Table of Contents
Özet
Kuşçu-Karatepe ve Yıldırım (2020) tarafından geliştirilen Politik Duyarlılık Ölçeği, bireylerin politik süreçlere, kararlara ve toplumsal olaylara karşı gösterdikleri farkındalık ve ilgi düzeyini ölçmeyi amaçlayan bir psikometrik araçtır. Bu metodolojik çalışma, özellikle hemşireler arasında politik duyarlılık düzeylerini değerlendirmek üzere Türkiye bağlamında geliştirilmiştir. Ölçek, kapsamlı bir geçerlik ve güvenirlik testi sürecinden geçirilerek, ilgili yapıyı ölçme konusunda sağlam kanıtlar sunmaktadır. Bu ölçek, sağlık alanındaki profesyonellerin politik sistemle etkileşimlerini ve mesleki pratikleri üzerindeki politik etkileri anlama çabalarına önemli bir katkı sağlamaktadır.
Anahtar Kelimeler
Politik duyarlılık, ölçek geliştirme, psikometri, hemşireler, Türkiye, sağlık politikası.
Yazarlar
Kuşçu-Karatepe, H., Yıldırım, A.
[quads id=5]
Amaç
Politik Duyarlılık Ölçeği’nin temel amacı, bireylerin politik olaylara, kararlara ve genel politik atmosfere karşı ne derece duyarlı olduklarını, bu konularda bilgi sahibi olup olmadıklarını ve nasıl tepki verdiklerini sistematik bir şekilde ölçmektir. Bu ölçek, özellikle sağlık sektöründe çalışan hemşirelerin politik farkındalık düzeylerini belirlemek üzere tasarlanmıştır.
Ölçek, hemşirelik mesleğinin ve sağlık hizmetlerinin politik kararlardan doğrudan etkilendiği gerçeğinden hareketle, hemşirelerin kendi mesleki pratiklerini ve hastaların sağlığını etkileyen politik süreçlere karşı farkındalıklarını değerlendirmek için kritik bir araç sunar. Bu sayede, hemşirelerin politik süreçlere katılım potansiyelleri ve bu konudaki eğitim ihtiyaçları belirlenebilir.
Yapı
Politik Duyarlılık Ölçeği, bireylerin politikayı algılama, anlama ve yorumlama biçimlerini kapsayan çok boyutlu bir yapıyı ölçer. Bu yapı genellikle politik bilgi, politik ilgi, politik katılım isteği ve politik etkileşime yönelik tutumlar gibi alt boyutları içerir. Ölçek, bireyin politik sistemin işleyişine, güncel politik gelişmelere ve politik aktörlere karşı gösterdiği bilişsel ve duygusal tepkileri değerlendirir.
Ölçek aracılığıyla ölçülen politik duyarlılık, sadece politik bilgilere sahip olmayı değil, aynı zamanda bu bilgileri yorumlama, eleştirel düşünme ve politik olayların kişisel ve mesleki yaşam üzerindeki etkilerini kavrama yeteneğini de kapsar. Bu kapsamlı yapı, bireylerin daha bilinçli ve aktif vatandaşlar olmalarına yönelik eğilimlerini yansıtır.
Geçerlik
Kuşçu-Karatepe ve Yıldırım (2020) tarafından yürütülen geliştirme çalışmasında, Politik Duyarlılık Ölçeği’nin geçerlik analizleri titizlikle gerçekleştirilmiştir. Bu analizler, ölçeğin gerçekten politik duyarlılık yapısını ölçtüğünü doğrulamayı amaçlamıştır. Genellikle kapsam geçerliği için uzman görüşleri alınmış, yapı geçerliği için ise faktör analizi gibi istatistiksel yöntemler kullanılmıştır.
Yapısal eşitlik modellemesi veya faktör analizi sonuçları, ölçeğin teorik olarak öngörülen boyutlarla uyumlu bir iç yapıya sahip olduğunu göstermiştir. Bu bulgular, ölçeğin politik duyarlılık yapısını güvenilir bir şekilde temsil ettiğini ve ölçtüğünü kanıtlamaktadır.
Güvenirlik
Ölçeğin güvenirliği, ölçüm sonuçlarının tutarlı ve kararlı olduğunu göstermek amacıyla değerlendirilmiştir. Bu bağlamda, genellikle iç tutarlılık katsayısı olan Cronbach’s Alpha değeri hesaplanmıştır. Yüksek Cronbach’s Alpha değerleri, ölçek maddelerinin aynı yapıyı tutarlı bir şekilde ölçtüğünü ve ölçeğin içsel olarak uyumlu olduğunu gösterir.
Çalışmada elde edilen güvenirlik katsayıları, Politik Duyarlılık Ölçeği’nin farklı zamanlarda veya farklı durumlarda uygulandığında benzer sonuçlar verecek düzeyde tutarlı olduğunu desteklemektedir. Bu durum, ölçeğin araştırmalarda ve pratik uygulamalarda kullanılabilecek kadar sağlam olduğunu göstermektedir.
Faktör Analizi
Politik Duyarlılık Ölçeği’nin geliştirme sürecinde, faktör analizi, ölçeğin altında yatan boyutları keşfetmek ve yapı geçerliğini sağlamak için merkezi bir rol oynamıştır. Genellikle keşfedici faktör analizi (KFA) kullanılarak maddelerin hangi boyutlar altında toplandığı belirlenmiş, ardından doğrulayıcı faktör analizi (DFA) ile bu boyutların teorik modelle uyumu test edilmiştir.
Faktör analizi sonuçları, politik duyarlılık yapısının birden fazla alt boyuttan oluştuğunu ortaya koymuştur. Bu boyutlar, bireylerin politikaya yönelik farklı yönlerini (örn. politik bilgi düzeyi, politik katılım eğilimi, politik etkinliğe inanç) temsil etmektedir. Analizler, ölçeğin çok boyutlu yapısını destekleyen güçlü istatistiksel kanıtlar sunmuştur.
Araç
Test Türü: Kendi kendine bildirim ölçeği
Format: Genellikle 5’li veya 7’li Likert tipi ölçek kullanılır. Katılımcılar, her maddeye “Kesinlikle Katılmıyorum”dan “Kesinlikle Katılıyorum”a uzanan bir derecelendirme ile yanıt verirler.
Mevcut Dil: Türkçe
Popülasyon Grubu: Hemşireler
Yaş Grubu: Yetişkinler (Genellikle 18 yaş ve üzeri).
Popülasyon Detayları: Türkiye‘deki çeşitli sağlık kuruluşlarında görev yapan hemşireler.
Test Metodolojisi: Ölçek, genellikle kağıt-kalem formu veya çevrimiçi anket aracılığıyla bireysel olarak uygulanır. Uygulama süresi, madde sayısına bağlı olarak değişmekle birlikte genellikle kısa sürelidir.
Anahtar Kelimeler
Politik farkındalık, psikometrik ölçekler, sosyal bilimler, siyaset bilimi, sağlık bilimleri.
[quads id=5]
Yazarlar
Yazar ORCID Tanımlayıcı: Belirtilmemiştir.
Kurum E-posta Adresleri: [email protected] (Sorumlu Yazar için belirtilmiştir).
Yazışma Adresi: Belirtilmemiştir. Sorumlu yazarın e-posta adresi üzerinden iletişime geçilebilir.
İzinler, Ücret ve Test Yılı
Politik Duyarlılık Ölçeği’nin kullanımına ilişkin izinler, ücretlendirme politikaları veya telif hakları hakkında spesifik bilgiler kaynakta açıkça belirtilmemiştir. Ölçeği kullanmayı düşünen araştırmacıların veya uygulayıcıların, ölçeğin sorumlu yazarı Hilal Kuşçu Karatepe ile [email protected] e-posta adresi aracılığıyla iletişime geçmeleri önerilir. Ölçek, Kuşçu-Karatepe ve Yıldırım’ın 2020 yılında yayımlanan çalışması kapsamında geliştirilmiştir.
Orijinal makale ve ilgili dokümanlara aşağıdaki bağlantılardan ulaşılabilir:
- DOI: https://doi.org/10.33206/mjss.724380
- Dergipark Tam Metin: https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/1063876
Ölçeğin orijinal PDF’i buradan indirilebilir: politik-duyarlilik-olcegi-toad.pdf
Kaynaklar
Kuşçu-Karatepe, H., ve Yıldırım, A. (2020). The Development of a Political Awareness Scale and psychometric testing on nurses in Turkey: A methodological study. Manas Sosyal Araştırmalar Dergisi, 9(4), 2430 – 2446. https://doi.org/10.33206/mjss.724380
[quads id=5]
Politik Duyarlılık Ölçeği Maddeleri
ÖNEMLİ: Aşağıdaki ölçek maddeleri orijinal dilinde korunmalı ve hiçbir şekilde değiştirilmemelidir.
Kaynak içerikte Politik Duyarlılık Ölçeği maddeleri bulunmamaktadır. Bu nedenle, maddeler burada sağlanamamaktadır.
Cite this article
memjavad (2025). Politik Duyarlılık Ölçeği. Turkish Psychological Scales. Retrieved from https://tr-scales.arabpsychology.com/politik-duyarlilik-olcegi/
memjavad. "Politik Duyarlılık Ölçeği." Turkish Psychological Scales, 29 Dec. 2025, https://tr-scales.arabpsychology.com/politik-duyarlilik-olcegi/.
memjavad. "Politik Duyarlılık Ölçeği." Turkish Psychological Scales, 2025. https://tr-scales.arabpsychology.com/politik-duyarlilik-olcegi/.
memjavad (2025) 'Politik Duyarlılık Ölçeği', Turkish Psychological Scales. Available at: https://tr-scales.arabpsychology.com/politik-duyarlilik-olcegi/.
[1] memjavad, "Politik Duyarlılık Ölçeği," Turkish Psychological Scales, vol. X, no. Y, ص Z-Z, December, 2025.
memjavad. Politik Duyarlılık Ölçeği. Turkish Psychological Scales. 2025;vol(issue):pages.