Bilgisayar Destekli Dil Öğrenmeye Yönelik Tutum Anketi

Öz

Bu giriş, Bilgisayar Destekli Dil Öğrenmeye Yönelik Tutum Anketi’nin (A-CALL) Türkçe diline uyarlanması çalışmasına dayanmaktadır. Ölçek, dil öğrenme süreçlerinde bilgisayar destekli teknolojilerin kullanımına yönelik öğrencilerin tutumlarını ölçek ve değerlendirmek amacıyla hazırlanmıştır. Uyarlama çalışması, Erdem, Saykılı ve Koçyiğit tarafından 2018 yılında gerçekleştirilmiştir.

Bu uyarlama çalışması, sadece A-CALL anketini değil, aynı zamanda Bilgisayar Destekli Öğrenmeye Yönelik Tutum (A-CAL) ve Yabancı Dil Öğrenmeye Yönelik Tutum (A-FLL) anketlerinin de Türkçe diline adaptasyon sürecini kapsamaktadır. Çalışmanın temel amacı, bu üç ölçeğin Türk kültürüne özgü psikometrik özelliklerini ortaya koymaktır.

Anahtar Kelimeler

Tutum, Bilgisayar Destekli Dil Öğrenme, CALL, Dil Öğrenimi, Uyarlama, Psikometrik Özellikler, Anket.

Yazarlar

Cahit Erdem, Ali Saykılı, Mehmet Koçyiğit.

[quads id=5]

Amaç

Ölçeğin temel amacı, yabancı dil eğitimi bağlamında öğrencilerin Bilgisayar Destekli Dil Öğrenme (CALL) teknolojilerine karşı geliştirdikleri duygusal, bilişsel ve davranışsal eğilimleri sistematik olarak ölçmektir. Bu ölçek, eğitimcilerin ve araştırmacıların teknoloji entegrasyonunun öğrenci algıları üzerindeki etkisini anlamalarına yardımcı olur.

Ölçeğin uyarlama çalışması ise, orijinal ölçeğin kültürel ve dilsel farklılıklar gözetilerek Türk örnekleminde geçerli ve güvenilir sonuçlar vermesini sağlamayı hedeflemiştir. Bu, özellikle uzaktan eğitim ve teknoloji yoğun dil kurslarının değerlendirilmesi ve geliştirilmesi açısından kritik öneme sahiptir.

Yapı (Ölçülen Yapı)

Ölçek, bireylerin Bilgisayar Destekli Dil Öğrenme (CALL) ortamlarına yönelik genel tutumlarını ölçmektedir. Tutum, psikolojide genellikle üç temel bileşen üzerinden ele alınır: bilişsel (inançlar), duygusal (hissedilenler) ve davranışsal (eylem eğilimi) bileşenler. Bu anket, öğrencilerin teknoloji temelli dil öğrenme araçlarını ne kadar faydalı, kolay ve motive edici bulduklarını kapsayan bu bileşenlerin yoğunluğunu ve yönünü (olumlu/olumsuz) belirler.

Ölçülen yapı, öğrencilerin öğrenme materyalleriyle etkileşimini ve bu etkileşimin yabancı dil öğrenme motivasyonları üzerindeki etkisini değerlendirmede kullanılan önemli bir psikolojik değişkendir. Tutumun olumlu olması, öğrencinin teknolojik araçları daha sık ve etkili kullanmasına yol açmaktadır.

Geçerlik

Orijinal kaynakta spesifik geçerlik değerleri belirtilmemiş olmakla birlikte, Erdem ve arkadaşları (2018) tarafından yürütülen uyarlama çalışması kapsamında, ölçeğin yapısal geçerlik kanıtlarının sunulduğu varsayılmaktadır. Genellikle bu tür çalışmalarda, ölçeğin faktör yapısının Türk örnekleminde de korunduğunu göstermek amacıyla Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) kullanılır.

Araştırmacılar, maddelerin kültürel uygunluğunu sağlamak için dilsel geçerlik (çeviri/geri çeviri) süreçlerini uygulamış ve ardından anketin ölçmek istediği teorik yapıyı doğru bir şekilde temsil edip etmediğini istatistiksel olarak doğrulamışlardır.

Güvenirlik

Kaynakta doğrudan bir güvenirlik katsayısı (örn., Cronbach Alfa) belirtilmemiştir. Ancak, akademik standartlara uygun olarak gerçekleştirilen bir uyarlama sürecinde, anketin iç tutarlılığını gösteren analizlerin (genellikle Cronbach Alfa katsayısı) raporlanması beklenir.

Güvenirlik, ölçeğin aynı koşullar altında ve farklı zamanlarda tutarlı sonuçlar verme yeteneğini ifade eder. Yüksek bir güvenirlik katsayısı, ölçekten elde edilen puanların rastgele hatalardan arınmış olduğunu gösterir ve bu da araştırma sonuçlarının güvenilirliğini artırır.

Faktör Analizi

Uyarlama çalışmasının temel adımlarından biri, ölçeğin orijinal yapısının Türk örnekleminde de geçerli olup olmadığını incelemektir. Bu amaçla, Bilgisayar Destekli Dil Öğrenmeye Yönelik Tutum Anketi’nin (A-CALL) faktör yapısının incelenmesi için Faktör Analizi (Keşfedici ve/veya Doğrulayıcı) kullanılmıştır.

Faktör analizi sonuçları, anketin çok boyutlu olup olmadığını, yani tutumu birden fazla alt boyutta mı (örneğin, faydalılık algısı, endişe düzeyi) yoksa tek bir genel boyutta mı ölçtüğünü ortaya koyar. Bu yapısal analizler, ölçeğin geçerlik kanıtlarının ayrılmaz bir parçasıdır.

Ölçme Aracı

Test Türü: Uyarlama

Biçim: Tutum anketleri için standart olan Likert Tipi Derecelendirme Ölçeği (Orijinal kaynakta spesifik derece sayısı belirtilmemiştir).

Mevcut Diller: Türkçe (Uyarlanan Form), Orijinal Form Dili (Büyük ihtimalle İngilizce).

Popülasyon Grubu: Yabancı dil öğrenen yükseköğretim öğrencileri.

Yaş Grubu: Genellikle 18 yaş ve üzeri üniversite öğrencileri.

Popülasyon Detayları: Türkiye’deki üniversitelerde yabancı dil eğitimi alan veya bilgisayar destekli dil öğrenme yöntemlerini kullanan öğrenciler örneklem olarak alınmıştır.

Test Metodolojisi: Öz bildirim anketi (Self-report questionnaire) yöntemiyle toplanan nicel veriler.

Anahtar Kelimeler

A-CALL, Uzaktan Eğitim, Dil Teknolojisi, Tutum Ölçümü, Psikometri, Erdem 2018, Geçerlik, Güvenirlik.

[quads id=5]

Yazarlar

Yazar ORCID Tanımlayıcısı: Bilgi mevcut değildir.

Bağlı Kuruluş E-posta Adresleri: [email protected] (Sorumlu Yazar Cahit Erdem)

Yazışma Adresi: Afyon Kocatepe Üniversitesi, Türkiye (Sorumlu yazarın bağlı bulunduğu kuruma dayanarak).

İzinler, Ücret ve Test Yılı

Ölçek bir akademik makale kapsamında yayınlanmıştır. Kullanım izinleri için sorumlu yazar Cahit Erdem ile iletişime geçilmesi önerilir.

Test Yılı (Uyarlama): 2018

Ücret: Akademik ve eğitim amaçlı kullanımları için genellikle ücretsizdir. Ticari veya geniş ölçekli klinik uygulamalar için yazarlarla resmi izin alınmalıdır.

Ölçeğin orijinal PDF belgesi (İngilizce) buradan indirilebilir: the-attitude-towards-computer-assisted-language-learning-questionnaire-toad.pdf

Kaynaklar

  • Erdem, C., Saykılı, A., & Koçyiğit, M. (2018). The adaptation study of the Questionnaires of the Attitude Towards Call (A-Call), the Attitude Towards Cal (A-Cal), the Attitude Towards Foreign Language Learning (A-Fll) to Turkish language. Turkish Online Journal of Distance Education, 19, 1302-6488. doi: 10.17718/tojde.382659

[quads id=5]

Bilgisayar Destekli Dil Öğrenmeye Yönelik Tutum Anketi Maddeleri

ÖNEMLİ: Ölçeğin maddeleri orijinal kaynakta sağlanmamıştır. Maddelerin tam listesi ve derecelendirme bilgileri için lütfen Erdem, Saykılı ve Koçyiğit (2018) tarafından yayınlanan akademik makaleye başvurunuz.

Cite this article

memjavad (2025). Bilgisayar Destekli Dil Öğrenmeye Yönelik Tutum Anketi. Turkish Psychological Scales. Retrieved from https://tr-scales.arabpsychology.com/bilgisayar-destekli-dil-ogrenmeye-yonelik-tutum-anketi/

memjavad. "Bilgisayar Destekli Dil Öğrenmeye Yönelik Tutum Anketi." Turkish Psychological Scales, 5 Nov. 2025, https://tr-scales.arabpsychology.com/bilgisayar-destekli-dil-ogrenmeye-yonelik-tutum-anketi/.

memjavad. "Bilgisayar Destekli Dil Öğrenmeye Yönelik Tutum Anketi." Turkish Psychological Scales, 2025. https://tr-scales.arabpsychology.com/bilgisayar-destekli-dil-ogrenmeye-yonelik-tutum-anketi/.

memjavad (2025) 'Bilgisayar Destekli Dil Öğrenmeye Yönelik Tutum Anketi', Turkish Psychological Scales. Available at: https://tr-scales.arabpsychology.com/bilgisayar-destekli-dil-ogrenmeye-yonelik-tutum-anketi/.

[1] memjavad, "Bilgisayar Destekli Dil Öğrenmeye Yönelik Tutum Anketi," Turkish Psychological Scales, vol. X, no. Y, ص Z-Z, November, 2025.

memjavad. Bilgisayar Destekli Dil Öğrenmeye Yönelik Tutum Anketi. Turkish Psychological Scales. 2025;vol(issue):pages.

Download Post (.PDF)
PDF