal geçerlilik çalışmaları yürütülmüştür. Görünüş ve kapsam geçerliliğinin sağlanması için titizlikle uzman görüşlerine başvurulmuştur. Bu süreçte üç alan uzmanı, bir ölçme ve değerlendirme uzmanı, bir dil uzmanı ve bir Psikolojik Danışmanlık ve Rehberlik uzmanının görüşleri alınarak maddelerin uygunluğu teyit edilmiştir.

Yapı geçerliliğinin belirlenmesi için ise Açımlayıcı Faktör Analizi (AFA) kullanılmıştır. AFA sonuçlarına göre, ölçeğin özdeğeri 1’den büyük olan 6 faktörlü yapısı, toplam varyansın %66,60’ını açıklamaktadır. Büyüköztürk (2013) referans alınarak, %30’un üzerindeki bu varyans açıklama oranının sosyal bilimler çalışmaları için yeterli olduğu kabul edilmiştir.

Güvenirlik

Ölçeğin güvenirliği, faktör analizi öncesi yapılan istatistiksel testlerle değerlendirilmiştir. Kaiser–Meyer–Olkin (KMO) değeri 0.800 olarak hesaplanmıştır. Bu değer, verilerin faktör analizi için mükemmel düzeyde uygun olduğunu göstermektedir. Ayrıca, Bartlett Testi sonuçları da (X2 = 8180.976, df = 561, p.000) anlamlı bulunmuştur, bu da verilerin faktörleştirilebilir olduğunu kanıtlamaktadır.

Güvenirlik katsayılarının yorumlanmasında Fraenkel ve Wallen (2006) kriterlerine başvurulmuştur. Bu kriterlere göre 0.80’in üzerindeki katsayılar “iyi” olarak nitelendirilmektedir. KMO ve Bartlett Testi sonuçları, ölçeğin iç tutarlılığının ve güvenirliğinin yüksek olduğunu göstermiştir.

Faktör Analizi

Yapı geçerliliğini incelemek amacıyla gerçekleştirilen Açımlayıcı Faktör Analizi (AFA), ölçeğin nihai yapısını belirlemiştir. Analiz, 34 maddeden oluşan ve 6 ana faktör altında toplanan bir yapı ortaya koymuştur. Özdeğeri 1’in üzerinde olan bu faktörler, ölçek maddeleri arasındaki ilişkileri başarıyla temsil etmektedir.

Faktör yapısının açıklayıcılığı, toplam varyansın %66,60’ını kapsamaktadır. Bu yüksek oran, ölçeğin teorik olarak ölçmeyi amaçladığı yapıyı başarılı bir şekilde temsil ettiğini ve bilimsel araştırmalarda kullanıma uygun olduğunu işaret etmektedir.

Araç

Test Türü: Geliştirme

Format: 34 madde, 6 faktörlü yapı

Kullanılabilir Dil: Türkçe

Popülasyon Grubu: Üniversite Öğrencileri

Yaş Grubu: Belirtilmemiş (Yükseköğretim öğrencileri)

Popülasyon Detayları: Çevrimiçi öğrenme ortamı olarak Moodle sistemini aktif kullanan yükseköğretim öğrencileri.

Test Metodolojisi: 5’li Likert tipi derecelendirme (Tamamen Katılıyorum, Katılıyorum, Kararsızım, Katılmıyorum, Kesinlikle Katılmıyorum).

Anahtar Kelimeler

Uzaktan Eğitim, Yapısal Geçerlik, Güvenirlik Analizi, KMO, Bartlett Testi, Pedagojik Özellikler

Yazarlar

Sorumlu Yazar: Üyesi Ezgi Pelin YILDIZ

Yazar ORCID Tanımlayıcı: Belirtilmemiş

İletişim E-posta Adresi: [email protected]

Yazışma Adresi: Belirtilmemiş

İzinler, Ücret ve Test Yılı

Ölçek, 2018 yılında yayımlanan bir çalışma kapsamında geliştirilmiştir. Kullanım izinleri ve telif hakları için sorumlu yazar Ezgi Pelin YILDIZ ile iletişime geçilmesi gerekmektedir.

Ölçeğin orijinal dokümanlarına aşağıdaki bağlantılardan ulaşılabilir:

• DOCX formatındaki orijinal dosya: egitsel-bir-cevrimici-ogrenme-ortami-olan-moodle-dybsnin-degerlendirilmesine-iliskin-ogrenci.docx
• PDF formatındaki orijinal dosya: egitsel-bir-cevrimici-ogrenme-ortami-olan-moodle-dybsnin-değerlendirilmesine-ilişkin-öğrenci.pdf

Kaynaklar

Yıldız, E., P., Tezer, M. & Uzunboylu, H. (2018). Student Opinion Scale Related to Moodle LMS in an Online Learning Environment: Validity and reliability study. International Journal of Interactive Mobile Technologies (iJIM), 12(4), 97-108. https://doi.org/10.3991/ijim.v12i4.9205.

Büyüköztürk, Ş. (2013). Bilimsel araştırma yöntemleri. Ankara: Pegem Akademi.

Fraenkel, J. R., & Wallen, N. E. (2006). How to design and evaluate research in education. New York: McGraw-Hill.

Eğitsel Bir Çevrimiçi Öğrenme Ortamı Olan Moodle DYBS’nin Değerlendirilmesine İlişkin Öğrenci Görüşleri Ölçeği Maddeleri

ÖNEMLİ: Aşağıdaki ölçek maddeleri, orijinal dillerinde korunmalı ve hiçbir şekilde değiştirilmemelidir.

Eğitsel Özellikler Boyutu Örnek Maddeler

1. Moodle ÖYS’yi kullanarak online (çevrimiçi) ortamlarda Temel Matematik ders içeriğine kolaylıkla erişebilmekteyim
2. Moodle ÖYS ile online (çevrimiçi) ortamlarda; forum platformundan yararlanarak öğretim elemanlarıyla ve grup üyeleriyle dersle ilgili paylaşımlarda bulunabilmekteyim
3. Moodle ÖYS yardımıyla online (çevrimiçi) ortamlarda sınıf ortamında verilen eğitimden daha fazlasını öğrenmekteyim