Dönüşümcü Öğretim Ölçeği

Özet

Dönüşümcü Öğretim Ölçeği, transformasyonel liderlik teorisinin eğitim ortamlarına uyarlanmış prensiplerini ölçmek amacıyla geliştirilmiş bir psikometrik araçtır. Bu çalışma, ölçeğin Türkçeye uyarlanması sürecini ve psikometrik özelliklerinin incelenmesini kapsamaktadır. Yapılan uyarlama çalışması sonucunda, ölçeğin 4 alt boyut ve 16 maddeden oluştuğu doğrulanmış, yüksek düzeyde güvenirlik ve güçlü yapısal geçerlik sergilediği tespit edilmiştir. Ölçek, eğitimcilerin öğrencileri motive etme, entelektüel olarak uyarma ve onlara bireysel ilgi gösterme düzeylerini değerlendirmek için sağlam bir araç sunmaktadır.

Anahtar Kelimeler

Dönüşümcü Öğretim, Öğretim Ölçeği, Ölçek Uyarlama, Yapısal Geçerlik, Güvenirlik, Eğitim Psikolojisi, Transformasyonel Liderlik

Yazarlar

Yıldırım S., Yüksel, Y., Bilgin, E., Yıldız, A., Akyar, Ö. Y., Koruç, Z.

Amaç

Dönüşümcü Öğretim Ölçeği’nin temel amacı, orijinal formunun Türk kültürüne ve diline uygunluğunu test etmek ve eğitim alanında kullanıma sunmaktır. Bu uyarlama çalışması, ölçeğin Türkçe konuşan popülasyonlarda transformasyonel öğretim davranışlarını güvenilir ve geçerli bir şekilde ölçebildiğini göstermeyi hedeflemiştir.

Ölçek, özellikle yükseköğretim veya genel eğitim bağlamında, öğretim elemanlarının veya öğretmenlerin sergilediği dönüşümcü davranışları (idealize etki, ilham veren motivasyon, entelektüel uyarım ve bireysel saygı) değerlendirerek, eğitim kalitesini artırmaya yönelik geri bildirim sağlamayı amaçlamaktadır.

Yapı

Dönüşümcü Öğretim Ölçeği, transformasyonel liderlik kuramından türetilen dört temel alt boyutu ölçmektedir. Ölçek, toplam 16 maddeden oluşmakta olup, bu maddeler dört faktör altında toplanmaktadır. Bu faktörler, öğretim elemanının öğrenci başarısını ve gelişimini ne ölçüde teşvik ettiğini göstermektedir.

Ölçeğin ölçtüğü dört alt boyut şunlardır:

• İdealize Etki: Öğretmenin rol model olma ve öğrencilerin saygısını kazanma yeteneği.
• İlham Veren Motivasyon: Öğrencilere yüksek beklentiler aşılayarak ve anlamlı amaçlar belirleyerek onları motive etme becerisi.
• Entelektüel Uyarım: Öğrencileri mevcut varsayımları sorgulamaya, yaratıcı düşünmeye ve problem çözmeye teşvik etme.
• Bireysel Saygı (Bireyselleştirilmiş İlgi): Her öğrencinin bireysel ihtiyaçlarını, yeteneklerini ve gelişim düzeyini dikkate alma.

Geçerlik

Ölçeğin geçerlik çalışmaları, yapının teorik çerçeveye uygunluğunu doğrulamak amacıyla gerçekleştirilmiştir. Elde edilen Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) sonuçları, modelin toplanan veri ile yüksek düzeyde uyum gösterdiğini ortaya koymuştur.

Bu sonuçlar, Dönüşümcü Öğretim Ölçeği’nin güçlü bir yapısal geçerliğe sahip olduğunu ve ölçmek üzere tasarlandığı teorik yapıyı başarılı bir şekilde temsil ettiğini göstermektedir. Ölçeğin maddeleri, ilgili alt boyutları tutarlı bir şekilde ölçmektedir.

Güvenirlik

Ölçeğin iç tutarlılığı, Cronbach alfa güvenirlik katsayıları hesaplanarak değerlendirilmiştir. Elde edilen değerler, ölçeğin yüksek düzeyde güvenilirliğe sahip olduğunu kanıtlamaktadır.

• Ölçeğin tümü için hesaplanan 16 maddeye ait Cronbach alfa güvenirlik katsayısı: α=0.94.
• Alt boyutlara göre güvenirlik katsayıları:
  • İdealize Etki: α=0.78
  • İlham Veren Motivasyon: α=0.87
  • Entelektüel Uyarım: α=0.83
  • Bireysel Saygı: α=0.85

Tüm alt boyutlar ve ölçeğin geneli için elde edilen alfa katsayıları, kabul edilebilir sınırların (genellikle 0.70) oldukça üzerinde olup, ölçeğin farklı uygulamalarda kararlı ve tutarlı sonuçlar vereceğini desteklemektedir.

Faktör Analizi

Ölçeğin yapısal modelini test etmek amacıyla Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) kullanılmıştır. DFA sonuçları, orijinal ölçek yapısının Türkçe verilerle uyumlu olduğunu doğrulamıştır.

Faktör yük değerleri incelendiğinde, maddelerin ilgili faktörleri temsil etme güçlerinin 0.48 ile 0.83 arasında değiştiği görülmüştür. Bu aralık, tüm maddelerin ilgili latent yapıya önemli katkılar sağladığını ve ölçeğin güçlü faktör yapısını koruduğunu göstermektedir.

Araç

Test Türü: Uyarlama Ölçeği

Format: 4 Alt Boyut, 16 Madde

Mevcut Dil: Türkçe

Popülasyon Grubu: Belirtilmemiş (Genellikle Yükseköğretim veya Eğitim Çalışanları)

Yaş Grubu: Belirtilmemiş

Popülasyon Detayları: Belirtilmemiş

Test Metodolojisi: Öz Bildirim Ölçeği (Likert tipi derecelendirme beklenmektedir, ancak derecelendirme detayı kaynakta belirtilmemiştir.)

Anahtar Kelimeler

Dönüşümcü Öğretim, Eğitim, Cronbach Alfa, Pamukkale Üniversitesi, Psikometri, Öğretmen Davranışları

Yazarlar

Sorumlu Yazar: Sinan Yıldırım

Yazar ORCID Tanımlayıcısı: Belirtilmemiş

Bağlantı E-posta Adresi: [email protected]

Yazışma Adresi: Hacettepe Üniversitesi (Sorumlu Yazarın mevcut e-posta adresi üzerinden çıkarım yapılmıştır.)

İzinler, Ücret ve Test Yılı

Test Yılı (Uyarlama Çalışması): 2019

İzinler ve Ücret: Ölçeğin kullanım izinleri ve ücret bilgisi için sorumlu yazar Sinan Yıldırım ile iletişime geçilmesi gerekmektedir.

Kaynaklar

• Yıldırım S., Yüksel, Y., Bilgin, E., Yıldız, A., Akyar, Ö. Y. ve Koruç, Z. (2019). Dönüşümcü Öğretim Ölçeğinin Türkçeye uyarlanması. Pamukkale Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 47, 191-204. doi: 10.9779/pauefd.456975

Dönüşümcü Öğretim Ölçeği Maddeleri

ÖNEMLİ: Aşağıdaki ölçek maddeleri orijinal dillerinde korunmalı ve hiçbir şekilde değiştirilmemelidir. Ölçek maddeleri kaynak metinde doğrudan verilmemiştir; ancak ölçeğin orijinal PDF belgesi aşağıdaki adresten indirilebilir:

The original PDF can be downloaded here: donusumcu-ogretim-olcegi-toad.pdf

Ayrıca ölçeğe ait detaylı bilgilere ve PDF dosyasına şu bağlantıdan ulaşılabilir: donusumcu-ogretim-olcegi-toad.pdf