Table of Contents
Özet
Bu ölçek, Murat Polat tarafından 2017 yılında tamamlanan doktora tezi kapsamında geliştirilmiştir. Ölçeğin temel amacı, Türkiye’deki akademisyenlerin akademisyenlerin, akademik yükselme ve kadro atamalarında kritik öneme sahip olan Yabancı Dil Bilgisi Seviye Tespit Sınavı (YDS) hakkındaki görüşlerini ve bu sınavın içeriğine dair algılarını sistematik olarak ölçmektir. Ölçek, özellikle YDS’nin akademik yeterliliği ne ölçüde doğru yansıttığı ve sınavın hazırlanma sürecinin yol açtığı potansiyel olumsuz etkiler (ket vurma) üzerine odaklanan algılanan geçerlik geçerlik boyutlarını incelemektedir.
Geliştirme çalışması, akademik personelin standart yabancı dil sınavlarına yönelik eleştirel bakış açılarını ve sınavın mesleki gerekliliklerle uyumunu belirlemeye hizmet ederek, Ölçme ve Değerlendirme Ölçme ve Değerlendirme alanına katkıda bulunmaktadır.
Anahtar Kelimeler
YDS, Yabancı Dil Bilgisi Seviye Tespit Sınavı, Geçerlik Ölçeği, Akademisyen Görüşleri, Eğitim Bilimleri, Ket Vurma Etkisi, Doktora Tezi, Murat Polat.
Yazarlar
Murat Polat
Amaç
YDS’nin Geçerliği Ölçeği’nin temel amacı, Türkiye’deki üniversitelerde görev yapan akademik personelin, YDS‘nin içeriği, yapısı ve uygulamasının akademik kariyer hedefleri üzerindeki etkisine dair sahip oldukları algıları nicel olarak belirlemektir. Bu araç, sınavın akademik ortamdaki kullanımının uygunluğunu ve geçerliğini değerlendiren sübjektif yargıları yakalamak üzere tasarlanmıştır.
Ölçek, aynı zamanda, akademik bağlamda yabancı dil bilgisi seviyesini ölçmede kullanılan bu standardize edilmiş sınavın, akademisyenlerin mesleki gelişimlerine olan katkılarını veya engellerini (ket vurma etkilerini) ne şekilde algıladıklarını ortaya koymayı hedeflemektedir.
Yapı
Ölçek, YDS’nin algılanan içerik geçerliği ve yapı geçerliği gibi psikometrik niteliklerini ölçmeye odaklanmıştır. Ölçeğin altında yatan yapı, akademisyenlerin sınavın test ettiği becerilerin, kendi çalışma alanları için gereken dil yeterliliği ile ne kadar örtüştüğüne dair inançlarını kapsamaktadır.
Doktora tezi bağlamında, ölçeğin muhtemel alt boyutları arasında “Sınavın Akademik Yeterlilikle İlişkisi”, “Sınav İçeriğinin Kapsamlılığı” ve “Sınavın Uygulanma Şekline Yönelik Görüşler” gibi temalar yer almaktadır. Bu yapı, YDS‘nin sadece dil bilgisini değil, aynı zamanda akademik performansı öngörme kapasitesini de sorgulamaktadır.
Geçerlik
YDS’nin Geçerliği Ölçeği, bir geliştirme çalışması olduğu için, kapsamlı geçerlik çalışmaları doktora tezi içerisinde sunulmuştur. Bu çalışmaların içeriğinde, ölçek maddelerinin ilgili literatür ışığında oluşturulması ve uzman görüşüne sunulmasıyla elde edilen içerik geçerliği kanıtları bulunmaktadır.
Yapı geçerliğinin incelenmesi amacıyla muhtemelen Faktör Analizi Faktör Analizi teknikleri kullanılmıştır. Ölçeğin, hedeflediği teorik yapıyı ne ölçüde temsil ettiğine dair detaylı istatistiksel sonuçlar (örneğin, faktör yükleri ve model uyum indeksleri) tezin ilgili bölümlerinde yer almaktadır.
Güvenirlik
Ölçeğin güvenirlik analizleri, genellikle iç tutarlılık yöntemleri kullanılarak gerçekleştirilmiştir. Akademik bir tez çalışması kapsamında, ölçeğin maddelerinin tutarlılığını belirlemek için Cronbach Alfa katsayısının hesaplandığı varsayılmaktadır.
Spesifik güvenirlik katsayıları (örneğin, alt boyutlar ve toplam ölçek için alfa değerleri) tam tez metninde mevcuttur. Bu değerler, ölçeğin farklı akademik gruplar arasında tutarlı sonuçlar üretme yeteneğini göstermektedir.
Faktör Analizi
Ölçeğin yapısal temelini belirlemek amacıyla Faktör Analizi Faktör Analizi teknikleri uygulanmıştır. Bu analiz, başlangıçta çok sayıda olan ölçek maddelerini daha az sayıda ve anlamlı alt boyutlara indirgemeyi sağlamıştır.
Elde edilen faktör yapısı, akademisyenlerin YDS’nin geçerliğine yönelik algılarını hangi temel boyutlar üzerinden şekillendirdiğini ortaya koymaktadır. Bu analiz, ölçeğin psikometrik sağlamlığını ve teorik yapısıyla uyumunu kanıtlamak için kritik öneme sahiptir.
Araç
Test Türü: Geliştirme (Algı ve Görüş Ölçeği)
Format: Derecelendirme formatı (Genellikle Likert tipi bir format kullanılmıştır, ancak derecelendirme bilgisi kaynakta belirtilmemiştir.)
Mevcut Dil: Türkçe
Popülasyon Grubu: Akademisyenler (Öğretim Üyeleri ve Araştırma Görevlileri)
Yaş Grubu: Yetişkin (Akademik Personel)
Popülasyon Detayları: Osmangazi Üniversitesi’nde görev yapan ve YDS tecrübesi olan akademik personel. Çalışma, spesifik olarak YDS’nin içeriği ve ket vurma etkisine odaklanmıştır.
Test Metodolojisi: Anket ve ölçek geliştirme metodolojisi kullanılarak, akademisyenlerin standardize sınavlara yönelik görüşleri toplanmıştır.
Anahtar Kelimeler
Psikometri, Yabancı Dil Sınavı, Geliştirme Ölçeği, Akademik Yeterlilik, Geçerlik Geçerlik, Güvenirlik, Akademisyen Algıları.
Yazarlar
Yazar ORCID Tanımlayıcı: Tam tez metninde veya güncel akademik profilde aranmalıdır.
Kurum E-posta Adresi: [email protected]
Yazışma Adresi: Osmangazi Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Eskişehir (Tez dönemi itibarıyla).
İzinler, Ücret ve Test Yılı
Ölçek, 2017 yılında tamamlanan bir doktora tezinin parçası olarak geliştirilmiştir. Kullanım izinleri ve koşulları için sorumlu yazar Murat Polat ile doğrudan iletişime geçilmesi gerekmektedir.
Ölçeğin orijinal teze erişim linki Yükseköğretim Kurulu (YÖK) Ulusal Tez Merkezi üzerinden sağlanmaktadır: tez.yok.gov.tr.
Ölçeğin orijinal PDF dökümanına aşağıdaki bağlantıdan ulaşılabilir: ydsnin-gecerligi-olcegi-toad.pdf
Kaynaklar
-
Polat, M. (2017). Akademisyenlerin yabancı dil bilgisi seviye tespit sınavı’nın (YDS) içeriği ve ket vurma etkisine ilişkin görüşleri (Doktora tezi). Osmangazi Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Eskişehir.
YDS’nin Geçerliği Ölçeği Maddeleri
ÖNEMLİ: Ölçeğin maddeleri, sağlanan kaynak içerikte yer almamaktadır. Ölçek maddelerinin tamamına ve derecelendirme formatına ilişkin detaylara, yukarıda referansı verilen Murat Polat’ın 2017 tarihli doktora tezinin ekler bölümünden veya ilgili metodoloji kısmından ulaşılabilir.
Bu ölçek, akademisyenlerin YDS’ye yönelik algılarını ölçmek üzere spesifik olarak geliştirilmiş olup, maddeler muhtemelen 5’li Likert tipi bir ölçekte (Örn: Hiç Katılmıyorum – Tamamen Katılıyorum) değerlendirilmektedir.
Cite this article
memjavad (2025). YDS’nin Geçerliği Ölçeği. Turkish Psychological Scales. Retrieved from https://tr-scales.arabpsychology.com/ydsnin-gecerligi-olcegi/
memjavad. "YDS’nin Geçerliği Ölçeği." Turkish Psychological Scales, 11 Nov. 2025, https://tr-scales.arabpsychology.com/ydsnin-gecerligi-olcegi/.
memjavad. "YDS’nin Geçerliği Ölçeği." Turkish Psychological Scales, 2025. https://tr-scales.arabpsychology.com/ydsnin-gecerligi-olcegi/.
memjavad (2025) 'YDS’nin Geçerliği Ölçeği', Turkish Psychological Scales. Available at: https://tr-scales.arabpsychology.com/ydsnin-gecerligi-olcegi/.
[1] memjavad, "YDS’nin Geçerliği Ölçeği," Turkish Psychological Scales, vol. X, no. Y, ص Z-Z, November, 2025.
memjavad. YDS’nin Geçerliği Ölçeği. Turkish Psychological Scales. 2025;vol(issue):pages.