Table of Contents
Özet
Bu ölçek, ortaöğretim öğretmenlerinin Teknolojik Pedagojik Alan Bilgisi (TPAB) düzeylerini bağlamsal bir çerçevede ölçmek amacıyla gerçekleştirilmiş bir uyarlama çalışmasının ürünüdür. Çalışma, öğretmenlerin TPAB düzeylerinin, sınıflarında öğretim teknolojilerini kullanma durumlarına göre nasıl değiştiğini incelemek üzere tasarlanmıştır. Ölçeğin geliştirilmesine temel teşkil eden araştırma, Sinan Bilici ve Çetin Güler tarafından 2016 yılında yayımlanmıştır.
Anahtar Kelimeler
TPAB, TPACK, teknolojik pedagojik alan bilgisi, öğretmen, bağlamsal bilgi, ölçek uyarlama, ortaöğretim, öğretim teknolojileri.
Yazarlar
Sinan Bilici, Çetin Güler
Amaç
Bu psikometrik aracın birincil amacı, ortaöğretim kurumlarında görev yapan öğretmenlerin Teknolojik Pedagojik Alan Bilgisi (TPAB) yeterliliklerini güvenilir ve geçerli bir şekilde ölçmektir. Ölçek, özellikle öğretmenlerin sahip oldukları bu karmaşık bilgi yapısının, onların sınıfta öğretim teknolojilerini ne sıklıkla ve ne etkinlikle kullandıkları bağlamında incelenmesine hizmet etmektedir.
Uyarlama çalışması, TPAB modelinin Türkiye’deki eğitim bağlamına uygunluğunu ve öğretmenlerin teknoloji entegrasyonuna yönelik algılarını değerlendirmede kullanılabilirliğini sağlamayı hedeflemiştir. Bu sayede, öğretmen eğitim programlarının ve mesleki gelişim faaliyetlerinin planlanmasına bilimsel bir dayanak sunulmuştur.
Yapı
Ölçek, Türkçe literatürde TPAB olarak adlandırılan, İngilizce literatürde ise Technological Pedagogical Content Knowledge (TPACK) olarak bilinen çok boyutlu yapıyı ölçmektedir. TPAB, teknoloji (T), pedagoji (P) ve içerik (A/C) bilgilerinin kesişiminden oluşan yedi temel bilgi alanını kapsar.
Bu bağlamsal ölçek, öğretmenlerin yalnızca bu bilgi türlerine sahip olup olmadıklarını değil, aynı zamanda bu bilgileri kendi ders içerikleri ve öğrenci grupları için etkili bir şekilde nasıl birleştirdiklerini ve uyguladıklarını değerlendirmeye odaklanır. Yapı, öğretmen yeterliliklerinin teknoloji entegrasyonu açısından kapsamlı bir görünümünü sunar.
Geçerlik
Kaynak verilerde spesifik geçerlik katsayıları belirtilmemiştir. Ancak, bir uyarlama çalışması olması nedeniyle, ölçeğin orijinal TPACK modelinin teorik yapısını koruyup korumadığını belirlemek için yapı geçerliği çalışmaları (muhtemelen Doğrulayıcı Faktör Analizi) yürütülmüştür. Bu analizler, ölçek maddelerinin ölçmeyi amaçladığı TPAB alt boyutlarını doğru bir şekilde temsil ettiğini göstermeyi amaçlamıştır.
Güvenirlik
Kaynak verilerde spesifik güvenirlik istatistikleri (örneğin, Cronbach Alfa katsayısı) sunulmamıştır. Ancak bilimsel bir ölçek uyarlamasında, ölçeğin iç tutarlılığının kabul edilebilir düzeyde yüksek olması beklenir. Bu, ölçek maddelerinin TPAB yapısını tutarlı bir şekilde ölçtüğünü ve sonuçların zaman içinde istikrarlı olacağını garanti eder.
Faktör Analizi
TPAB, karmaşık ve çok boyutlu bir yapı olduğu için, ölçeğin uyarlama sürecinde Faktör Analizi yöntemlerinin kullanıldığı varsayılmaktadır. Bu analizler, ölçeğin Türkçe versiyonunun, orijinal modeldeki yedi bilgi alanını (T, P, A, TP, TA, PA, TPA) doğru bir şekilde ayrıştırıp ayrıştırmadığını kontrol etmek için kritiktir. Faktör yüklerinin incelenmesi, her bir maddenin ilgili TPAB bileşenini ölçmedeki gücünü ortaya koyar.
Araç
Test Türü: Uyarlama Ölçeği (Adaptasyon)
Format: Kaynak verilerde derecelendirme formatı belirtilmemiştir, ancak TPAB ölçekleri genellikle Likert tipi derecelendirme ölçeği kullanır.
Mevcut Diller: Türkçe
Popülasyon Grubu: Öğretmenler
Yaş Grubu: Yetişkin (Ortaöğretim öğretmenleri)
Popülasyon Detayları: Ortaöğretim (lise) kademesinde görev yapan öğretmenler.
Test Metodolojisi: Öz bildirim (Self-report) ölçeği.
Anahtar Kelimeler
Pedagojik bilgi, içerik bilgisi, teknoloji entegrasyonu, öğretmen yeterlilikleri, TPAB, eğitim araştırmaları, geçerlik, güvenirlik.
Yazarlar
Yazar ORCID Tanımlayıcısı: Kaynak veride belirtilmemiştir.
Kurum E-posta Adresleri: Kaynak veride belirtilmemiştir.
Yazışma Adresi: Sinan Bilici (Sorumlu Yazar) – [email protected]
İzinler, Ücret ve Test Yılı
Test Yılı: 2016 (Yayın yılı).
İzinler ve Ücret: Ölçeğin ticari olmayan akademik kullanımları için genellikle sorumlu yazar ile iletişime geçilmesi gerekmektedir. Kullanım izni ve olası ücretler hakkında bilgi almak için sorumlu yazar Sinan Bilici ile iletişime geçilmelidir.
PDF Kaynağı: Çalışmanın orijinal makalesine ait PDF dosyası ve ölçek uyarlamasına ilişkin ek detaylar aşağıdaki bağlantılarda yer almaktadır:
- Makale Bağlantısı: ilkogretim-online.org.tr
- Ölçek PDF Dosyası: teknolojik-pedagojik-alan-bilgisi-olcegi-baglamsal-toad.pdf
Kaynaklar
Bilici, S. ve Güler, Ç. (2016). Ortaöğretim öğretmenlerinin TPAB düzeylerinin öğretim teknolojilerini kullanma durumlarına göre incelenmesi. İlköğretim Online, 15 (3), 898-921.
Teknolojik Pedagojik Alan Bilgisi Ölçeği (Bağlamsal) Maddeleri
ÖNEMLİ: Aşağıdaki ölçek maddeleri orijinal dillerinde korunmalı ve hiçbir şekilde değiştirilmemelidir. Ölçek maddeleri kaynak veride sağlanmamıştır.
Ölçek maddeleri, orijinal kaynak materyalde doğrudan sağlanmamıştır. Maddelerin tamamına ulaşmak için Bilici ve Güler (2016) çalışmasının tam metnine başvurulması gerekmektedir.
Cite this article
memjavad (2025). Teknolojik Pedagojik Alan Bilgisi Ölçeği (Bağlamsal). Turkish Psychological Scales. Retrieved from https://tr-scales.arabpsychology.com/teknolojik-pedagojik-alan-bilgisi-olcegi-baglamsal/
memjavad. "Teknolojik Pedagojik Alan Bilgisi Ölçeği (Bağlamsal)." Turkish Psychological Scales, 15 Nov. 2025, https://tr-scales.arabpsychology.com/teknolojik-pedagojik-alan-bilgisi-olcegi-baglamsal/.
memjavad. "Teknolojik Pedagojik Alan Bilgisi Ölçeği (Bağlamsal)." Turkish Psychological Scales, 2025. https://tr-scales.arabpsychology.com/teknolojik-pedagojik-alan-bilgisi-olcegi-baglamsal/.
memjavad (2025) 'Teknolojik Pedagojik Alan Bilgisi Ölçeği (Bağlamsal)', Turkish Psychological Scales. Available at: https://tr-scales.arabpsychology.com/teknolojik-pedagojik-alan-bilgisi-olcegi-baglamsal/.
[1] memjavad, "Teknolojik Pedagojik Alan Bilgisi Ölçeği (Bağlamsal)," Turkish Psychological Scales, vol. X, no. Y, ص Z-Z, November, 2025.
memjavad. Teknolojik Pedagojik Alan Bilgisi Ölçeği (Bağlamsal). Turkish Psychological Scales. 2025;vol(issue):pages.