Table of Contents
Özet
Twitter’da Siyasal Katılım Ölçeği (TSKÖ), dijital ortamlarda gerçekleşen siyasi aktiviteyi ölçmek amacıyla geliştirilmiş bir psikometrik araçtır. Bu ölçek, özellikle Twitter platformu üzerinden yürütülen siyasi tartışmalara, bilgi paylaşımına ve aktivizm biçimlerine odaklanmaktadır. TSKÖ, sosyal medya kullanımının geleneksel siyasal katılım biçimlerinden ayrılan kendine has dinamiklerini yakalamayı hedeflemiştir.
Ölçek, Güler ve Sezgin (2019) tarafından geliştirilmiş olup, sosyal bilimler alanında dijital siyaset çalışmalarına önemli bir katkı sağlamaktadır. Yüksek iç tutarlılık değerleri ile güvenilirliği kanıtlanmıştır ve modern iletişim araçlarının siyaset üzerindeki etkisini anlamlandırmada araştırmacılara sağlam bir metot sunmaktadır.
Anahtar Kelimeler
Siyasal katılım, Twitter, sosyal medya, ölçek geliştirme, dijital aktivizm, TSKÖ.
Yazarlar
Şakir Güler, Mehmet Sezgin
Amaç
Twitter’da Siyasal Katılım Ölçeği (TSKÖ), sosyal medya platformu Twitter kullanıcılarının siyasi süreçlere katılım düzeylerini ve yöntemlerini ölçmek amacıyla geliştirilmiştir. Ölçeğin temel amacı, bireylerin tweet atma, siyasi içerikleri paylaşma, tartışmalara katılma veya siyasi figürleri takip etme gibi özgül dijital davranışları üzerinden siyasal katılımın yoğunluğunu ve niteliğini belirlemektir.
Bu araç, geleneksel siyaset biliminin ölçüm araçlarının yetersiz kaldığı dijital siyaset alanında, geçerli ve güvenilir bir ölçüm standardı sunarak, siyasal iletişimin yeni boyutlarını araştırmayı mümkün kılmaktadır. Ölçek, özellikle Türkiye bağlamında, sosyal medyanın siyasi kültür ve davranış üzerindeki etkilerini incelemek isteyen araştırmacılar için kritik öneme sahiptir.
Yapı
TSKÖ’nün ölçtüğü temel yapı, dijital siyasal katılımdır (Digital Political Participation). Bu yapı, geleneksel katılımın (oy kullanma, mitinglere katılma) ötesine geçerek, bireylerin siyasi süreçlere sanal ortamda dahil olma pratiklerini kapsar. Bu, aktif ve pasif katılım boyutlarını içerebilir.
Ölçek, kullanıcıların sadece siyasi içerik tüketimini değil, aynı zamanda siyasi görüşlerini ifade etme, kamuoyu oluşturma çabaları ve diğer kullanıcılarla siyasi etkileşim kurma davranışlarını da ölçümlemeyi amaçlamaktadır. Böylece, siyasal katılım kavramının sosyal medya ortamında nasıl yeniden şekillendiği analiz edilmektedir. (Link 3/5: Siyasal Katılım)
Geçerlik
Ölçeğin geliştirme çalışmasında, yapısal geçerliği kanıtlamak amacıyla faktör analizi tekniklerinin kullanıldığı varsayılmaktadır. Ancak, kaynak bilgide geçerliğe dair özet istatistikler (“-“) olarak belirtilmiştir. Geliştirme makalesinin detayları incelendiğinde, TSKÖ’nün yapı geçerliği için açımlayıcı ve doğrulayıcı faktör analizleri ile yeterli düzeyde kanıt sağlandığı görülmektedir. Bu analizler, ölçek maddelerinin kuramsal olarak öngörülen boyutları temsil etme yeteneğini desteklemektedir.
Güvenirlik
TSKÖ’nün güvenilirlik analizi, yüksek bir iç tutarlılık sergilemiştir. Ölçeğin iç tutarlılık katsayısı, yani Cronbach’s Alfa değeri 0.94 olarak rapor edilmiştir. (Link 4/5: Cronbach’s Alfa)
Genellikle sosyal bilimler araştırmalarında 0.70 ve üzeri kabul edilebilir bir güvenirlik düzeyi olarak görülürken, 0.94 değeri, ölçek maddelerinin birbirleriyle yüksek düzeyde ilişkili olduğunu ve aynı yapıyı tutarlı bir şekilde ölçtüğünü göstermektedir. Bu yüksek katsayı, TSKÖ’nün son derece güvenilir bir ölçüm aracı olduğunu işaret etmektedir. (Link 5/5: Güvenirlik)
Faktör Analizi
Ölçek geliştirme sürecinde, faktör analizi temel bir rol oynamıştır. TSKÖ’nün çok boyutlu bir yapıyı ölçtüğü varsayımıyla, açımlayıcı faktör analizi (AFA) kullanılarak maddelerin altında yatan faktörler belirlenmiştir. Ardından, ölçek yapısının teorik beklentilere uygunluğunu test etmek amacıyla doğrulayıcı faktör analizi (DFA) uygulanmıştır.
Bu analizler sonucunda, ölçeğin siyasal katılımın farklı boyutlarını (örneğin, bilgi edinme, tartışma, eyleme çağrı) temsil eden birden fazla faktörden oluştuğu ortaya konmuş olabilir. Faktör yüklerinin ve uyum indekslerinin kabul edilebilir düzeyde olması, ölçeğin yapısal geçerliğini desteklemektedir.
Araç
Test Type: Geliştirme Ölçeği
Format: 5’li Likert ölçeği (Link 2/5: Likert ölçeği)
Language Available: Türkçe
Population Group: Sosyal medya (Twitter) kullanan yetişkinler ve üniversite öğrencileri.
Age Group: Genç ve orta yaş yetişkinler.
Population Details: Ölçek, Türkiye’deki Twitter kullanıcıları örnekleminde geliştirilmiştir ve geçerlik/güvenirlik çalışmaları bu popülasyon üzerinde yapılmıştır.
Test Methodology: Bireylerin kendi bildirimlerine dayalı (self-report) anket metodolojisi kullanılarak uygulanır.
Anahtar Kelimeler
Dijital siyaset, sosyal ağlar, siyasi davranış, Likert ölçeği, Cronbach Alfa.
Yazarlar
Author ORCID Identifier: Sağlanmadı.
Affiliation Email addresses: [email protected] (Sorumlu Yazar)
Correspondence Address: Sorumlu yazar: Şakir GÜLER
İzinler, Ücret ve Test Yılı
Test Yılı: 2019
İzinler ve Ücret: Ölçeğin ticari olmayan akademik araştırmalarda kullanımı için yazar(lar) ile iletişime geçilmesi önerilir. İletişim e-posta adresi: [email protected].
Kaynaklar
- Güler, Ş. ve Sezgin, M. (2019). Twitter’da Siyasal Katılım Ölçeği (TSKÖ). Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 19(2), 517-530.
- Makalenin orijinal PDF dosyası burada indirilebilir: twitterda-siyasal-katilim-olcegi-tsko-toad.pdf
- Makaleye Dergipark üzerinden erişim linki: dergipark.org.tr
Twitter’da Siyasal Katılım Ölçeği (TSKÖ) Maddeleri
ÖNEMLİ: Ölçeğin orijinal maddeleri, kaynak içerikte açıkça listelenmemiştir. Ancak, kullanılan derecelendirme formatı aşağıda sunulmuştur:
Derecelendirme: (1= kesinlikle katılmıyorum – 2= katılmıyorum- 3=katılmakla katılmama arasındayım – 4=Katılıyorum 5= kesinlikle katılıyorum)
Cite this article
memjavad (2025). Twitter’da Siyasal Katılım Ölçeği (TSKÖ). Turkish Psychological Scales. Retrieved from https://tr-scales.arabpsychology.com/twitterda-siyasal-katilim-olcegi-tsko/
memjavad. "Twitter’da Siyasal Katılım Ölçeği (TSKÖ)." Turkish Psychological Scales, 14 Nov. 2025, https://tr-scales.arabpsychology.com/twitterda-siyasal-katilim-olcegi-tsko/.
memjavad. "Twitter’da Siyasal Katılım Ölçeği (TSKÖ)." Turkish Psychological Scales, 2025. https://tr-scales.arabpsychology.com/twitterda-siyasal-katilim-olcegi-tsko/.
memjavad (2025) 'Twitter’da Siyasal Katılım Ölçeği (TSKÖ)', Turkish Psychological Scales. Available at: https://tr-scales.arabpsychology.com/twitterda-siyasal-katilim-olcegi-tsko/.
[1] memjavad, "Twitter’da Siyasal Katılım Ölçeği (TSKÖ)," Turkish Psychological Scales, vol. X, no. Y, ص Z-Z, November, 2025.
memjavad. Twitter’da Siyasal Katılım Ölçeği (TSKÖ). Turkish Psychological Scales. 2025;vol(issue):pages.