Table of Contents
Özet
Türk Spor Yönetiminde Yönetime Katılma Ve Çalışan Tutumlarını Gözleme Ölçeği (TSSYÇTGÖ), Türk spor organizasyonları bağlamında çalışanların yönetime katılım düzeylerini ve bu katılımın yarattığı örgütsel tutumları ölçmek amacıyla geliştirilmiş kapsamlı bir araçtır. Ölçek, çalışanların işe bağlılık, ekip çalışması, örgütsel iklim ve stres gibi kritik algılarını 11 farklı alt boyut üzerinden değerlendirerek, spor yöneticilerine geri bildirim sağlamayı hedeflemektedir. Bu ölçek, Spor Yönetimi alanında örgütsel davranış araştırmaları için önemli bir katkı sunmaktadır.
Geliştirme türündeki bu ölçek, toplam 48 maddeden oluşmakta olup, 5’li Likert Ölçeği formatında derecelendirilmiştir (1= hiç katılmıyorum, 5= tamamen katılıyorum). Yapılan psikometrik analizler, aracın yüksek düzeyde geçerli ve güvenilir olduğunu göstermiştir.
Anahtar Kelimeler
Spor Yönetimi, Çalışan Tutumları, Yönetime Katılım, Örgütsel İklim, İş Doyumu, Cronbach Alpha, Faktör Analizi, Kurumsal Bağlılık, Türkiye.
Yazarlar
Pervin Bilir, Ümit Ay
Amaç
Ölçeğin temel amacı, Türk spor yönetiminde çalışanların yönetime katılma düzeylerini ve bunun sonucunda ortaya çıkan tutumları (iş doyumu, stres, kurumsal bağlılık, iletişim vb.) sistematik bir şekilde gözlemlemek ve ölçmektir. Bu sayede, spor kurumlarındaki yönetimsel süreçlerin etkinliğinin değerlendirilmesi ve çalışan motivasyonunu artıracak stratejilerin belirlenmesi hedeflenmiştir.
Ölçek, yöneticilere ve araştırmacılara, spor organizasyonlarının iç iklimini ve hiyerarşik yapısını çalışanların perspektifinden anlama imkanı sunarak, örgütsel gelişim ve verimlilik artışına yönelik somut veriler sağlamaktadır.
Yapı
Türk Spor Yönetiminde Yönetime Katılma Ve Çalışan Tutumlarını Gözleme Ölçeği, örgütsel psikoloji ve davranış bilimleri alanındaki çok boyutlu yapıları ölçmektedir. Ölçek, özellikle çalışanların iş ortamına dair algılarını, yönetimle olan etkileşimlerini ve kurumsal bağlılıklarını kapsayan 11 farklı alt boyutu ele almaktadır. Bu alt boyutlar, bireysel motivasyondan (İşe Bağlılık, İş Doyumu) kurumsal yapıya (Hiyerarşi, Bürokratik İklim) kadar geniş bir yelpazeyi kapsamaktadır.
Ölçülen temel yapı, çalışanların organizasyon içerisindeki rolüne ilişkin algılarını, özellikle de karar alma süreçlerine katılım (veya katılmama) durumlarını yansıtan tutumlarını içermektedir. Bu çoklu yapı, spor organizasyonlarında sağlıklı bir örgütsel iklimin bileşenlerini belirlemek için tasarlanmıştır.
Geçerlik
Ölçeğin Yapı Geçerliği, toplanan verilerin çözümlenmesinde temel bileşenler Faktör Analizi kullanılarak test edilmiştir. Analiz sürecinde varimaks döndürme yöntemi uygulanmıştır. Bu yöntem, maddelerin hangi faktörlerle ilişkili olduğunu belirlemede netlik sağlamıştır.
Yapılan analizler sonucunda, ölçeğin kavramsal yapısını temsil eden 11 faktörün ortaya çıktığı görülmüştür. Bu 11 faktör, ölçekteki toplam varyansın önemli bir kısmını açıklamaktadır ve bu da ölçeğin ölçmeyi amaçladığı teorik yapıları başarıyla temsil ettiğini göstermektedir.
Güvenirlik
Ölçeğin iç tutarlılık güvenirliği, yaygın olarak kullanılan Cronbach Alpha katsayısı ile hesaplanmıştır. Hesaplanan iç tutarlılık değeri 0.85 olarak bulunmuştur. Bu değer, psikometrik standartlara göre yüksek bir güvenirlik düzeyine işaret etmekte olup, ölçek maddelerinin aynı yapıyı tutarlı bir şekilde ölçtüğünü kanıtlamaktadır.
Yüksek Cronbach Alpha değeri (0.85), ölçeğin spor yönetimi bağlamında çalışan tutumlarını ölçmek için tutarlı ve güvenilir bir araç olduğunu göstermektedir. Bu, araştırmacıların elde edilen sonuçlara güvenle dayanabileceği anlamına gelmektedir.
Faktör Analizi
Ölçeğin geliştirilmesi sürecinde, yapı geçerliğini belirlemek amacıyla temel bileşenler yöntemi kullanılarak Faktör Analizi gerçekleştirilmiştir. Analiz, Varimaks döndürme tekniği ile yapılmış ve 11 ayrı faktörün varlığı tespit edilmiştir.
Bu 11 faktör, ölçekteki toplam varyansın %66.03’ünü açıklamaktadır. Varyansın bu denli yüksek oranda açıklanması, elde edilen faktör yapısının güçlü olduğunu ve maddelerdeki değişkenliğin büyük bir çoğunluğunun bu 11 temel boyut tarafından temsil edildiğini göstermektedir. Bu sonuç, ölçeğin çok boyutlu yapısının istatistiksel olarak desteklendiğini ortaya koymaktadır.
Ölçek Yapısı
Test Türü: Geliştirme (Özgün Ölçek)
Format: Yazılı Anket (48 madde, 11 alt boyut)
Mevcut Dil: Türkçe
Popülasyon Grubu: Türk Spor Yönetimi Çalışanları
Yaş Grubu: Yetişkin Çalışan Popülasyonu
Popülasyon Detayları: Türkiye Cumhuriyeti’ndeki spor kurumlarında (federasyonlar, kulüpler veya ilgili idari birimler) görev yapan personel.
Test Metodolojisi: 5’li Likert Ölçeği (1= hiç katılmıyorum – 5= tamamen katılıyorum) kullanılarak öz bildirim yoluyla veri toplama.
Anahtar Kelimeler
Örgütsel Davranış, Kurumsal İletişim, Spor Kurumları, İşe Bağlılık, Bürokratik İklim, Yenilikçi İklim, Yapı Geçerliği, Varimaks Döndürme.
Yazarlar
Yazar ORCID Tanımlayıcısı: Bilgi mevcut değildir.
Bağlılık E-posta Adresleri: [email protected] (Sorumlu Yazar: Pervin Bilir)
Yazışma Adresi: Bilgi mevcut değildir.
İzinler, Ücret ve Test Yılı
İzinler ve Kullanım: Kullanım izinleri için sorumlu yazar ile iletişime geçilmesi gerekmektedir.
Ücret: Bilgi mevcut değildir.
Test Yılı: 2007 (Yayın Yılı)
Kaynaklar
- Bilir, P. ve Ay, Ü. (2007). Türk Spor Yönetiminde Yönetime Katılma Ve Çalışan Tutumlarını Gözleme Ölçeği. SPORMETRE Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, 4, 143-149.
Ölçeğin orijinal makalesi ve PDF dosyası aşağıdaki bağlantılardan erişilebilir:
- turk-spor-yonetiminde-yonetime-katilma-ve-calisan-tutumlarini-gozleme-olcegi-toad.pdf
- arastirmax.com
Türk Spor Yönetiminde Yönetime Katılma Ve Çalışan Tutumlarını Gözleme Ölçeği Maddeleri
Ölçek toplam 48 madde ve 11 alt boyuttan oluşmaktadır. Her bir alt boyut, bir örnek madde ile birlikte aşağıda sunulmuştur:
- İşe bağlılık (6m): Bu kurumda çalışmaktan gurur duyuyorum.
- Ekip çalışması (7m): Kurumumuzda iş verimliliğin artırılması için çalışanlar olarak bilgilerimizi paylaşırız.
- Destekleyici iklim (5m): İşimde başarılı olmam için yöneticilerim destek verir.
- Stres (6m): Yöneticilerimle sorun yaşıyorum.
- İnsan ve sosyal ilişkiler (5m): Kurumda, bireysel ihtiyaçlarımın önem taşıdığını hissederim.
- Olumsuz etkileşim (4m): Kurumda çalışanlar birbirlerinin yaptıkları işlerden habersizdir.
- İş doyumu (3m): İşimden memnunum.
- Hiyerarşi (3m): Kurumda işler emir komuta zincirine göre yapılır.
- İletişim (3m): Kurumumda gereksinim duyduğumda her türlü bilgiyi kolaylıkla elde edebilirim.
- Bürokratik iklim (3m): Kurumda sürekli kontrol altında olduğumu hissederim.
- Yenilikçi iklim (3m): İşlerin yapılmasında yeni fikirler ve özgün yollar bulmak önem taşır.
Cite this article
memjavad (2025). Türk Spor Yönetiminde Yönetime Katılma Ve Çalışan Tutumlarını Gözleme Ölçeği. Turkish Psychological Scales. Retrieved from https://tr-scales.arabpsychology.com/turk-spor-yonetiminde-yonetime-katilma-ve-calisan-tutumlarini-gozleme-olcegi/
memjavad. "Türk Spor Yönetiminde Yönetime Katılma Ve Çalışan Tutumlarını Gözleme Ölçeği." Turkish Psychological Scales, 14 Nov. 2025, https://tr-scales.arabpsychology.com/turk-spor-yonetiminde-yonetime-katilma-ve-calisan-tutumlarini-gozleme-olcegi/.
memjavad. "Türk Spor Yönetiminde Yönetime Katılma Ve Çalışan Tutumlarını Gözleme Ölçeği." Turkish Psychological Scales, 2025. https://tr-scales.arabpsychology.com/turk-spor-yonetiminde-yonetime-katilma-ve-calisan-tutumlarini-gozleme-olcegi/.
memjavad (2025) 'Türk Spor Yönetiminde Yönetime Katılma Ve Çalışan Tutumlarını Gözleme Ölçeği', Turkish Psychological Scales. Available at: https://tr-scales.arabpsychology.com/turk-spor-yonetiminde-yonetime-katilma-ve-calisan-tutumlarini-gozleme-olcegi/.
[1] memjavad, "Türk Spor Yönetiminde Yönetime Katılma Ve Çalışan Tutumlarını Gözleme Ölçeği," Turkish Psychological Scales, vol. X, no. Y, ص Z-Z, November, 2025.
memjavad. Türk Spor Yönetiminde Yönetime Katılma Ve Çalışan Tutumlarını Gözleme Ölçeği. Turkish Psychological Scales. 2025;vol(issue):pages.