Türk Eğitim Tarihi Dersine Yönelik Tutum Ölçeği

Özet

Türk Eğitim Tarihi Dersine Yönelik Tutum Ölçeği (TETD-TÖ), öğretmen adaylarının Türk Eğitim Tarihi dersine karşı geliştirdikleri tutum düzeylerini ölçmek amacıyla geliştirilmiş bir araçtır. 25 maddeden oluşan bu ölçek, 2016 yılında Selman Tunay Kamer ve Ali Şimşek tarafından akademik literatüre sunulmuştur. Ölçeğin geliştirme süreci, yapısal geçerliğini dört temel bileşenli bir model üzerinden test etmek için Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) kullanılarak titizlikle yürütülmüştür. Elde edilen bulgular, ölçeğin kabul edilebilir düzeyde iyi bir model uyumuna sahip olduğunu göstermektedir.

TETD-TÖ, eğitim bilimleri alanında, özellikle tarih eğitimi ve öğretmen yetiştirme programlarında, öğrencilerin derslere karşı motivasyon ve algılarını değerlendirmek için önemli bir psikometrik araç olarak kabul edilmektedir. Ölçek, 5’li Likert Ölçeği formatında derecelendirilmiştir.

Anahtar Kelimeler

Türk Eğitim Tarihi, Tutum Ölçeği, Öğretmen Adayları, Eğitim Psikolojisi, Doğrulayıcı Faktör Analizi, Psikometri, Güvenirlik, Geçerlik.

Yazarlar

Selman Tunay Kamer, Ali Şimşek.

Amaç

Bu ölçeğin temel amacı, üniversitelerin eğitim fakültelerinde öğrenim gören öğretmen adaylarının, müfredatta yer alan Türk Eğitim Tarihi dersine yönelik sahip oldukları tutum düzeylerini bilimsel ve sistematik bir şekilde ölçmektir. Ölçek, adayların derse yönelik ilgi, motivasyon, algılanan zorluk ve genel değer yargılarını belirlemeyi hedefler.

Eğitim araştırmacıları için, bu ölçek, öğrencilerin tutumlarındaki değişimleri izlemek, dersin etkililiğini değerlendirmek ve ders içeriği veya öğretim yöntemlerinde yapılması gereken iyileştirmeleri belirlemek amacıyla kritik veriler sağlamaktadır. Ölçek, öğretmen adaylarının mesleki formasyon süreçlerinde tarih bilincinin önemini anlamalarına yönelik tutumlarını da dolaylı olarak yansıtmaktadır.

Yapı

Türk Eğitim Tarihi Dersine Yönelik Tutum Ölçeği, çok boyutlu bir yapıyı ölçmek üzere geliştirilmiştir. Ölçeğin yapısı, Doğrulayıcı Faktör Analizi sonuçlarına göre dört temel bileşen etrafında şekillenmiştir. Bu dört bileşen, öğretmen adaylarının derse yönelik bilişsel, duyuşsal ve davranışsal eğilimlerini kapsamaktadır.

Ölçek, toplam 25 maddeden oluşmakta olup, her bir madde adayın Türk Eğitim Tarihi dersine ilişkin belirli bir tutum yönünü sorgulamaktadır. Maddelerin faktör yüklerinin yüksek olması (.46 ile .90 arasında değişmesi), her bir maddenin kendi alt boyutunu temsil etme gücünün yüksek olduğunu ve ölçeğin yapısal bütünlüğünün güçlü olduğunu göstermektedir.

Geçerlik

Ölçeğin yapı geçerliği, dört temel bileşenli modelin uyumunu test etmek amacıyla Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) kullanılarak incelenmiştir. DFA sonuçlarına göre hesaplanan uyum indeksi değerleri, modelin veri ile kabul edilebilir düzeyde uyumlu olduğunu kanıtlamıştır.

• χ²/sd (Ki-Kare / Serbestlik Derecesi Oranı): 1.53 (Bu değerin 3.0’ın altında olması iyi uyumu işaret eder.)
• RMSEA (Yaklaşık Hata Karekök Ortalaması): 0.05 (0.08 altı kabul edilebilir, 0.05 mükemmel uyumu gösterir.)
• TLI (Tucker-Lewis Uyum İndeksi): 0.98 (0.95 üstü mükemmel uyumu işaret eder.)
• CFI (Karşılaştırmalı Uyum İndeksi): 0.98 (0.95 üstü mükemmel uyumu işaret eder.)

Bu uyum indeksleri, ölçeğin teorik yapısının ampirik verilerle tutarlı olduğunu ve ölçülmek istenen psikolojik yapıyı başarıyla ölçtüğünü göstermektedir. Ayrıca, ölçek maddelerinin faktör yükleri .46 ile .90 gibi yüksek bir aralıkta seyretmektedir, bu da maddelerin yapıya olan katkısının güçlü olduğunu belirtir.

Güvenirlik

Türk Eğitim Tarihi Dersine Yönelik Tutum Ölçeği’nin güvenirliği, iç tutarlılık katsayıları (Cronbach Alfa) hesaplanarak belirlenmiştir. Bu analizler, ölçeğin hem genel toplam puanı hem de alt boyutları itibarıyla yüksek düzeyde güvenilir olduğunu ortaya koymaktadır.

Ölçeğin alt boyutlarına ilişkin iç tutarlılık katsayıları .83 ile .86 arasında değişmektedir. Bu katsayılar, alt boyutların kendi içindeki maddelerin homojen ve tutarlı olduğunu göstermektedir. Ölçeğin tüm maddeleri (toplam 25 madde) üzerinden hesaplanan genel iç tutarlılık katsayısı ise .91 olarak hesaplanmıştır. Psikometrik standartlara göre, .90 ve üzeri katsayılar mükemmel güvenirlik düzeyini ifade etmektedir.

Faktör Analizi

Ölçeğin yapısal modelini doğrulamak için kullanılan temel istatistiksel yöntem Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) olmuştur. Araştırmacılar, ölçeğin varsayımsal olarak dört bileşenden oluştuğu hipotezini test etmişlerdir. DFA sonuçları, dört faktörlü modelin yapısal olarak uygunluğunu desteklemiştir.

DFA sonuçları, modelin mükemmel düzeyde uyumlu olduğunu gösteren güçlü uyum indeksi değerleriyle pekiştirilmiştir (TLI ve CFI değerlerinin 0.98 olması). Madde yükleri, maddelerin teorik olarak ait oldukları faktörleri güçlü bir şekilde temsil ettiğini göstermiş, en düşük yük .46, en yüksek yük ise .90 olarak kaydedilmiştir. Bu durum, ölçeğin faktör yapısının sağlam ve iyi tanımlanmış olduğunu kanıtlamaktadır.

Araç

Test Türü: Geliştirme (Ölçek, araştırmacılar tarafından özgün olarak geliştirilmiştir.)

Format: Yazılı, öz bildirim ölçeği.

Mevcut Dil: Türkçe.

Hedef Grup: Öğretmen Adayları (Üniversite öğrencileri).

Yaş Grubu: Genç Yetişkinler (Genellikle 18-25 yaş aralığındaki lisans öğrencileri).

Popülasyon Detayları: Eğitim Fakültelerinde öğrenim görmekte olan ve Türk Eğitim Tarihi dersini alan lisans öğrencileri.

Test Metodolojisi: 5’li Likert Ölçeği (Tamamen Katılıyorum’dan Hiç Katılmıyorum’a kadar derecelendirme). Ölçek 25 maddeden oluşmaktadır.

Ölçeğin orijinal PDF dokümanına aşağıdaki bağlantıdan ulaşılabilir:
turk-egitim-tarihi-dersine-yonelik-tutum-olcegi-toad.pdf

Anahtar Kelimeler

Eğitim Fakültesi, Öğretmen Yetiştirme, Tutum Ölçümü, Psikometrik Özellikler, CFA, Likert Ölçeği, Tarih Eğitimi.

Yazarlar

Sorumlu Yazar: Selman Tunay Kamer

Yazar ORCID Tanımlayıcı: Kaynakta belirtilmemiştir.

İletişim E-posta Adresi: [email protected]

Yazışma Adresi: Kaynakta belirtilmemiştir.

İzinler, Ücret ve Test Yılı

Test Yılı: Ölçeğin geliştirildiği ve yayımlandığı yıl 2016’dır.

İzinler ve Kullanım Ücreti: Akademik araştırmalar ve eğitim amaçlı kullanımlar için genellikle yazar ile iletişime geçilmesi önerilir. Ölçek, akademik bir dergide yayımlanmıştır ve ticari olmayan kullanımlar için genellikle izin talep edilmelidir.

Kaynak Dergi Bağlantısı: Ölçeğin yayımlandığı makaleye aşağıdaki resmi bağlantıdan erişilebilir: Ahi Evran Üniversitesi Kırşehir Eğitim Fakültesi Dergisi

Kaynaklar

Kamer, S. T. ve Şimşek, A. S. (2016). Türk Eğitim Tarihi Dersine yönelik öğretmen adaylarının tutumlarının ölçülmesi. Ahi Evran Üniversitesi Kırşehir Eğitim Fakültesi Dergisi (KEFAD), 17(2), 663-678.

Türk Eğitim Tarihi Dersine Yönelik Tutum Ölçeği Maddeleri

ÖNEMLİ: Ölçeğin 25 maddelik tam içeriği, sağlanan kaynak metinde yer almamaktadır. Maddelerin tam listesi için lütfen yukarıda belirtilen akademik makaleye ve PDF dokümanına başvurunuz.