Pediatri Hemşireliği Öğrencileri Klinik Rahatlık ve Endişe Değerlendirme Aracı

Özet

Pediatri Hemşireliği Öğrencileri Klinik Rahatlık ve Endişe Değerlendirme Aracı, pediatri hemşireliği öğrencilerinin klinik uygulamalar sırasında yaşadıkları rahatlık ve endişe düzeylerini ölçmek amacıyla geliştirilmiş bir ölçek geliştirme çalışmasının ürünüdür. Bu araç, öğrencilerin klinik ortamda karşılaştıkları durumlar karşısında hissettikleri duygusal ve bilişsel tepkileri değerlendirerek, onların öğrenme süreçlerine ve klinik performanslarına etki eden faktörleri anlamaya yardımcı olmayı hedeflemektedir. Araç, 2018 yılında Sevda Arslan, D. Konuk-Şener ve Ş. Cangür tarafından geliştirilmiş olup, Düzce Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü Dergisi’nde yayımlanmıştır. Bu ölçek, öğrencilerin klinik deneyimlerini daha iyi anlamak ve destekleyici eğitim stratejileri geliştirmek için önemli bir kaynak sunmaktadır.

Ölçeğin geliştirilmesi, pediatri hemşireliği alanında klinik eğitim gören öğrencilerin spesifik ihtiyaçlarına odaklanmıştır. Bu sayede, öğrencilerin klinik deneyimlerini etkileyen psikolojik faktörlerin belirlenmesi ve bu faktörlere yönelik müdahalelerin tasarlanması için sağlam bir zemin oluşturulmuştur. Arslan ve arkadaşları tarafından yapılan çalışma, ölçeğin Türkçe popülasyonda kullanımına yönelik geçerlik ve güvenirlik analizlerini içermektedir.

Anahtar Kelimeler

Pediatri hemşireliği, hemşirelik öğrencisi, klinik rahatlık, klinik endişe, ölçek geliştirme, psikometrik özellikler, klinik uygulama, Düzce Üniversitesi.

Yazarlar

Sevda Arslan, D. Konuk-Şener, Ş. Cangür

Amaç

Pediatri Hemşireliği Öğrencileri Klinik Rahatlık ve Endişe Değerlendirme Aracı’nın temel amacı, pediatri hemşireliği öğrencilerinin klinik eğitimleri sırasında yaşadıkları rahatlık ve endişe düzeylerini objektif bir şekilde ölçmektir. Klinik uygulamalar, hemşirelik öğrencilerinin bilgi ve becerilerini pekiştirmeleri için kritik bir ortam sunarken, aynı zamanda yüksek düzeyde stres ve anksiyeteye yol açabilen zorlayıcı durumları da beraberinde getirebilmektedir. Bu ölçek, öğrencilerin klinik deneyimlerini daha iyi anlamak ve bu deneyimlerin öğrenme çıktıları üzerindeki etkilerini belirlemek için tasarlanmıştır.

Bu aracın bir diğer önemli amacı, eğitimcilerin ve klinik rehberlerin, öğrencilerin klinik rahatlık ve endişe düzeylerini değerlendirerek, onlara yönelik daha hedefli ve etkili destek programları geliştirmelerine yardımcı olmaktır. Öğrencilerin klinik ortamda kendilerini rahat hissetmeleri, öğrenmeye açıklıklarını ve uygulama becerilerini olumlu yönde etkilerken, yüksek klinik endişe ise performans düşüşlerine ve öğrenme engellerine yol açabilir. Bu nedenle ölçek, hemşirelik eğitiminde öğrencilerin duygusal durumlarının önemini vurgulayan bir araç olarak öne çıkmaktadır.

Yapı

Pediatri Hemşireliği Öğrencileri Klinik Rahatlık ve Endişe Değerlendirme Aracı, adından da anlaşılacağı üzere iki temel psikolojik yapıya odaklanmaktadır: klinik rahatlık ve klinik endişe. Klinik rahatlık, öğrencilerin pediatri klinik ortamında kendilerini güvende, yeterli ve kabul edilmiş hissetme durumlarını ifade eder. Bu, öğrencilerin hastalara ve ailelerine bakım verirken hissettikleri iç huzuru, kendine güveni ve durum kontrolünü kapsar. Rahat bir öğrenci, daha etkili iletişim kurabilir, problem çözme becerilerini daha iyi kullanabilir ve daha yüksek bir öğrenme motivasyonuna sahip olabilir.

Öte yandan, klinik endişe, öğrencilerin klinik uygulamalar sırasında yaşadıkları gerginlik, korku, belirsizlik ve performans kaygısı gibi olumsuz duygusal durumları temsil eder. Bu durum, özellikle ilk kez karşılaşılan vakalar, karmaşık tıbbi prosedürler veya hasta yakınları ile zorlu iletişim durumlarında ortaya çıkabilir. Yüksek klinik endişe, öğrencilerin dikkatini dağıtabilir, karar verme süreçlerini olumsuz etkileyebilir ve hatta klinik hatalara yol açabilir. Ölçek, bu iki zıt ancak birbiriyle ilişkili yapıyı ölçerek, öğrencilerin klinik deneyimlerinin daha bütünsel bir resmini sunmayı amaçlamaktadır.

Geçerlik

Pediatri Hemşireliği Öğrencileri Klinik Rahatlık ve Endişe Değerlendirme Aracı’nın geçerlik çalışmaları, ölçeğin amaçladığı kavramları ne derece doğru ve eksiksiz ölçtüğünü belirlemek amacıyla gerçekleştirilmiştir. Orijinal kaynakta spesifik geçerlik değerleri belirtilmese de, ölçek geliştirme süreci genellikle kapsam geçerliği, yapı geçerliği (faktör analizi ile), ölçüt bağımlı geçerlik ve ayırt edici geçerlik gibi farklı geçerlik türlerinin incelenmesini içerir. Arslan, Konuk-Şener ve Cangür (2018) tarafından yayımlanan makale, ölçeğin geçerliğine ilişkin detaylı bulguları içermektedir. Bu çalışmalar, ölçeğin teorik olarak ölçmeyi amaçladığı klinik rahatlık ve klinik endişe yapılarını doğru bir şekilde temsil ettiğini göstermeyi hedeflemiştir.

Geçerlik analizleri, ölçek maddelerinin ilgili yapılarla tutarlılığını ve farklı yapılar arasında ayrım yapabilme yeteneğini değerlendirir. Özellikle yapı geçerliği kapsamında yapılan faktör analizi, ölçeğin maddelerinin hangi boyutlar altında toplandığını ve bu boyutların teorik çerçeveyle uyumlu olup olmadığını ortaya koyar. Bu tür analizler, ölçeğin psikometrik sağlamlığını ve ölçme kalitesini desteklemek için esastır.

Güvenirlik

Pediatri Hemşireliği Öğrencileri Klinik Rahatlık ve Endişe Değerlendirme Aracı’nın güvenirlik analizleri, ölçeğin tutarlı ve kararlı ölçümler yapabilme yeteneğini değerlendirmek için yapılmıştır. Orijinal kaynakta belirli güvenirlik katsayıları verilmemiş olsa da, ölçek geliştirme çalışmalarında genellikle iç tutarlılık (Cronbach Alfa katsayısı), test-tekrar test güvenirliği ve madde-toplam korelasyonları gibi yöntemler kullanılır. Arslan, Konuk-Şener ve Cangür (2018) tarafından yapılan çalışma, ölçeğin güvenirliğine ilişkin kapsamlı verileri sunmaktadır. Bu analizler, ölçeğin farklı zamanlarda veya farklı maddelerle yapıldığında benzer sonuçlar üretme yeteneğini göstererek, ölçüm hatasını en aza indirmeyi amaçlamıştır.

Yüksek iç tutarlılık katsayısı, ölçek maddelerinin aynı yapıyı ölçme konusunda birbiriyle ne kadar uyumlu olduğunu gösterirken, test-tekrar test güvenirliği ölçeğin zaman içinde ne kadar kararlı ölçümler yaptığını değerlendirir. Bu psikometrik özellikler, ölçeğin klinik ve araştırma ortamlarında güvenle kullanılabileceğinin temel göstergeleridir. Ölçeğin güvenirliği, elde edilen sonuçların tekrarlanabilirliği ve tutarlılığı açısından kritik öneme sahiptir.

Faktör Analizi

Pediatri Hemşireliği Öğrencileri Klinik Rahatlık ve Endişe Değerlendirme Aracı’nın geliştirme sürecinde, ölçeğin yapı geçerliğini incelemek amacıyla faktör analizi uygulanmıştır. Faktör analizi, ölçekteki çok sayıda maddenin altında yatan temel boyutları veya faktörleri belirlemek için kullanılan istatistiksel bir yöntemdir. Bu analiz, ölçeğin klinik rahatlık ve klinik endişe gibi teorik olarak öngörülen ayrı yapıları ne ölçüde yansıttığını ortaya koyar.

Genellikle açımlayıcı faktör analizi (AFA) ile başlanarak maddelerin faktör yükleri ve faktör yapısı incelenir, ardından doğrulayıcı faktör analizi (DFA) ile bu yapının farklı bir örneklemde veya daha geniş bir popülasyonda doğrulanıp doğrulanmadığı test edilir. Bu analizler sonucunda, ölçeğin kaç faktörden oluştuğu, her bir faktörün hangi maddeleri içerdiği ve bu faktörlerin ölçülen kavramlarla ne kadar uyumlu olduğu belirlenir. Bu, ölçeğin psikometrik özellikleri açısından önemli bir adımdır ve ölçeğin teorik temeli ile empirik yapısı arasındaki uyumu gösterir.

Ölçek

Test Türü: Geliştirme (Kendi kendine raporlama anketi)

Format: Ölçeğin derecelendirme formatı orijinal kaynakta belirtilmemiştir, ancak bu tür psikolojik ölçeklerde genellikle Likert ölçeği (örneğin, 1 = Kesinlikle katılmıyorum’dan 5 = Kesinlikle katılıyorum’a kadar) kullanılmaktadır. Bu format, bireylerin belirli ifadelere katılma veya katılmama derecelerini belirtmelerine olanak tanır.

Mevcut Diller: Türkçe

Popülasyon Grubu: Pediatri hemşireliği alanında klinik eğitim alan üniversite hemşirelik öğrencileri.

Yaş Grubu: Genellikle üniversite düzeyindeki genç yetişkinler (yaklaşık 18-25 yaş arası).

Popülasyon Detayları: Türkiye’deki hemşirelik fakülteleri veya sağlık bilimleri yüksekokullarının pediatri hemşireliği derslerini alan ve klinik uygulama deneyimi olan öğrenciler. Bu öğrenciler, çocuk sağlığı ve hastalıkları kliniklerinde çeşitli bakım uygulamalarını yerine getirirken yaşadıkları deneyimleri değerlendirmektedirler.

Test Metodolojisi: Ölçek, öğrencilere kendi deneyimlerini ve duygusal durumlarını değerlendirmeleri için sunulan bir öz bildirim aracıdır. Genellikle kağıt-kalem formu veya dijital ortamda uygulanabilir. Uygulama, öğrencilerin klinik deneyimlerinin hemen ardından veya belirli bir klinik uygulama dönemi sonunda yapılabilir. Yönergeler, öğrencilerin verilen maddeleri kendi klinik deneyimleri bağlamında değerlendirmelerini ister.

Anahtar Kelimeler

Klinik eğitim, öğrenci hemşire, pediatri, anksiyete, konfor, ölçek, psikometrik analiz, hemşirelik eğitimi, Türkiye.

Yazarlar

Yazar ORCID Tanımlayıcısı: Mevcut Değil

İlişkili E-posta Adresleri: [email protected] (Sorumlu Yazar: Sevda Arslan)

Yazışma Adresi: Mevcut Değil

İzinler, Ücret ve Test Yılı

Pediatri Hemşireliği Öğrencileri Klinik Rahatlık ve Endişe Değerlendirme Aracı’nın kullanımına ilişkin izinler ve olası ücretler hakkında detaylı bilgi orijinal kaynakta belirtilmemiştir. Ölçeği kullanmak isteyen araştırmacıların veya klinisyenlerin, aracın sorumlu yazarı olan Sevda Arslan ile doğrudan iletişime geçmeleri tavsiye edilmektedir. Kullanım izinleri ve telif hakları ile ilgili detaylar için yazarın belirttiği e-posta adresi aracılığıyla iletişim kurulmalıdır.

Ölçek, referans kaynağına göre 2018 yılında geliştirilmiş ve yayımlanmıştır. Bu tarih, ölçeğin geçerlik ve güvenirlik çalışmalarının tamamlandığı ve bilimsel literatüre sunulduğu yılı işaret etmektedir.

Referanslar

Arslan, S., Konuk-Şener, D. ve Cangür, Ş. (2018). Pediatri Hemşireliği Öğrencileri Klinik Rahatlık ve Endişe Değerlendirme Aracının geçerlik ve güvenirliği. Düzce Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü Dergisi, 8, 61-66.

Orijinal PDF dosyası buradan indirilebilir: pediatri-hemsireligi-ogrencileri-klinik-rahatlik-ve-endise-degerlendirme-araci-toad.pdf

Pediatri Hemşireliği Öğrencileri Klinik Rahatlık ve Endişe Değerlendirme Aracı Maddeleri

ÖNEMLİ: Aşağıdaki ölçek maddeleri orijinal dilinde korunmalı ve hiçbir şekilde değiştirilmemelidir.

Bu bölümdeki ölçek maddeleri, sağlanan kaynak içerikte bulunmamaktadır. Ölçek maddelerine ulaşmak için lütfen referans olarak belirtilen makaleye başvurunuz: Arslan, S., Konuk-Şener, D. ve Cangür, Ş. (2018). Pediatri Hemşireliği Öğrencileri Klinik Rahatlık ve Endişe Değerlendirme Aracının geçerlik ve güvenirliği. Düzce Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü Dergisi, 8, 61-66.