Politik Taktikler Ölçeği

Özet

Politik Taktikler Ölçeği, Evrim EROL tarafından 2019 yılında üniversite ve fakülte ortamlarında kullanılan politik taktikleri ölçmek amacıyla geliştirilmiş bir psikometrik araçtır. Bu ölçek, örgütsel bağlamda bireylerin hedeflerine ulaşmak için başvurdukları stratejileri ve davranışları değerlendirmeyi hedefler. Geliştirme sürecinde, kapsamlı geçerlik ve güvenilirlik analizleri yapılarak ölçeğin psikometrik özellikleri titizlikle incelenmiştir. Ölçek, 5’li Likert ölçeği formatında olup, katılımcıların belirli ifadelere katılma düzeylerini “tamamen katılmıyorum” ile “tamamen katılıyorum” arasında derecelendirmelerini istemektedir.

Anahtar Kelimeler

Politik taktikler, ölçek geliştirme, üniversite, fakülte, psikometri, geçerlik, güvenilirlik, Cronbach Alfa, Likert.

Yazarlar

Evrim EROL

Amaç

Bu ölçeğin temel amacı, üniversite ve fakülte gibi akademik ortamlarda bireylerin kullandığı politik taktikleri sistematik bir şekilde ölçebilecek geçerli ve güvenilir bir araç geliştirmektir. Ölçek, özellikle akademik ve idari personelin yanı sıra üniversite öğrencilerinin de örgütsel hedeflere ulaşma veya kişisel çıkarları koruma bağlamında sergilediği davranışsal stratejileri anlamaya odaklanmaktadır. Bu sayede, örgütsel siyasetin akademik çevrelerdeki dinamiklerine ilişkin daha derinlemesine analizler yapılmasına olanak sağlamaktadır.

Çalışma, mevcut literatürdeki boşluğu doldurarak, Türk kültürüne özgü veya akademik ortama özel politik taktikleri değerlendiren bir enstrüman sunmayı hedeflemiştir. Geliştirilen ölçek, eğitim yönetimi, örgütsel davranış ve sosyal psikoloji alanlarında yapılacak araştırmalara önemli bir katkı sağlamaktadır.

Yapı

Politik Taktikler Ölçeği, üniversite ve fakülte ortamlarında bireylerin amaçlarına ulaşmak için kullandığı çeşitli politik taktikleri ölçen çok boyutlu bir yapıyı temsil etmektedir. Bu yapı, genellikle örgüt içindeki güç, etki ve kaynak dağılımı ile ilişkili olan stratejik davranışları kapsar. Ölçeğin, örtük veya açık manipülasyon, koalisyon oluşturma, bilgi kontrolü, olumlu izlenim yönetimi ve çatışma yönetimi gibi alt boyutları içermesi beklenmektedir. Ancak, orijinal kaynakta bu alt boyutlar detaylandırılmamıştır.

Ölçek, bireylerin kendi algıları üzerinden bu taktikleri ne sıklıkta veya hangi düzeyde kullandıklarını değerlendirmeyi amaçlar. Bu bağlamda, ölçeğin ölçtüğü yapı, örgütsel siyasetin bireysel düzeydeki tezahürlerini ve bu taktiklerin akademik ortamdaki dinamiklerini yansıtmaktadır.

Geçerlik

Bu çalışmada Politik Taktikler Ölçeği‘nin çeşitli geçerlik türleri detaylı bir şekilde incelenmiştir. Elde edilen ölçümlerin kapsam geçerliliği, uzman görüşlerine dayalı olarak Lawshe analizi ile değerlendirilmiştir. Bu analiz, ölçek maddelerinin ilgili konuyu ne kadar iyi temsil ettiğini belirlemek için kullanılmıştır.

Yapı geçerliliği ise hem Açımlayıcı Faktör Analizi (AFA) hem de Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) yöntemleri kullanılarak incelenmiştir. Yakınsama geçerliliği, DFA’dan elde edilen Birleşik Güvenilirlik (CR), Cronbach Alfa ve Ortalama Açıklanan Varyans (AVE) değerleri ile faktör yükleri aracılığıyla değerlendirilmiştir. Son olarak, ayrışma geçerliliği, Maksimum Paylaşılan Varyans (MSV) ve Ortalama Paylaşılan Varyans (ASV) değerleri ile DFA’dan elde edilen faktörler arası korelasyon katsayıları kullanılarak test edilmiştir.

Güvenilirlik

Politik Taktikler Ölçeği‘nin güvenilirliği, DFA’dan elde edilen değerler üzerinden kapsamlı bir şekilde analiz edilmiştir. Ölçeğin iç tutarlılığı, yaygın olarak kullanılan Cronbach Alfa katsayısı ile incelenmiştir. Bu katsayı, ölçek maddelerinin birbiriyle ne kadar tutarlı olduğunu ve aynı yapıyı ölçme derecesini gösterir.

Ayrıca, ölçeğin yapı güvenilirliği, Birleşik/Kompozit Güvenilirlik (CR) değeri ile değerlendirilmiştir. CR, faktör analizi bağlamında ölçeğin iç tutarlılığını daha gelişmiş bir şekilde yansıtan bir ölçüttür. Güvenilirlik analizlerinin ardından, her bir maddenin ölçeğin genel tutarlılığına katkısını değerlendirmek amacıyla madde analizleri de yapılmıştır.

Faktör Analizi

Politik Taktikler Ölçeği‘nin yapısal özelliklerini belirlemek amacıyla hem Açımlayıcı Faktör Analizi (AFA) hem de Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) kullanılmıştır. AFA, ölçeğin altında yatan boyutları veya faktörleri keşfetmek için başlangıç aşamasında uygulanmıştır. Bu analiz, ölçek maddelerinin hangi faktörler altında toplandığını ve bu faktörlerin yapısal olarak ne anlama geldiğini belirlemeye yardımcı olmuştur.

DFA ise, AFA sonucunda ortaya çıkan faktör yapısının teorik beklentilere ne ölçüde uygun olduğunu test etmek amacıyla kullanılmıştır. DFA ile model uyum indeksleri, faktör yükleri ve hata varyansları incelenerek ölçeğin önerilen faktör yapısının verilerle ne kadar uyumlu olduğu değerlendirilmiştir. Bu analizler, ölçeğin yapısal geçerlik ve güvenilirlik kanıtlarını sağlamada kritik rol oynamıştır.

Araç

Test Tipi: Geliştirme

Biçim: 5’li Likert ölçeği (1= tamamen katılmıyorum – 5= tamamen katılıyorum)

Mevcut Diller: Türkçe

Popülasyon Grubu: Üniversite öğrencileri ve akademik/idari personel

Yaş Grubu: Yetişkinler (genellikle 18 yaş ve üzeri)

Popülasyon Detayları: Üniversite ve fakülte ortamlarında görev yapan veya eğitim gören bireyler.

Test Metodolojisi: Öz bildirim temelli psikometrik ölçek geliştirme süreci.

Anahtar Kelimeler

Örgütsel siyaset, akademik ortam, ölçek geliştirme, psikometrik özellikler, geçerlik, güvenilirlik, faktör analizi, Likert ölçeği.

Yazarlar

Yazar ORCID Tanımlayıcı: Sağlanmamıştır.

Kurum E-posta Adresleri: [email protected]

Yazışma Adresi: Sağlanmamıştır.

İzinler & Ücret ve Test Yılı

Test Yılı: 2019

İzinler ve Ücret: Ölçeğin kullanımına ilişkin izinler ve olası ücretlendirme hakkında makalede açık bir bilgi bulunmamaktadır. Kullanım için yazar Evrim EROL ile doğrudan iletişime geçilmesi önerilir.

Referanslar

• Erol, E. (2019). Politik taktikler ölçeği – Üniversite/fakülte versiyonunun geliştirilmesi (Development of political tactics scale – University/faculty version). Turkish Studies Educational Sciences, 14(3), 531-563.
• Makalenin çevrimiçi bağlantısı: turkishstudies.net
• Orijinal PDF dosyası buradan indirilebilir: politik-taktikler-olcegi-toad.pdf
• Orijinal Word dosyası buradan indirilebilir: politik-taktikler-olcegi-toad.docx

Politik Taktikler Ölçeği Maddeleri

ÖNEMLİ: Aşağıdaki ölçek maddeleri orijinal dilinde korunmalı ve hiçbir şekilde değiştirilmemelidir.

Ölçek maddeleri orijinal kaynak içeriğinde doğrudan sağlanmamıştır. Ölçek maddelerine ulaşmak için yukarıda belirtilen orijinal makaleye başvurulması gerekmektedir.