Yazılı Anlatım Değerlendirme Ölçeği

Özet

Yazılı Anlatım Değerlendirme Ölçeği (YADÖ), Kemallettin Deniz tarafından 2000 yılında yürütülen bir yüksek lisans tezi kapsamında geliştirme çalışması olarak ortaya konmuştur. Ölçeğin temel amacı, köy ve kentte öğrenim gören beşinci sınıf öğrencilerinin yazılı anlatım becerileri düzeylerini karşılaştırmalı olarak değerlendirmektir. Ölçek, öğrencilerin kendilerine sunulan 12 farklı konudan birini seçerek kompozisyon yazmalarını gerektiren bir performans değerlendirme aracıdır. Değerlendirme, 100’lük sistem üzerinden yapılmaktadır ve öğrencilerin yazılı ürünleri kapalı uçlu kriterlere göre puanlanmaktadır.

Anahtar Kelimeler

Yazılı anlatım, performans değerlendirme, beşinci sınıf öğrencileri, Türkçe eğitimi, ölçek geliştirme, köy-kent karşılaştırması, 100’lük sistem, Kemallettin Deniz.

Yazarlar

Kemallettin Deniz

Amaç

Bu ölçek, Kemallettin Deniz’in 2000 yılındaki akademik çalışması çerçevesinde, ilköğretim beşinci sınıf düzeyindeki öğrencilerin yazılı ifade yeteneklerini ölçmek amacıyla tasarlanmıştır. Ölçeğin birincil amacı, öğrencilerin yazma becerilerindeki yeterlilik düzeylerini belirlemek ve bu becerilerin öğrencinin coğrafi konumu (köy veya kent okulları) ile ilişkisini araştırmaktır. Bu karşılaştırma, eğitim politikalarına ve müfredat geliştirmeye yönelik önemli veriler sağlamayı hedeflemiştir. Ölçek, öğrencilerin belirli bir konu hakkındaki düşüncelerini organize etme ve dilbilgisel kurallara uygun biçimde aktarma yeteneklerini kapsamlı bir şekilde değerlendirmeye olanak tanır.

Yapı

Yazılı Anlatım Değerlendirme Ölçeği, öğrencilerin serbestçe seçebilecekleri 12 farklı yazma konusunu merkeze alarak yazılı anlatım becerileri yapısını ölçmektedir. Yapısal olarak ölçek, öğrencilerin metin oluşturma, dil kullanımı, içerik zenginliği ve organizasyon gibi temel yazma bileşenlerini dolaylı yoldan değerlendirmeye odaklanır. Ölçek, öğrencilerden istenen yazıların belirlenen kriterler (örneğin, konuyla ilişki, cümle yapısı, imla) üzerinden 100 tam puan üzerinden derecelendirilmesini içerir. Bu puanlama sistemi, öğrencilerin yazılı ürünlerinin bütünsel bir değerlendirmesini sağlamayı amaçlamaktadır.

Geçerlik

Ölçeğin geliştirildiği yüksek lisans tezi özetinde, ölçeğin yapısal ya da kriter geçerlik düzeylerine dair doğrudan bir katsayı (örneğin, korelasyon değeri) bildirilmemiştir. Ancak, ölçek geliştirme sürecinin, ilgili akademik literatür ve eğitim hedefleri doğrultusunda hazırlandığı varsayılmaktadır. Ölçek, beşinci sınıf Türkçe müfredatının yazma hedeflerine uygun 12 farklı konuyu içermesi nedeniyle yüksek düzeyde kapsam geçerliği taşıma potansiyeline sahiptir. Akademik çalışmalarda, geçerlik, ölçüm aracının gerçekten ölçmek istediği yapıyı ölçme derecesini ifade eden kritik bir psikometrik özelliktir.

Güvenirlik

Ölçeğin güvenirlik analizleri sonucunda, karşılaştırmalı gruplar arasında 0.05 düzeyinde anlamlı bir fark bulunduğu rapor edilmiştir. Bu bulgu, ölçeğin uygulandığı gruplar arasında (köy ve kent öğrencileri) yazılı anlatım becerileri açısından istatistiksel olarak anlamlı ayrım yapabildiğini göstermektedir. Ancak, ölçeğin iç tutarlılığını gösteren yaygın güvenirlik katsayıları (örneğin Cronbach Alfa) bu özet verilerde sunulmamıştır. Güvenirlik, ölçüm sonuçlarının zaman içinde ve farklı değerlendiriciler arasında tutarlılık gösterme derecesini ifade eder.

Faktör Analizi

Yazılı Anlatım Değerlendirme Ölçeği için uygulanan bir faktör analizi çalışmasına dair bilgi, sağlanan kaynak özetinde yer almamaktadır. Ölçeğin doğası gereği (performans değerlendirmesi ve serbest yazı üretimi), temel amaç yazma becerilerinin bütünsel değerlendirilmesi olduğundan, alt boyutları veya faktör yapılarını belirlemeye yönelik bir analiz yapılmamış olabilir.

Araç

Test Türü: Geliştirme (Performans Değerlendirme Aracı)

Format: Kapalı uçlu değerlendirme kriterlerine dayalı, 12 farklı yazma konusundan birinin seçilmesiyle gerçekleştirilen serbest yazma formatı. Ek olarak “diğer” seçeneği mevcuttur.

Mevcut Dil: Türkçe

Popülasyon Grubu: İlköğretim öğrencileri.

Yaş Grubu: Beşinci sınıf öğrencileri (genellikle 10-11 yaş).

Popülasyon Detayları: Köy ve kent okullarında öğrenim gören beşinci sınıf öğrencileri.

Test Metodolojisi: Öğrencilerin kendilerine sunulan 12 farklı konudan birini seçerek yazılı bir metin (kompozisyon) oluşturmaları istenir. Oluşturulan metin, önceden belirlenmiş kriterler üzerinden 100’lük sistem kullanılarak puanlanır.

Anahtar Kelimeler

Yazma becerisi, kompozisyon, derecelendirme, psikometrik ölçüm, tez, ilköğretim 5. sınıf, dil becerileri.

Yazarlar

Yazar ORCID Tanımlayıcısı: Bilinmiyor

Bağlılık E-posta Adresi: [email protected]

Yazışma Adresi: Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü (Tezin yapıldığı kurum)

İzinler, Ücret ve Test Yılı

Yazılı Anlatım Değerlendirme Ölçeği, 2000 yılında Kemallettin Deniz’in yüksek lisans tezi kapsamında geliştirilmiş ve uygulanmıştır. Ölçeğin ticari kullanım izni ve ücret bilgileri için sorumlu yazar ile doğrudan iletişime geçilmesi gerekmektedir. Ölçek, akademik araştırma amaçlı geliştirilmiştir.

Kaynaklar

1. Deniz, K. (2000). Yazılı anlatım becerileri bakımından köy ve kent beşinci sınıf öğrencilerinin durumu. (Yüksek lisans tezi). Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi Sosyal Bilimler Entitüsü, Çanakkale.

Ölçeğin orijinal PDF belgesi bu adresten indirilebilir: yazili-anlatim-degerlendirme-olcegi-toad.pdf

Yazılı Anlatım Değerlendirme Ölçeği Maddeleri

IMPORTANT: The following scale items must be preserved in their original language and must not be changed in any way.

Kapalı uçlu sorulardan oluşmaktadır ve ek olarak “diğer” seçeneği verilmiştir. 12 konu verilmiştir ve öğrencilerden bunlardan biriyle ilgili yazı yazılması istenmiştir.

• Yaz tatilinizi nerede ve nasıl geçirdiğinizi anlatan bir yazı yazınız.
• Atatürk’e karşı duyduğunuz sevgi ve saygıyı anlatan bir yazı yazınız.