Uzaktan Eğitim Değerlendirme Ölçeği

Özet

Uzaktan Eğitim Değerlendirme Ölçeği (UEDÖ), 2020 yılında Ramazan Özkul ve arkadaşları tarafından, uzaktan eğitim uygulamalarına ilişkin öğretmen görüşlerini ve deneyimlerini ölçmek amacıyla geliştirilmiş psikometrik bir araçtır. Ölçeğin geliştirilme süreci, özellikle COVID-19 pandemisi döneminde hızla yaygınlaşan uzaktan eğitim sistemlerinin Türkiye bağlamındaki etkinliğini ve öğretmenler üzerindeki etkisini değerlendirmeye odaklanmıştır. Bu ölçek, eğitimcilerin uzaktan eğitim platformları, içerik kalitesi, teknik altyapı yeterliliği ve genel memnuniyet düzeyleri hakkındaki algılarını sistematik bir şekilde analiz etmeyi hedefler.

Geliştirme çalışması, ölçeğin yapısal geçerliğini ve güvenirliğini sağlamak için kapsamlı istatistiksel analizleri içermektedir. Ölçek, eğitim araştırmaları alanında, uzaktan öğrenme süreçlerinin değerlendirilmesi ve iyileştirilmesi için önemli bir veri toplama aracı olarak hizmet vermektedir.

Anahtar Kelimeler

Uzaktan eğitim, Uzaktan Eğitim Değerlendirme Ölçeği, öğretmen görüşleri, eğitim teknolojisi, ölçek geliştirme, psikometri, 2020.

Yazarlar

Özkul, R., Kırnık D., Dönük, O., Altunhan, Y., & Altunkaynak, Y.

[quads id=5]

Amaç

Uzaktan Eğitim Değerlendirme Ölçeği’nin temel amacı, öğretmenlerin uzaktan eğitim süreçlerinin farklı boyutlarına (teknolojik yeterlilik, pedagojik uygunluk, öğrenci katılımı ve yönetimsel destek gibi) yönelik algılarını ve memnuniyet düzeylerini belirlemek üzere geçerli ve güvenilir bir ölçme aracı ortaya koymaktır. Ölçek, uzaktan eğitim uygulamalarının güçlü ve zayıf yönlerini tespit ederek, eğitim politikalarının ve uygulama stratejilerinin geliştirilmesine bilimsel katkı sağlamayı amaçlamaktadır.

Ölçek geliştirme çalışması, özellikle kriz dönemlerinde veya dijitalleşme süreçlerinde eğitim sisteminin esnekliğini ve kalitesini ölçmek için bir standart sunmayı hedeflemiştir. Bu çalışma, öğretmenlerin deneyimlerini nicel verilerle destekleyerek, uzaktan eğitimdeki zorlukların ve başarıların daha iyi anlaşılmasına olanak tanır.

Yapı (Ölçülen Yapı)

Ölçeğin ölçtüğü temel yapı, öğretmenlerin uzaktan eğitim uygulamalarına yönelik genel algıları ve değerlendirmeleridir. Bu yapı, genellikle birden fazla alt boyutta ele alınır. Beklenen alt boyutlar arasında şunlar bulunabilir: Teknolojik Altyapı Yeterliliği (erişim ve kullanım kolaylığı), Pedagojik Uygulamaların Etkinliği (ders içeriklerinin uzaktan öğretime uygunluğu), Öğrenci Yönetimi ve Motivasyonu ile İlgili Algılar ve Genel Memnuniyet Düzeyi.

Bu ölçek, sadece teknik yeterliliği değil, aynı zamanda öğretmenlerin uzaktan eğitimde karşılaştıkları duygusal ve mesleki zorlukları da yansıtan karmaşık bir yapıyı ölçmektedir. Ölçek, bu görüşleri nicel veriler haline getirerek karşılaştırmalı analizlere imkan tanımaktadır.

Geçerlik

Ölçeğin geçerlik çalışmaları, geliştirme makalesi olan Özkul vd. (2020) çalışmasında detaylı olarak sunulmuştur. Geliştirme sürecinde, ölçeğin yapısal geçerliğini test etmek amacıyla genellikle açımlayıcı ve doğrulayıcı faktör analizleri (AFA ve DFA) kullanılmıştır. Bu analizler, maddelerin teorik yapıya uygunluğunu ve ölçeğin beklenen alt boyutları doğru bir şekilde ölçüp ölçmediğini kanıtlamayı amaçlar.

Çalışmada sunulan geçerlik (Geçerlik) bulguları, Uzaktan Eğitim Değerlendirme Ölçeği’nin öğretmen görüşlerini ölçmede uygun ve anlamlı bir araç olduğunu göstermektedir. Detaylı geçerlik katsayıları ve faktör yükleri, kaynak makalede mevcuttur.

Güvenirlik

Ölçeğin güvenirlik analizleri de geliştirme makalesinde kapsamlı bir şekilde rapor edilmiştir. Güvenirlik, ölçeğin tutarlılığını ve kararlılığını ifade eder. Bu amaçla genellikle iç tutarlılık katsayısı olan Cronbach Alfa değeri hesaplanmıştır. Yüksek Cronbach Alfa değerleri, ölçek maddelerinin aynı yapıyı ölçme konusunda yüksek bir uyum sergilediğini gösterir.

Özkul ve arkadaşlarının çalışmasında elde edilen güvenirlik (Güvenirlik) katsayıları, UEDÖ’nün uygulamalarda tutarlı sonuçlar verecek düzeyde güvenilir olduğunu doğrulamaktadır. Güvenirlik analiz sonuçlarının tam listesi ve alt boyutlara ait katsayılar kaynak makalenin ekinde veya metin kısmında yer almaktadır.

Faktör Analizi

Uzaktan Eğitim Değerlendirme Ölçeği’nin geliştirme sürecinde, ölçeğin boyutluluğunu belirlemek amacıyla Faktör Analizi uygulanmıştır. Bu analiz, öğretmen görüşlerinin hangi temel bileşenler etrafında toplandığını ortaya çıkarmıştır. Genellikle ilk aşamada Açımlayıcı Faktör Analizi (AFA) kullanılarak madde seçimi yapılmış ve faktör yapısı belirlenmiştir.

Ardından, Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) ile elde edilen faktör yapısının veri seti üzerindeki uygunluğu ve model uyum indeksleri test edilmiştir. Bu işlemler, ölçeğin teorik olarak beklenen alt yapısını istatistiksel olarak desteklediğini göstermiştir. Faktör analizi sonuçları, uzaktan eğitim algısının çok boyutlu bir yapı olduğunu doğrulamıştır.

Enstrüman (Ölçek Bilgileri)

Test Type: Geliştirme Türü Ölçek (Development Scale)

Format: Öz Bildirim (Self-Report) Ölçeği

Language Available: Türkçe

Population Group: Öğretmenler (Çeşitli kademelerde görev yapan eğitimciler)

Age Group: Yetişkinler (Eğitimciler)

Population Details: Türkiye’deki Milli Eğitim Bakanlığı’na bağlı kurumlarda görev yapan öğretmenler örneklem olarak kullanılmıştır.

Test Methodology: 5’li Likert tipi derecelendirme kullanılmıştır. Katılımcılar, maddelere “Kesinlikle Katılıyorum”dan “Kesinlikle Katılmıyorum”a uzanan bir yelpazede yanıt vermektedirler.

Anahtar Kelimeler

Öğretmen algısı, uzaktan öğrenme, eğitim araştırmaları, psikometrik özellikler, Likert ölçeği, yapı geçerliği.

[quads id=5]

Yazarlar

Sorumlu Yazar: Ramazan Özkul

Author ORCID Identifier: Bilinmiyor (Kaynak makalede belirtilmemiştir.)

Affiliation Email addresses: [email protected]

Correspondence Address: İletişim e-posta adresi yukarıda belirtilmiştir.

İzinler, Ücret ve Test Yılı

Test Yılı: 2020

İzinler ve Ücret: Ölçek, akademik çalışmalarda kullanım için genellikle referans gösterilerek ücretsiz erişime açıktır. Ticari amaçlı kullanımlar için sorumlu yazar Ramazan Özkul ile iletişime geçilmesi gerekmektedir.

Ölçek maddeleri, kaynak makalenin ekinde veya metin kısmında kamuoyuyla paylaşılmıştır. Orijinal PDF dosyası bu adresten indirilebilir: uzaktan-egitim-uygulamalarina-iliskin-ogretmen-gorusleri-olcek-calismasi-toad.pdf

Kaynaklar

Özkul, R., Kırnık D., Dönük, O., Altunhan, Y., & Altunkaynak, Y. (2020). Uzaktan eğitim uygulamalarına ilişkin öğretmen görüşleri: Ölçek çalışması. Turkish Studies, 15(8), 3655-3667. DOI: https://dx.doi.org/10.7827/TurkishStudies.46557

Makalenin tam metnine erişim için kullanılan bağlantı: turkishstudies.net

[quads id=5]

Uzaktan Eğitim Değerlendirme Ölçeği Maddeleri

IMPORTANT: The following scale items must be preserved in their original language and must not be changed in any way.

Ölçek maddeleri, makalenin ekinde mevcuttur. Lütfen tam madde listesi için referans makaleye (Özkul vd., 2020) başvurunuz.

Cite this article

memjavad (2025). Uzaktan Eğitim Değerlendirme Ölçeği. Turkish Psychological Scales. Retrieved from https://tr-scales.arabpsychology.com/uzaktan-egitim-degerlendirme-olcegi/

memjavad. "Uzaktan Eğitim Değerlendirme Ölçeği." Turkish Psychological Scales, 13 Nov. 2025, https://tr-scales.arabpsychology.com/uzaktan-egitim-degerlendirme-olcegi/.

memjavad. "Uzaktan Eğitim Değerlendirme Ölçeği." Turkish Psychological Scales, 2025. https://tr-scales.arabpsychology.com/uzaktan-egitim-degerlendirme-olcegi/.

memjavad (2025) 'Uzaktan Eğitim Değerlendirme Ölçeği', Turkish Psychological Scales. Available at: https://tr-scales.arabpsychology.com/uzaktan-egitim-degerlendirme-olcegi/.

[1] memjavad, "Uzaktan Eğitim Değerlendirme Ölçeği," Turkish Psychological Scales, vol. X, no. Y, ص Z-Z, November, 2025.

memjavad. Uzaktan Eğitim Değerlendirme Ölçeği. Turkish Psychological Scales. 2025;vol(issue):pages.

Download Post (.PDF)
PDF