Ortaokul Öğrencilerine Yönelik Geometri Kaygı Ölçeği

Özet

Ortaokul Öğrencilerine Yönelik Geometri Kaygı Ölçeği, Hande Nur Karataş tarafından 2019 yılında geliştirilmiş bir ölçme aracıdır. Bu ölçek, ortaokul düzeyindeki öğrencilerin geometri derslerine, konularına ve uygulamalarına yönelik yaşadıkları kaygı düzeylerini güvenilir ve geçerli bir şekilde belirlemeyi amaçlamaktadır. Ölçek, 15 maddeden oluşmakta olup, tek bir faktör altında toplanmıştır. Cevaplar 5’li Likert tipi derecelendirme sistemiyle toplanmaktadır.

Anahtar Kelimeler

Geometri kaygısı, matematik kaygısı, ölçek geliştirme, psikometrik özellikler, ortaokul öğrencileri, tek faktörlü yapı.

Yazarlar

Hande Nur Karataş

[quads id=5]

Amaç

Ölçeğin temel amacı, ortaokul kademesinde öğrenim gören öğrencilerin geometri öğrenme süreçlerinde karşılaştıkları bilişsel ve duygusal zorluklardan kaynaklanan geometri kaygısı seviyelerini ölçmek için geçerli ve güvenilir bir araç sunmaktır. Bu geliştirme çalışması aynı zamanda geometri kaygısının çeşitli değişkenlere (örneğin, cinsiyet, sınıf düzeyi vb.) göre nasıl yordandığını incelemek amacıyla yapılmıştır.

Ölçek, eğitim araştırmacılarına ve rehberlik uzmanlarına, öğrencilerin geometri dersine yönelik olumsuz tutumlarını ve kaygılarını erken tespit etme imkanı sunarak, uygun pedagojik müdahalelerin geliştirilmesine zemin hazırlamaktadır.

Yapı

Ölçek, öğrencilerin geometri ile ilgili durumlar karşısında hissettikleri gerginlik, endişe ve rahatsızlık gibi duygusal tepkileri kapsayan psikolojik bir yapı olan Geometri Kaygısını ölçmektedir. Yapılan faktör analizi sonucunda, ölçeğin tüm maddelerinin tek bir temel faktör altında toplandığı belirlenmiştir. Bu tek faktörlü yapı, geometri kaygısının genel bir düzey olarak ele alınabileceğini işaret etmektedir.

Geçerlik

Ölçeğin yapı geçerliğini incelemek amacıyla Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) uygulanmıştır. DFA sonuçları, 15 maddelik ölçeğin literatürde kabul gören istatistiksel kriterlere uygun olarak tek faktörlü yapısının veriler tarafından doğrulandığını göstermiştir. Bu durum, maddelerin ölçmek istedikleri yapıyı tutarlı bir şekilde ölçtükleri anlamına gelmektedir.

Güvenirlik

Ölçeğin iç tutarlılık güvenirliği, Cronbach Alfa katsayısı kullanılarak hesaplanmıştır. 15 madde için elde edilen Cronbach Alfa iç tutarlılık katsayısı 0.894 olarak rapor edilmiştir. Bu değer, psikometrik çalışmalarda yüksek düzeyde kabul edilen bir güvenirlik katsayısıdır ve ölçek maddelerinin birbiriyle yüksek düzeyde ilişkili olduğunu ve aynı yapıyı ölçtüğünü göstermektedir.

Faktör Analizi

Yapılan analizler sonucunda, ölçeğin tek faktörlü bir yapıya sahip olduğu kararlaştırılmıştır. Bu tek faktör, toplam varyansın %47.245’ini açıklamaktadır. Büyüköztürk (2016) gibi uzmanlar, tek faktörlü ölçeklerde açıklanan varyans oranının %30 olması yeterli görülmekle birlikte, bu ölçekte elde edilen %47.245’lik oran, yapının güçlü bir şekilde temsil edildiğini göstermektedir. Ölçeğin tek faktörlü yapısı, Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) ile de test edilmiş ve doğrulanmıştır.

Araç

Test Türü: Geliştirme

Format: Ölçek 15 maddeden oluşmaktadır ve tek bir faktör altında toplanmıştır.

Mevcut Dil: Türkçe

Popülasyon Grubu: Ortaokul Öğrencileri

Yaş Grubu: Ortaokul öğrenciliği dönemi (yaklaşık 10-14 yaş)

Popülasyon Detayları: Çalışma Gaziantep Üniversitesi’nde sunulan Yüksek Lisans Tezi kapsamında yürütülmüştür.

Test Metodolojisi: Ölçek, 5’li Likert tipi derecelendirme kullanmaktadır. Cevap seçenekleri şunlardır: (1) “kesinlikle katılmıyorum”, (2) “katılmıyorum”, (3) “kararsızım”, (4) “katılıyorum” ve (5) “kesinlikle katılıyorum”.

Anahtar Kelimeler

Psikometri, eğitim psikolojisi, varyans, faktör yapısı, iç tutarlılık, Karataş (2019).

[quads id=5]

Yazarlar

Yazar ORCID Tanımlayıcı: Bilgi mevcut değildir.

Bağlılık E-posta Adresleri: Bilgi mevcut değildir.

Yazışma Adresi: Hande Nur Karataş (Gaziantep Üniversitesi, 2019)

İzinler, Ücret ve Test Yılı

Ölçek, Karataş’ın 2019 yılında tamamlanan Yüksek Lisans Tezi kapsamında geliştirilmiştir. Kullanım izinleri için öncelikle sorumlu yazar Hande Nur Karataş ile iletişime geçilmesi önerilir.

Tezin orijinal bağlantısına YÖK Ulusal Tez Merkezi üzerinden erişilebilir: tez.yok.gov.tr

Ölçeğin orijinal PDF dosyası buradan indirilebilir: ortaokul-ogrencilerine-yonelik-geometri-kaygi-olcegi-toad.pdf

Kaynaklar

  • Karataş, H. N. (2019). Ortaokul öğrencilerine yönelik geometri kaygı ölçeğinin geliştirilmesi ve geometri kaygısının bazı değişkenlere göre yordanması (Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Gaziantep Üniversitesi, Gaziantep.
  • Büyüköztürk, Ş. (2016). Sosyal bilimler için veri analizi el kitabı. Pegem Akademi. (Güvenirlik bölümünde referans gösterilen istatistik kaynağı).

[quads id=5]

Ortaokul Öğrencilerine Yönelik Geometri Kaygı Ölçeği Maddeleri

ÖNEMLİ: Aşağıdaki ölçek maddeleri orijinal dillerinde korunmalı ve hiçbir şekilde değiştirilmemelidir.

Ölçek maddeleri, sağlanan kaynak içerikte açıkça listelenmemiştir. Maddelerin tam listesi için Karataş (2019) başlıklı Yüksek Lisans Tezine başvurulması gerekmektedir.

Cite this article

memjavad (2025). Ortaokul Öğrencilerine Yönelik Geometri Kaygı Ölçeği. Turkish Psychological Scales. Retrieved from https://tr-scales.arabpsychology.com/ortaokul-ogrencilerine-yonelik-geometri-kaygi-olcegi/

memjavad. "Ortaokul Öğrencilerine Yönelik Geometri Kaygı Ölçeği." Turkish Psychological Scales, 31 Dec. 2025, https://tr-scales.arabpsychology.com/ortaokul-ogrencilerine-yonelik-geometri-kaygi-olcegi/.

memjavad. "Ortaokul Öğrencilerine Yönelik Geometri Kaygı Ölçeği." Turkish Psychological Scales, 2025. https://tr-scales.arabpsychology.com/ortaokul-ogrencilerine-yonelik-geometri-kaygi-olcegi/.

memjavad (2025) 'Ortaokul Öğrencilerine Yönelik Geometri Kaygı Ölçeği', Turkish Psychological Scales. Available at: https://tr-scales.arabpsychology.com/ortaokul-ogrencilerine-yonelik-geometri-kaygi-olcegi/.

[1] memjavad, "Ortaokul Öğrencilerine Yönelik Geometri Kaygı Ölçeği," Turkish Psychological Scales, vol. X, no. Y, ص Z-Z, December, 2025.

memjavad. Ortaokul Öğrencilerine Yönelik Geometri Kaygı Ölçeği. Turkish Psychological Scales. 2025;vol(issue):pages.

Download Post (.PDF)
PDF