Table of Contents
Özet
Bilgisayar Sunumlarına Yönelik Görüşler Ölçeği (BSYGÖ), bireylerin eğitim, iş veya genel iletişim bağlamlarında bilgisayar destekli sunum araçlarının kullanımına ilişkin tutumlarını ve algılarını ölçmek amacıyla geliştirilmiş bir uyarlama ölçeğidir. Bu araç, özellikle üniversite öğrencilerinin veya sunum teknolojilerini aktif olarak kullanan profesyonellerin, bu araçların etkinliği, kullanışlılığı ve genel kabulüne dair sahip oldukları psikolojik eğilimleri belirlemeye odaklanmaktadır. Çapraz ve Yeşilyurt (2020) tarafından Türkçeye adapte edilen BSYGÖ, teknoloji entegrasyonu ve dijital okuryazarlık alanlarında önemli bir ölçme aracı olarak kabul edilmektedir.
Anahtar Kelimeler
BSYGÖ, Bilgisayar Sunumları, Tutum Ölçeği, Eğitim Teknolojisi, Geçerlik, Güvenirlik, Bilgisayar
Yazarlar
Cihan Çapraz, Selami Yeşilyurt
Amaç
Bilgisayar Sunumlarına Yönelik Görüşler Ölçeği’nin temel amacı, bireylerin bilgisayar destekli sunum yazılımlarına (örneğin, PowerPoint, Prezi vb.) karşı geliştirdikleri olumlu veya olumsuz tutumları, inançları ve algılanan yeterlilik düzeylerini güvenilir ve geçerli bir şekilde ölçmektir. Bu ölçek, öğrencilerin veya katılımcıların sunum teknolojilerini öğrenme ve öğretme süreçlerinde ne ölçüde benimsediklerini ve bu teknolojilere yönelik motivasyonlarını anlamak için tasarlanmıştır.
Bu uyarlama çalışması, orijinal ölçeğin kültürel ve dilsel bağlamda Türk örneklemine uygunluğunu test ederek, eğitim araştırmacılarına ve uygulamacılara teknolojiye yönelik tutumları değerlendirmede kullanabilecekleri standart bir araç sağlamayı hedeflemiştir.
Yapı
BSYGÖ, bireyin bilgisayar sunumlarına yönelik tutum yapısını ölçmektedir. Bu yapı genellikle üç temel bileşen etrafında şekillenir:
- Duyuşsal Bileşen: Bireyin bilgisayar sunumlarına karşı hissettiği duygusal tepkiler (örneğin, heyecan, kaygı, sevme veya nefret etme).
- Bilişsel Bileşen: Bireyin bilgisayar sunumlarının etkinliği, faydası ve öğrenme üzerindeki etkisine dair sahip olduğu inançlar ve değerlendirmeler.
- Davranışsal Eğilim Bileşeni: Bireyin gelecekte bilgisayar sunumlarını kullanma veya bunlara katılma konusundaki niyet ve istekliliği.
Geçerlik
Ölçeğin Türkçeye uyarlanması sürecinde (Çapraz ve Yeşilyurt, 2020), psikometrik özelliklerin belirlenmesi amacıyla kapsamlı geçerlik çalışmaları yürütülmüştür. Bu çalışmalar, ölçeğin teorik yapıyı ne ölçüde doğru ölçtüğünü gösteren yapı geçerliği kanıtlarını içermektedir.
Yapı geçerliği genellikle faktör analizi yöntemleri kullanılarak incelenmiş olup, maddelerin beklenen faktör yapısı altında toplandığı ve ölçeğin kuramsal temele uygun olduğu gösterilmiştir.
Güvenirlik
BSYGÖ’nün güvenirliği, ölçeğin ölçtüğü tutumları tutarlı ve kararlı bir şekilde ölçme yeteneğini ifade eder. Uyarlama çalışmasında, genellikle iç tutarlılık katsayıları (Cronbach Alfa) hesaplanarak ölçeğin güvenilirliği test edilmiştir.
Yüksek iç tutarlılık değerleri, ölçekteki maddelerin aynı yapıyı ölçme konusunda birbiriyle uyumlu olduğunu göstermektedir. Bu bulgular, BSYGÖ’nün Türk örnekleminde tutarlı sonuçlar üreten güvenilir bir araç olduğunu desteklemektedir.
Faktör Analizi
Çapraz ve Yeşilyurt (2020) tarafından gerçekleştirilen uyarlama çalışması, ölçeğin faktör yapısını incelemek için detaylı faktör analizi tekniklerini kullanmıştır. Bu analizler, orijinal ölçeğin boyut yapısının Türk kültürüne aktarımında korunduğunu veya modifiye edildiğini ortaya koymuştur.
Faktör analizi sonuçları, BSYGÖ’nün bilgisayar sunumlarına yönelik tutumları temsil eden alt boyutlara ayrılıp ayrılmadığını belirlemiştir. Bu boyutlar, araştırmacıların tutumun farklı yönlerini ayrı ayrı incelemesine olanak tanır.
Araç
Test Type: Uyarlama (Adaptation)
Format: Derecelendirme Ölçeği (Likert Tipi, İnferans yoluyla)
Language Available: Türkçe (Turkish)
Population Group: Yükseköğretim Öğrencileri ve Eğitimciler
Age Group: Genç Yetişkinler (18+) ve Yetişkinler
Population Details: Ölçek, özellikle teknoloji destekli eğitim ortamlarında aktif olan bireyleri hedef almıştır.
Test Methodology: Bireysel raporlama temelli tutum anketi.
Anahtar Kelimeler
BSYGÖ, Tutum, Öğretim Teknolojileri, Psikometrik Özellikler, Uyarlama Çalışması, Eğitim Araştırmaları
Yazarlar
Author ORCID Identifier: Belirtilmemiştir.
Affiliation Email addresses: Sorumlu yazar Selami Yeşilyurt’a ait e-posta adresi makalede yer almaktadır.
Correspondence Address: Sorumlu yazar Selami Yeşilyurt.
İzinler, Ücret ve Test Yılı
Test Yılı: 2020 (Uyarlama çalışmasının yayın yılı).
İzinler ve Ücret: Ölçeğin akademik ve ticari olmayan amaçlarla kullanımı için sorumlu yazardan izin alınması tavsiye edilir. Yayın, açık erişim yoluyla ulaşılabilir durumdadır.
Ölçeğin orijinal makalesi ve detaylı psikometrik raporu Dergipark üzerinden ulaşılabilir: dergipark.org.tr.
Ölçeğin orijinal PDF’i buradan indirilebilir: bilgisayar-sunumlarina-yonelik-gorusler-olcegi-bsygo-toad.pdf
Kaynaklar
Çapraz, C., ve Yeşilyurt, S. (2020). Bilgisayar Sunumlarına Yönelik Görüşler Ölçeği (BSYGÖ): Geçerlik ve güvenirlik çalışması. Kastamonu Education Journal, 28(1), 220-233. doi:10.24106/kefdergi.3514
Bilgisayar Sunumlarına Yönelik Görüşler Ölçeği (BSYGÖ) Maddeleri
IMPORTANT: The following scale items must be preserved in their original language and must not be changed in any way.
Ölçek maddeleri, sağlanan kaynak içerikte doğrudan yer almamaktadır. Maddelerin tam listesi için Çapraz ve Yeşilyurt (2020) yayınına başvurulmalıdır.
Cite this article
memjavad (2025). Bilgisayar Sunumlarına Yönelik Görüşler Ölçeği (BSYGÖ). Turkish Psychological Scales. Retrieved from https://tr-scales.arabpsychology.com/bilgisayar-sunumlarina-yonelik-gorusler-olcegi-bsygo/
memjavad. "Bilgisayar Sunumlarına Yönelik Görüşler Ölçeği (BSYGÖ)." Turkish Psychological Scales, 5 Nov. 2025, https://tr-scales.arabpsychology.com/bilgisayar-sunumlarina-yonelik-gorusler-olcegi-bsygo/.
memjavad. "Bilgisayar Sunumlarına Yönelik Görüşler Ölçeği (BSYGÖ)." Turkish Psychological Scales, 2025. https://tr-scales.arabpsychology.com/bilgisayar-sunumlarina-yonelik-gorusler-olcegi-bsygo/.
memjavad (2025) 'Bilgisayar Sunumlarına Yönelik Görüşler Ölçeği (BSYGÖ)', Turkish Psychological Scales. Available at: https://tr-scales.arabpsychology.com/bilgisayar-sunumlarina-yonelik-gorusler-olcegi-bsygo/.
[1] memjavad, "Bilgisayar Sunumlarına Yönelik Görüşler Ölçeği (BSYGÖ)," Turkish Psychological Scales, vol. X, no. Y, ص Z-Z, November, 2025.
memjavad. Bilgisayar Sunumlarına Yönelik Görüşler Ölçeği (BSYGÖ). Turkish Psychological Scales. 2025;vol(issue):pages.