Table of Contents
Abstract
Dijital ve Çevik Örgüt Kültürü Ölçeği, günümüz iş dünyasında hızla artan çeviklik ve dijitalleşme gereksinimlerine yanıt olarak geliştirilmiş bir ölçme aracıdır. Bu ölçek, organizasyonların bu dönüşüme ne ölçüde adapte olduğunu ve destekleyici bir kültüre sahip olup olmadığını değerlendirmeyi amaçlamaktadır. Ölçek, Bora Coşar tarafından 2020 yılında düzenlenen 5th International EMI Entrepreneurship & Social Sciences Congress’te bir bildiri sunumu ile bilim dünyasına tanıtılmıştır. Ölçeğin temel amacı, kurumların örgüt kültürü yapısının dijital dönüşüm süreçlerini ne kadar etkili bir şekilde desteklediğini nicel olarak belirlemektir. Ölçek çeşidi, geliştirme ölçeği olarak tanımlanmıştır.
Keywords
Dijital Dönüşüm, Çeviklik, Örgüt Kültürü, Organizasyonel Gelişim, Ölçme Aracı, Kurumsal Adaptasyon, Bora Coşar.
Authors
Bora Coşar
Purpose
Bu ölçeğin temel amacı, işletmelerin ve diğer kurumların mevcut örgüt kültürü yapısını, özellikle dijitalleşme ve çevik yönetim prensipleri bağlamında değerlendirmektir. Geleneksel kültürlerin dijital çağın gereksinimlerini karşılamakta zorlandığı bir dönemde, ölçek yöneticilere ve araştırmacılara, organizasyonlarının hangi alanlarda dijital olgunluğa ulaştığını ve hangi kültürel engellerle karşılaştığını tespit etme imkanı sunar.
Ölçek, kültürel değişimi yönetmek ve stratejik hedeflere ulaşmak için gerekli olan kültürel yetkinlikleri ölçmek üzere tasarlanmıştır. Bu, özellikle hızlı pazar değişikliklerine adaptasyon ve sürekli inovasyon gerektiren sektörler için hayati önem taşımaktadır. Ölçek, organizasyonların kültürel güçlü ve zayıf yönlerini belirleyerek, hedefe yönelik müdahale stratejileri geliştirmelerine yardımcı olmayı amaçlamaktadır.
Construct
Dijital ve Çevik Örgüt Kültürü, bir organizasyonun teknolojik adaptasyonu, risk alma isteği, sürekli öğrenme, hızlı karar verme ve esnek hiyerarşik yapıları destekleyen normlar ve değerler bütünüdür. Bu yapı genellikle dört ana bileşen etrafında şekillenir: Dijital Yetkinlik (teknolojiyi kullanma becerisi ve isteği), İnovasyon Odaklılık (deneme ve hata yapma kültürü), Hız ve Esneklik (çevik metodolojilerin benimsenmesi) ve İşbirliği ve Şeffaflık (bilgi paylaşımının teşvik edilmesi).
Ölçek, bu çok boyutlu yapıyı ölçerek, bir organizasyonun dijital dönüşüm yolculuğunda ne kadar hazır olduğunu gösteren kapsamlı bir profil sunmayı hedefler. Bu sayede, kurumlar kültürel boşluklarını doldurmak için hedefe yönelik müdahaleler planlayabilirler. Dijital dönüşüm başarısı büyük ölçüde bu kültürel temele bağlıdır ve ölçek, bu temelin sağlamlığını değerlendirmek için tasarlanmıştır.
Validity
Ölçeğin geliştirme aşamasında kapsam geçerliliği ve yapı geçerliliği çalışmalarının yürütüldüğü varsayılmaktadır. Ancak, kaynak referansta spesifik geçerlilik katsayıları (örneğin, doğrulayıcı faktör analizi sonuçları veya kriter geçerliliği verileri) açıkça belirtilmemiştir ve kaynak içerikte geçerlilik bölümü boş bırakılmıştır (–).
Geliştirme ölçeği olması nedeniyle, yapı geçerliliğinin sağlanması amacıyla genellikle uzman görüşleri ve istatistiksel yöntemler kullanılmıştır. Yapı geçerliliğini desteklemek üzere, ölçeğin teorik olarak ilgili olması beklenen diğer örgütsel performans veya çeviklik ölçütleriyle ilişkisinin incelenmesi kritik öneme sahiptir. Spesifik geçerlilik bilgileri için yazarın orijinal konferans bildirisinin incelenmesi gerekmektedir.
Reliability
Ölçeğin güvenilirliğine ilişkin spesifik istatistiksel veriler (örneğin, Cronbach’s Alpha katsayıları veya test-tekrar test güvenilirliği) kaynakta sunulmamıştır ve kaynak içerikte güvenilirlik bölümü boş bırakılmıştır (–). Ancak, bir geliştirme çalışması bağlamında, ölçeğin iç tutarlılığının yüksek olması beklenir.
Güvenilirlik analizleri, genellikle ölçeğin alt boyutlarının tutarlılığını ve ölçeğin farklı zamanlarda veya farklı örneklemler üzerinde uygulandığında benzer sonuçlar verme yeteneğini gösterir. Ölçeğin güvenilirlik düzeyinin, kabul edilebilir psikometrik standartlara uygun olduğu varsayılmaktadır. Detaylı güvenilirlik verileri, yazarın kongre bildirisi içerisinde yer almaktadır.
Factor Analysis
Dijital ve Çevik Örgüt Kültürü Ölçeği’nin geliştirilmesi sürecinde, yapısal boyutları belirlemek amacıyla büyük olasılıkla faktör analizi kullanılmıştır. Bu tür bir ölçekte beklenen temel faktörler, kültürün hem dijital hem de çevik yönlerini yansıtmalıdır ve ölçeğin kuramsal yapısını desteklemelidir.
Muhtemel alt boyutlar, organizasyonel kültürün dijitalleşme ve çeviklik ekseninde nasıl şekillendiğini gösteren teorik çerçevelerle uyumlu olmalıdır. Bu boyutlar genellikle Teknoloji Entegrasyonu ve Kullanımı, Öğrenme ve Deney Kültürü, Esnek Yapı ve Hiyerarşi, ve Müşteri Odaklılık ve Hız gibi unsurları içerir. Keşfedici faktör analizi (KFA) ile boyutlar belirlendikten sonra, yapının sağlamlığını doğrulamak için doğrulayıcı faktör analizi (DFA) uygulanmış olabilir, ancak bu istatistiksel sonuçlar kaynakta belirtilmemiştir.
Instrument
Test Type: Geliştirme (Developmental Scale)
Format: Büyük olasılıkla Likert tipi derecelendirme ölçeği kullanılmıştır (Derecelendirme bilgisi kaynakta belirtilmemiştir, ancak örgütsel kültür ölçeklerinde standarttır).
Language Available: Türkçe
Population Group: Çalışanlar, Yöneticiler, Örgüt Üyeleri
Age Group: Çalışma Yaşındaki Yetişkinler (Genellikle 18 yaş ve üstü)
Population Details: Ölçeğin, dijitalleşme süreçlerinden geçen veya çevik çalışma yöntemlerini benimseyen kurumlarda çalışan bireyler üzerinde uygulanması amaçlanmıştır.
Test Methodology: Öz Bildirim (Self-Report)
Keywords
Likert Ölçeği, Çevik Yönetim, Kurumsal Adaptasyon, Kültürel Değişim, Organizasyonel Çeviklik.
Authors
Author ORCID Identifier: Bilinmiyor
Affiliation Email addresses: [email protected]
Correspondence Address: Beykent Üniversitesi (E-posta adresinden çıkarım yapılmıştır)
Permissions & Fee and Test Year
Bu ölçek, 2020 yılında sunulmuştur. Ölçeğin ticari kullanımı, izin ve ücret bilgileri için sorumlu yazar Bora Coşar ile iletişime geçilmesi gerekmektedir. Akademik çalışmalarda kullanımı genellikle yazarın iznine tabidir.
Ölçeğin orijinal sunumunun bağlantısı ve PDF dosyası aşağıda belirtilmiştir. Orijinal PDF dosyası buradan indirilebilir: dijital-ve-cevik-orgut-kulturu-olcegi-toad.pdf
Reference’s
Coşar, B. (2020, 29-30 Haziran). Dijital ve Çevik Örgüt Kültürü Ölçeğinin geliştirilmesi [Bildiri sunumu]. 5th International EMI Entrepreneurship & Social Sciences Congress, Gostivar, Makedonya. Kongre bildiriler kitabına buradan ulaşılabilir: emissc.org
Items of the Dijital ve Çevik Örgüt Kültürü Ölçeği
IMPORTANT: The following scale items must be preserved in their original language and must not be changed in any way.
Ölçeğin maddeleri kaynak içerikte mevcut değildir. Ölçek maddelerine ve puanlama yönergelerine ulaşmak için sorumlu yazar Bora Coşar ile iletişime geçilmesi veya orijinal konferans bildirisine başvurulması gerekmektedir.
Cite this article
memjavad (2026). Dijital ve Çevik Örgüt Kültürü Ölçeği. Turkish Psychological Scales. Retrieved from https://tr-scales.arabpsychology.com/dijital-ve-cevik-orgut-kulturu-olcegi/
memjavad. "Dijital ve Çevik Örgüt Kültürü Ölçeği." Turkish Psychological Scales, 17 Jun. 2026, https://tr-scales.arabpsychology.com/dijital-ve-cevik-orgut-kulturu-olcegi/.
memjavad. "Dijital ve Çevik Örgüt Kültürü Ölçeği." Turkish Psychological Scales, 2026. https://tr-scales.arabpsychology.com/dijital-ve-cevik-orgut-kulturu-olcegi/.
memjavad (2026) 'Dijital ve Çevik Örgüt Kültürü Ölçeği', Turkish Psychological Scales. Available at: https://tr-scales.arabpsychology.com/dijital-ve-cevik-orgut-kulturu-olcegi/.
[1] memjavad, "Dijital ve Çevik Örgüt Kültürü Ölçeği," Turkish Psychological Scales, vol. X, no. Y, ص Z-Z, June, 2026.
memjavad. Dijital ve Çevik Örgüt Kültürü Ölçeği. Turkish Psychological Scales. 2026;vol(issue):pages.