Table of Contents
Özet
Okul Dışı Öğrenme Etkinlikleri Gerçekleştirme Ölçeği, Ersin Karademir ve Sibel Erten (2013) tarafından, özellikle öğretmen adayı olan bireylerin, atanmaları durumunda okul dışı öğrenme etkinliklerini gerçekleştirme hedeflerini ve bu hedefleri etkileyen faktörleri belirlemek amacıyla geliştirilmiş özgün bir ölçme aracıdır. Ölçek, Fen Bilimleri öğretmen adaylarının, meslek hayatlarında öğrencileriyle birlikte yapacakları okul dışı etkinliklerin potansiyel sonuçlarına (örneğin, kalıcı öğrenme, motivasyon artışı) ne derece önem verdiklerini değerlendirmektedir.
Bu ölçek, öğretmenlerin pedagojik yaklaşımlarını, çevreye dayalı eğitim konusundaki tutumlarını ve Fen ve Teknoloji Dersi müfredatını zenginleştirme konusundaki niyetlerini ölçmek için tasarlanmıştır. Ölçek, eğitim araştırmacılarına, okul dışı öğrenme uygulamalarını teşvik eden öğretmen eğitimi programlarının etkinliğini değerlendirmede değerli veriler sunmaktadır.
Anahtar Kelimeler
Okul Dışı Öğrenme, Öğretmen Adayı, Fen Eğitimi, Etkinlik Gerçekleştirme, Likert Ölçeği, Fen ve Teknoloji Dersi, Çevre Eğitimi, Öğrenme Hedefleri.
Yazarlar
Ersin Karademir, Sibel Erten
[quads id=5]
Amaç
Ölçeğin temel amacı, öğretmen adaylarının meslek hayatlarına başladıklarında öğrencileriyle birlikte okul dışı öğrenme etkinliklerini yapma niyetlerini ve bu niyetlerini etkileyen motivasyonel ve değer temelli faktörleri tespit etmektir. Ölçek, öğretmen adaylarının bu tür etkinliklerin öğrencilerin başarısı, kalıcı öğrenme, derse karşı ilgi düzeyleri ve bilimsel süreç becerileri üzerindeki olası etkilerine verdikleri önemi ölçmeyi hedefler.
Ölçek, öğretmen adaylarının, okul dışı ortamların öğrenme üzerindeki önemine dair sahip oldukları öznel inançları ve değer yargılarını sistematik bir şekilde değerlendirir. Bu değerlendirme, öğretmen eğitimi programlarında okul dışı öğrenme yaklaşımlarına daha fazla vurgu yapılıp yapılmayacağına dair kararlar için temel oluşturur.
Yapı
Okul Dışı Öğrenme Etkinlikleri Gerçekleştirme Ölçeği, öğretmen adaylarının okul dışı etkinlikleri gerçekleştirme hedefleri ve bu hedeflerin arkasındaki değer algısını ölçen çok boyutlu bir yapı üzerine kurulmuştur. Bu yapı, genellikle bilişsel, duyuşsal ve psikomotor alanlardaki beklenen öğrenci kazanımlarına odaklanır. Ölçek maddeleri, bir öğretmenin, bir etkinliğin öğrenci üzerindeki sonuçlarını (örneğin, “Öğrencilerde kalıcı öğrenmenin gerçekleşmiş olmasını”) ne derece önemli bulduğunu sorgular. Bu değer algısı, öğretmenin gelecekteki davranışsal niyetini öngören temel psikolojik yapıyı oluşturur.
Geçerlik
Karademir ve Erten (2013) tarafından yürütülen geliştirme çalışmasında ölçeğin yapı geçerliği, Açımlayıcı Faktör Analizi (AFA) kullanılarak incelenmiştir. Faktör analizleri, ölçek maddelerinin kuramsal olarak öngörülen boyutlarla tutarlılığını sağlamıştır. Ayrıca, içerik geçerliği için alan uzmanlarının görüşlerine başvurulmuş ve maddelerin okul dışı öğrenme hedeflerini temsil etme derecesi değerlendirilmiştir. Bu geçerlik çalışmaları, ölçeğin öğretmen adayı hedeflerini doğru bir şekilde ölçtüğünü destekleyen kanıtlar sunmaktadır.
Güvenirlik
Ölçeğin iç tutarlılığını belirlemek amacıyla Cronbach Alfa güvenirlik katsayısı hesaplanmıştır. Geliştirme çalışmasında elde edilen bu katsayının, eğitim bilimleri alanında kabul edilebilir düzeyin üzerinde olduğu (genellikle .70 ve üzeri) bildirilmiştir, bu da ölçeğin maddelerinin aynı yapıyı tutarlı bir şekilde ölçtüğünü göstermektedir. Güvenirlik çalışmalarının detayları, kaynak makalenin metodoloji bölümünde yer almaktadır.
Faktör Analizi
Ölçeğin geliştirilmesi sürecinde yapılan faktör analizleri, ölçeğin tek bir genel skor yerine, öğretmen adaylarının hedeflerini temsil eden farklı alt boyutlardan oluştuğunu göstermiştir. Bu alt faktörler, örneğin, öğrencinin akademik başarısına yönelik hedefler ile öğrencinin tutum ve motivasyonuna yönelik hedefler gibi ayrışmalara işaret edebilir. Faktör analizi sonuçları, Okul Dışı Öğrenme Etkinlikleri Gerçekleştirme Ölçeği‘nin yapısal olarak sağlam ve çok boyutlu bir yapıyı ölçmek için uygun olduğunu kanıtlamıştır.
Ölçme Aracı
Test Türü: Geliştirme (Özgün Ölçek)
Format: Kendini Değerlendirme Ölçeği
Mevcut Diller: Türkçe
Popülasyon Grubu: Öğretmen Adayı
Yaş Grubu: Üniversite öğrencileri (Genellikle 18-25 yaş aralığı)
Popülasyon Detayları: Fen Bilimleri Öğretmenliği lisans programlarında öğrenim gören öğretmen adayı öğrenciler.
Test Metodolojisi: Ölçek, 5’li Likert Ölçeği formatında derecelendirilmiştir. Katılımcılardan, öğretmen olarak atandıklarında Fen ve Teknoloji Dersi kapsamında okul dışı etkinlik yapmaları durumunda ortaya çıkacak sonuçların kendileri için ne derece önemli olduğunu belirtmeleri istenir. Derecelendirme seçenekleri genellikle “Hiç Önemli Değil” (1) ile “Çok Önemli” (5) arasında değişmektedir.
Anahtar Kelimeler
Okul Dışı Öğrenme, Öğretmen Eğitimi, Öğrenme Motivasyonu, Güvenirlik Analizi, Faktör Yapısı, Eğitimde Değerlendirme, Pedagojik Hedefler.
[quads id=5]
Yazarlar
Yazar ORCID Tanıtıcısı: Belirtilmemiştir
Bağlı Kuruluş E-posta Adresleri: [email protected] (Sorumlu Yazar)
Yazışma Adresi: Makalenin yayınlandığı dönemdeki bağlı kuruluş bilgileri için kaynak makaleye başvurulmalıdır. (Sorumlu yazar: Ersin Karademir)
İzinler, Ücret ve Test Yılı
Ölçek, Karademir ve Erten tarafından 2013 yılında yayınlanan akademik makale kapsamında geliştirilmiştir. Ölçeğin kullanımı için sorumlu yazar Ersin Karademir ile [email protected] adresi üzerinden iletişime geçilmesi önerilir. Akademik ve eğitim amaçlı kullanımlar genellikle yazardan izin alınmasını gerektirir.
Kaynak makaleye ait doğrudan erişim bağlantısı: ijemst.com.
Ölçeğin orijinal PDF’i buradan indirilebilir: okul-disi-ogrenme-etkinlikleri-gerceklestirme-olcegi-toad.pdf
Kaynaklar
Karademir, E., & Erten, S. (2013). Determining the factors that affect the objectives of preservice science teachers to perform outdoor science activities. International Journal of Education in Mathematics, Science and Technology, 1(4), 270-293.
[quads id=5]
Okul Dışı Öğrenme Etkinlikleri Gerçekleştirme Ölçeği Maddeleri
ÖNEMLİ: Aşağıdaki ölçek maddeleri orijinal dilinde korunmuş olup, hiçbir şekilde değiştirilmemelidir.
Öğretmen olarak atandığınızda öğrencilerinizle fen ve
teknoloji dersinde okul dışı etkinlik yapacak olursanız bu
durumda ortaya çıkabilecek aşağıdaki sonuçlardan
hangilerini ne derece önemli bulursunuz?
1 Öğrencilerde kalıcı öğrenmenin gerçekleşmiş olmasını
Cite this article
memjavad (2026). Okul Dışı Öğrenme Etkinlikleri Gerçekleştirme Ölçeği. Turkish Psychological Scales. Retrieved from https://tr-scales.arabpsychology.com/okul-disi-ogrenme-etkinlikleri-gerceklestirme-olcegi/
memjavad. "Okul Dışı Öğrenme Etkinlikleri Gerçekleştirme Ölçeği." Turkish Psychological Scales, 17 Jan. 2026, https://tr-scales.arabpsychology.com/okul-disi-ogrenme-etkinlikleri-gerceklestirme-olcegi/.
memjavad. "Okul Dışı Öğrenme Etkinlikleri Gerçekleştirme Ölçeği." Turkish Psychological Scales, 2026. https://tr-scales.arabpsychology.com/okul-disi-ogrenme-etkinlikleri-gerceklestirme-olcegi/.
memjavad (2026) 'Okul Dışı Öğrenme Etkinlikleri Gerçekleştirme Ölçeği', Turkish Psychological Scales. Available at: https://tr-scales.arabpsychology.com/okul-disi-ogrenme-etkinlikleri-gerceklestirme-olcegi/.
[1] memjavad, "Okul Dışı Öğrenme Etkinlikleri Gerçekleştirme Ölçeği," Turkish Psychological Scales, vol. X, no. Y, ص Z-Z, January, 2026.
memjavad. Okul Dışı Öğrenme Etkinlikleri Gerçekleştirme Ölçeği. Turkish Psychological Scales. 2026;vol(issue):pages.