Veli Ölçeği

Özet

Veli Ölçeği, İsa Deveci tarafından 2011 yılında hazırlanan bir Yüksek lisans tezi kapsamında geliştirilmiş bir ölçme aracıdır. Bu ölçek, özellikle ilköğretim yedinci ve sekizinci sınıflarda okutulan Fen ve Teknoloji dersi bağlamında verilen ödevler hakkındaki veli görüşlerini sistematik olarak toplamayı amaçlamaktadır. Ölçek, velilerin ödevlerin faydasına, miktarına, zorluk düzeyine ve çocuklarının akademik başarısına olan etkisine dair algılarını değerlendirmek üzere tasarlanmıştır. Bu geliştirme çalışması, öğrenci, öğretmen ve veli perspektiflerini bir araya getirerek ödev uygulamalarının etkinliğini kapsamlı bir şekilde inceleyen daha büyük bir araştırmanın parçasıdır.

Anahtar Kelimeler

Veli Ölçeği, Ödev, Fen ve Teknoloji dersi, İlköğretim, Veli görüşleri, Geliştirme ölçeği, Akademik başarı.

Yazarlar

İsa Deveci

Amaç

Veli Ölçeği’nin temel amacı, ilköğretim 7. ve 8. sınıf öğrencilerinin velilerinin, çocuklarına Fen ve Teknoloji dersi kapsamında verilen ödevler hakkındaki tutumlarını, inançlarını ve genel görüşlerini belirlemektir. Bu ölçek, velilerin ödevlerin öğrenme sürecine katkısı, evde harcanan zaman miktarı, veli desteği gereksinimi ve ödevlerin öğrenci motivasyonu üzerindeki etkileri gibi kritik konulara dair bakış açılarını nicel verilerle ortaya koymak için geliştirilmiştir.

Ölçek, eğitim araştırmacılarına ve politika yapıcılara, öğrenci başarısını desteklemede veli katılımının ve ödev algılarının rolünü anlamada önemli bir veri kaynağı sunar. Ölçeğin geliştirilmesi, tez çalışmasının temel hipotezlerini test etmek ve ödev uygulamalarına yönelik mevcut durumu değerlendirmek için zorunlu kılınmıştır.

Yapı

Veli Ölçeği’nin ölçtüğü temel psikometrik yapı, velilerin Fen ve Teknoloji dersi ödevlerine yönelik algıları ve tutumlarıdır. Bu yapı, genellikle aşağıdaki alt boyutları içerecek şekilde tasarlanmıştır (kesin faktör yapısı tezin orijinalinde yer almaktadır):

• Ödevin Faydasına İlişkin Görüşler: Ödevin konuyu pekiştirmede ve akademik gelişimi sağlamada ne kadar etkili olduğu algısı.
• Ödev Yükü ve Zorluğu: Verilen ödevlerin miktarı ve karmaşıklığının öğrenci ve veli üzerindeki yükü.
• Veli Katılımı ve Desteği: Velinin çocuğunun ödevlerine ne ölçüde yardımcı olduğu ve bu desteğin gerekliliği hakkındaki inançları.

Geçerlik

Ölçek, bir geliştirme çalışması kapsamında oluşturulduğundan, Geçerlik analizlerinin (içerik geçerliği, yapı geçerliği gibi) orijinal yüksek lisans tezinde detaylıca sunulmuş olması beklenir. Ancak, sağlanan özet bilgide spesifik geçerlik katsayıları veya yöntemleri belirtilmemiştir.

Yapı geçerliğinin sağlanması için genellikle Açımlayıcı Faktör Analizi (AFA) veya Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) yöntemleri kullanılmıştır. İçerik geçerliği ise alanında uzman akademisyen ve öğretmen görüşleri alınarak sağlanmıştır. Detaylı geçerlik bulguları için tezin tam metnine başvurulması gerekmektedir.

Güvenirlik

Sağlanan kaynak bilgisi, Veli Ölçeği’ne ait spesifik Güvenirlik katsayılarını (örneğin, Cronbach Alfa değeri) içermemektedir.

Tipik bir ölçek geliştirme sürecinde, ölçeğin iç tutarlılığını ölçmek amacıyla Cronbach Alfa güvenirlik katsayısının hesaplanmış olması muhtemeldir. Ayrıca, test-tekrar test güvenirlik analizleri de uygulanmış olabilir. Ölçeğin güvenilirliğine ilişkin nicel veriler, İsa Deveci’nin 2011 tarihli yüksek lisans tezinde yer almaktadır.

Faktör Analizi

Veli Ölçeği’nin faktör yapısına ilişkin detaylı bilgi özet kaynakta mevcut değildir. Yüksek lisans tezi kapsamında, ölçeğin veli görüşlerini ölçen birden fazla alt boyutu ortaya çıkarmak amacıyla faktör analizi (büyük olasılıkla Açımlayıcı Faktör Analizi) yapılmıştır.

Faktör analizinin sonuçları, ölçeğin kaç faktörden oluştuğunu, bu faktörlerin özdeğerlerini ve toplam varyansa katkılarını göstermelidir. Bu analizler, ölçeğin teorik yapıyla ne ölçüde uyumlu olduğunu belirlemek açısından kritik öneme sahiptir.

Araç

Test Türü:

Geliştirme Ölçeği (Development Scale)

Format:

Derecelendirme ölçeği formatında (Likert tipi olması muhtemeldir), ancak derecelendirme basamak sayısı (örneğin, 5’li Likert) belirtilmemiştir.

Mevcut Dil:

Türkçe

Popülasyon Grubu:

Veli (Ebeveyn)

Yaş Grubu:

Yetişkin (İlköğretim 7. ve 8. sınıf öğrencisi velileri)

Popülasyon Detayları:

İlköğretim kurumlarında okuyan 7. ve 8. sınıf öğrencilerinin velileri üzerine uygulanmıştır. Çalışma grubu, Sakarya Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü bünyesinde yürütülen tez çalışması kapsamında belirlenmiştir.

Test Metodolojisi:

Kesitsel tarama yöntemiyle veli görüşlerinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Veriler, öz-bildirim yoluyla toplanmıştır.

Anahtar Kelimeler

Veli tutumları, Eğitim psikolojisi, Ödev algısı, Psikometrik araç, Sakarya Üniversitesi, Geçerlik, Güvenirlik.

Yazarlar

Yazar ORCID Tanımlayıcısı:

Bilgi mevcut değil.

İletişim E-posta Adresleri:

[email protected]

Yazışma Adresi:

İsa Deveci. (Tezin yazıldığı dönemde Sakarya Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü ile ilişkilidir).

İzinler, Ücret ve Test Yılı

Ölçek, bir yüksek lisans tezi kapsamında geliştirilmiştir. Kullanım izinleri için doğrudan sorumlu yazar İsa Deveci ile iletişime geçilmesi önerilmektedir. Telif veya kullanım ücreti bilgisi sağlanmamıştır.

Test Yılı: 2011 (Yüksek lisans tezinin tamamlanma tarihi).

Orijinal PDF belgesi buradan indirilebilir: veli-olcegi-toad.pdf

Kaynaklar

1. Deveci, İ. (2011). Fen ve Teknoloji dersi kapsamında ilköğretim yedinci ve sekizinci sınıflarda verilen ödevler hakkında öğrenci, öğretmen ve veli görüşleri (Yüksek lisans tezi). Sakarya Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Sakarya.
2. Tez detaylarına YÖK Ulusal Tez Merkezi üzerinden erişilebilir: tez.yok.gov.tr

Veli Ölçeği Maddeleri

ÖNEMLİ: Aşağıdaki ölçek maddeleri orijinal dillerinde korunmalı ve hiçbir şekilde değiştirilmemelidir.

Kaynak içerikte Veli Ölçeği maddeleri sağlanmamıştır. Ölçek maddelerinin tamamına, Deveci (2011) tarafından hazırlanan “Fen ve Teknoloji dersi kapsamında ilköğretim yedinci ve sekizinci sınıflarda verilen ödevler hakkında öğrenci, öğretmen ve veli görüşleri” başlıklı yüksek lisans tezinin ekler bölümünden ulaşılabilir.