5-6 Yaş Çocuklarına Yönelik Geometri ve Uzaysal Algı Testi (GUZAL-T)

Özet

5-6 Yaş Çocuklarına Yönelik Geometri ve Uzaysal Algı Testi (GUZAL-T), okul öncesi dönemdeki çocukların temel geometri ve uzaysal algı becerilerini ölçmek amacıyla geliştirilmiş özgün bir ölçme aracıdır. Bu test, çocukların mekânsal düşünme yeteneklerini, şekil tanıma ve uzamsal ilişkileri anlama düzeylerini bilimsel yöntemlerle değerlendirmeyi hedefler. Geliştirme çalışması, 2018 yılında yayımlanmış olup, testin psikometrik özelliklerinin geçerlik ve güvenirlik açısından yüksek standartları karşıladığını göstermiştir. GUZAL-T, özellikle erken çocukluk eğitimi alanında çalışan araştırmacılar ve eğitimciler için değerli bir tanı aracı sunmaktadır.

Anahtar Kelimeler

Geometri, uzaysal algı, okul öncesi eğitim, psikometrik test, çocuk gelişimi, GUZAL-T.

Yazarlar

Asiye İvrendi, Ahmet Erol, Abdullah Atan.

[quads id=5]

Amaç

GUZAL-T’nin temel amacı, 5-6 yaş grubu çocuklarının okul öncesi eğitim sürecinde edindikleri geometri ve uzaysal algı yeteneklerini standardize edilmiş ve güvenilir bir şekilde ölçmektir. Bu test, erken çocukluk döneminde matematiksel düşünme becerilerinin gelişim düzeyini tespit etmek ve varsa eksiklikleri belirleyerek eğitim programlarına rehberlik etmek üzere tasarlanmıştır.

Test, özellikle çocukların temel geometrik şekilleri tanıma, mekânsal yönelim, döndürme ve görselleştirme gibi kritik becerilerini değerlendirmek için geliştirilmiştir. Bu sayede eğitimciler ve araştırmacılar, çocukların uzaysal yeteneklerini daha derinlemesine analiz etme ve bireyselleştirilmiş öğrenme stratejileri geliştirme fırsatı bulmaktadır.

Yapı

Ölçeğin ölçtüğü temel yapı, Uzaysal Algı ve <a href="https://tr.wikipedia.org/wiki/Geometri becerileridir. Uzaysal algı, bireyin çevresindeki nesnelerin birbirleriyle olan ilişkilerini, konumlarını ve hareketlerini doğru bir şekilde algılama ve yorumlama yeteneğini ifade eder. Geometri becerileri ise şekil tanıma, sınıflandırma, ölçme ve temel geometrik kavramları anlama yeterliliğini kapsar.

GUZAL-T, bu iki bilişsel alanı birleştirerek, 5-6 yaş çocuklarının henüz soyut düşünme yetenekleri tam gelişmemişken somut materyaller üzerinden mekânsal muhakeme yeteneklerini değerlendirmeye odaklanmaktadır. Bu yapı, erken matematiksel yeteneklerin ve problem çözme becerilerinin temelini oluşturmaktadır.

Geçerlik

GUZAL-T’nin geliştirme sürecinde kapsamlı madde ve test analizi çalışmaları yürütülmüştür. Test maddelerinin madde güçlük değerleri (.16 ile .81 arasında) geniş bir dağılım göstermekte olup, bu durum testin kolay, orta ve zor düzeyde maddeler içerdiğini ve ölçülen yapıyı farklı zorluk seviyelerinde değerlendirebildiğini göstermektedir.

Maddelerin çocukların geometri becerilerini ne ölçüde ayırt ettiğini belirlemek amacıyla, testin her bir maddesi için en yüksek puanın %27’lik dilimi ile en düşük puanın %27’lik dilimi hesaplanarak madde ayırıcılık indeksi belirlenmiştir. Testte kalan maddelerin ayırıcılık değerleri .29 ile .64 arasında değişmektedir ki bu değerler, maddelerin yüksek ve düşük başarı gösteren grupları başarılı bir şekilde ayırt edebildiğini kanıtlamaktadır. Madde ayırıcılık değeri aynı zamanda t testi ile kontrol edilmiş ve son test formundaki ilgili maddelerin p<.01 düzeyinde istatistiksel olarak anlamlı ayırt ediciliğe sahip olduğu görülmüştür. Bu bulgular, testin yapı geçerliğine güçlü destek sağlamaktadır.

Güvenirlik

GUZAL-T’nin güvenilirlik çalışmaları, iç tutarlılık ve tutarlılık katsayıları kullanılarak incelenmiş ve testin yüksek düzeyde güvenirliğe sahip olduğu saptanmıştır. Çalışmada kullanılan güvenilirlik katsayıları şunlardır:

• KR-20 (Kuder-Richardson Formülü 20): .84 olarak hesaplanmıştır.
• Test Yarılama (Split-Half) Katsayısı: .76 olarak belirlenmiştir.
• Guttman Lambda Katsayıları: .83 ile .97 arasında değişen değerler göstermiştir.

Bu katsayıların tümü, testin genel olarak iyi düzeyde bir güvenilirliğe sahip olduğunu kanıtlamaktadır. Testin alt boyutlarına yönelik KR-20 güvenilirlik katsayısı ise .45 ile .73 arasında değişmektedir, bu da alt boyutların da kabul edilebilir düzeyde iç tutarlılığa sahip olduğunu göstermektedir.

Ek olarak, Geometrik Şekil Tanıma Testi ile GUZAL-T puanları arasında pozitif yönde anlamlı ancak düşük düzeyde bir ilişki saptanmıştır. Standardize edilmiş Beta (ß) katsayısı ve t değeri analizleri, Geometrik Şekil Tanıma Testi’nin, GUZAL-T puanlarının anlamlı bir yordayıcısı olduğunu doğrulamaktadır.

Faktör Analizi

GUZAL-T’nin geliştirme makalesinde açıkça detaylandırılmış bir faktör analizi yapısına dair bulgular sunulmamıştır; ancak güvenilirlik bölümünde alt boyutlara yönelik KR-20 katsayılarının verilmesi, testin çok boyutlu bir yapıyı ölçmek üzere tasarlandığını düşündürmektedir. Bu alt boyutlar, Geometri ve Uzaysal Algı yapısının farklı bileşenlerini (örneğin, şekil tanıma, mekânsal ilişki, döndürme) temsil etmektedir. Ölçek, madde analizleri ve ayırıcılık değerlerinin kontrolüyle sağlam bir yapısal temel üzerine oturtulmuştur.

Araç

Test Türü: Geliştirme (Performans ve Başarı Testi)

Format: Bilişsel yetenekleri ölçen, ikili puanlama sistemine dayalı bir testtir.

Mevcut Diller: Türkçe

Popülasyon Grubu: Okul Öncesi Çocuklar

Yaş Grubu: 5-6 Yaş

Popülasyon Detayları: Okul öncesi eğitim kurumlarına devam eden çocuklar ve erken çocukluk dönemi eğitimi alan öğrenciler.

Test Metodolojisi: Test, her bir madde için verilen cevapların değerlendirilmesine dayanır. Doğru cevaplar 1 puan, yanlış veya cevapsız bırakılan cevaplar ise 0 puan şeklinde kodlanmaktadır. Bu puanlama sistemi, testin nesnelliğini ve uygulama kolaylığını artırmaktadır.

Anahtar Kelimeler

Erken çocukluk, geometrik şekiller, mekânsal muhakeme, psikometri, okul öncesi test geliştirme.

[quads id=5]

Yazarlar

Yazar ORCID Tanımlayıcısı: Bilgi mevcut değildir.

Bağlı Kuruluş E-posta Adresleri: [email protected] (Sorumlu Yazar Asiye İvrendi)

Yazışma Adresi: Bilgi mevcut değildir.

İzinler, Ücret ve Test Yılı

İzinler ve Kullanım: Testin bilimsel çalışmalarda kullanımı ve ticari olmayan amaçlarla çoğaltılması için sorumlu yazar Asiye İvrendi ile iletişime geçilmesi gerekmektedir.

Ücret: Testin kullanımına dair ücret bilgisi kaynak materyalde belirtilmemiştir.

Testin Geliştirildiği Yıl: 2018 (Makale yayın yılı).

Kaynakça

İvrendi, A., Erol, A., ve Atan, A. (2018). 5-6 yaş çocuklarına yönelik geometri ve uzaysal algı testinin geliştirilmesi. Kastamonu Education Journal, 26(6), 1823-1833. doi: 10.24106/kefdergi.2097. Makalenin Dergipark bağlantısı: dergipark.gov.tr

Ölçeğin orijinal PDF dosyası aşağıda belirtilmiştir:

• 5-6-yas-cocuklarina-yonelik-geometri-ve-uzaysal-algi-testi-guzal-t-toad.pdf

[quads id=5]

5-6 Yaş Çocuklarına Yönelik Geometri ve Uzaysal Algı Testi (GUZAL-T) Maddeleri

ÖNEMLİ: Ölçeğin maddeleri, kaynak materyalde açıkça listelenmemiştir. Testin içeriği ve maddelerine erişim sağlamak için ilgili bilimsel makalenin detaylı olarak incelenmesi veya sorumlu yazar (Asiye İvrendi) ile iletişime geçilmesi gerekmektedir.