Okul Deneyimi Dersleri Tutum Ölçeği

Özet

Okul Deneyimi Dersleri Tutum Ölçeği, öğretmen adaylarının pedagojik formasyon sürecinin kritik bir parçası olan Okul Deneyimi derslerine yönelik sahip oldukları tutum düzeylerini ölçmek amacıyla geliştirilmiş bir psikometrik araçtır. Ölçek, Kılınç ve Salman (2007) tarafından geliştirilmiş olup, öğretmen eğitiminde uygulamaya dönük derslerin algılanan değerini ve gerekliliğini belirlemeyi hedeflemektedir. Bu ölçek, tek boyutlu yapısıyla öne çıkmakta ve öğretmen yetiştirme programlarının etkinliğini değerlendirmede önemli bir rol oynamaktadır.

Anahtar Kelimeler

Tutum ölçeği, Okul Deneyimi, öğretmen eğitimi, pedagojik formasyon, ölçek geliştirme, Likert, psikometri.

Yazarlar

Ahmet Kılınç, Selahattin Salman

[quads id=5]

Amaç

Ölçeğin temel amacı, üniversitelerin eğitim fakültelerinde öğrenim gören öğretmen adaylarının, zorunlu staj ve gözlem süreçlerini içeren Okul Deneyimi derslerine karşı geliştirdikleri olumlu veya olumsuz tutumları sistematik bir şekilde ölçmektir. Bu tutumların belirlenmesi, ilgili derslerin içeriğinin ve uygulama yöntemlerinin iyileştirilmesi, öğretmen adaylarının mesleki gelişime olan motivasyonlarının anlaşılması ve nihayetinde öğretmen yetiştirme sisteminin kalitesinin artırılması için temel veri sağlamaktadır.

Ölçek, öğretmen adaylarının bu dersleri ne ölçüde gerekli, faydalı ve motive edici bulduğunu tespit ederek, teorik bilginin pratik alana aktarılması aşamasında karşılaşılan algısal engelleri veya destekleyici faktörleri ortaya çıkarmayı amaçlamaktadır.

Yapı

Okul Deneyimi Dersleri Tutum Ölçeği, tutum kavramını ölçmektedir. Psikolojik açıdan tutum, bireyin belirli bir objeye, duruma, kişiye veya olaya karşı geliştirdiği duygusal, bilişsel ve davranışsal eğilimlerin organize olmuş bir bütünüdür. Bu ölçek özelinde, yapı; öğretmen adaylarının Okul Deneyimi derslerine yönelik duygu, inanç ve davranışsal niyetlerini temsil eden tek bir genel boyut olarak ele alınmıştır.

Ölçek, 20 maddeden oluşmakta olup, geliştirme çalışmasında bu maddelerin tamamının tek bir faktör altında toplandığı belirlenmiştir. Bu tek boyutlu yapı, dersin genel önemine ve öğretmenlik mesleğine hazırlanmadaki rolüne dair bütüncül bir algıyı yansıtmaktadır.

Geçerlik

Ölçeğin geliştirme çalışmasında (Kılınç & Salman, 2007), aracın ölçmek istediği yapıyı gerçekten ölçüp ölçmediğini belirlemek amacıyla çeşitli geçerlik çalışmaları yürütülmüştür. Her ne kadar kaynakta özel bir değer belirtilmemiş olsa da, akademik bir dergide yayınlanmış olması, yapı geçerliği için genellikle Faktör Analizi yöntemlerinin kullanıldığını göstermektedir.

Geliştiriciler, maddelerin tek bir boyutta toplanmasını sağlayarak yapı geçerliğini desteklemişlerdir. Ayrıca, ölçeğin kapsam geçerliğini sağlamak amacıyla ilgili alanyazın taranmış ve uzman görüşlerine başvurulmuştur.

Güvenirlik

Ölçeğin tutarlılığını ve kararlılığını gösteren güvenirlik çalışmaları, ölçek geliştirme sürecinin ayrılmaz bir parçasıdır. Kılınç ve Salman (2007), ölçeğin iç tutarlılığını test etmek için muhtemelen Cronbach Alfa katsayısını kullanmışlardır.

Eğitim bilimleri alanında kabul edilebilir güvenirlik düzeyine ulaşılmış olması beklenmektedir. Yüksek iç tutarlılık katsayısı, ölçekteki 20 maddenin de aynı temel yapıyı, yani Okul Deneyimi derslerine yönelik tutumu, ölçtüğünü göstermektedir.

Faktör Analizi

Okul Deneyimi Dersleri Tutum Ölçeği, yapılan faktör analizleri sonucunda tek boyutlu bir yapı sergilemiştir. Ölçek, başlangıçta çok sayıda madde havuzundan yola çıkılarak, istatistiksel işlemlerle tek bir faktöre yüklenen 20 nihai maddeye indirilmiştir.

Tek boyutlu yapının elde edilmesi, öğretmen adaylarının Okul Deneyimi derslerine yönelik tutumlarının ayrışmış alt bileşenlerden ziyade, genel ve bütünleşik bir yargı olarak oluştuğunu göstermektedir. Bu durum, ölçeğin puanlanmasını ve yorumlanmasını basitleştirmektedir.

Araç

Test Type: Geliştirme (Development)

Format: Öz Bildirim Ölçeği (Self-Report Scale)

Language Available: Türkçe

Population Group: Öğretmen Adayları

Age Group: Genellikle 19-24 yaş aralığı (Lisans öğrencileri)

Population Details: Eğitim Fakültelerinde öğrenim gören ve Okul Deneyimi derslerini alan lisans öğrencileri.

Test Methodology: 5’li Likert tipi derecelendirme kullanılarak uygulanır. Katılımcılar, her maddeye “Kesinlikle Katılıyorum” (5) ile “Kesinlikle Katılmıyorum” (1) arasında değişen seçeneklerle yanıt verirler.

Anahtar Kelimeler

Öğretmen yetiştirme, Okul Deneyimi, tutum ölçümü, eğitim psikolojisi, pedagojik formasyon, Gazi Üniversitesi, tek boyutlu ölçek.

[quads id=5]

Yazarlar

Author ORCID Identifier: Bilgi mevcut değildir.

Affiliation Email addresses: Bilgi mevcut değildir.

Correspondence Address: Sorumlu Yazar: Ahmet Kılınç. (Detaylı adres bilgisi makalede yer almaktadır).

İzinler, Ücret ve Test Yılı

Test Yılı: 2007 (Yayın yılı).

İzinler ve Ücret: Ölçek, akademik ve araştırma amaçlı kullanımlar için genellikle orijinal yayın kaynağına atıf yapılması koşuluyla ücretsizdir. Ticari kullanım veya geniş ölçekli uygulamalar için sorumlu yazar (Ahmet Kılınç) ile iletişime geçilmesi önerilir.

Kaynaklar

Kılınç, A. ve Salman, S. (2007). Okul deneyimi derslerine yönelik tutum ölçeği geliştirilmesi. Gazi Üniversitesi Gazi Eğitim Fakültesi Dergisi, 27(1), 23-35.

Makalenin orijinal yayınına şu bağlantıdan ulaşılabilir: gefad.gazi.edu.tr

Ölçeğin orijinal PDF belgesi buradan indirilebilir: okul-deneyimi-dersleri-tutum-olcegi-toad.pdf

[quads id=5]

Okul Deneyimi Dersleri Tutum Ölçeği Maddeleri

IMPORTANT: The following scale items must be preserved in their original language and must not be changed in any way.

Ölçek toplam 20 maddeden oluşmaktadır. Derecelendirme 5’li Likert tipindedir.

Örnek Madde: Okul deneyimi derslerinin gerekli olduğunu düşünüyorum.

Cite this article

memjavad (2026). Okul Deneyimi Dersleri Tutum Ölçeği. Turkish Psychological Scales. Retrieved from https://tr-scales.arabpsychology.com/okul-deneyimi-dersleri-tutum-olcegi/

memjavad. "Okul Deneyimi Dersleri Tutum Ölçeği." Turkish Psychological Scales, 17 Jan. 2026, https://tr-scales.arabpsychology.com/okul-deneyimi-dersleri-tutum-olcegi/.

memjavad. "Okul Deneyimi Dersleri Tutum Ölçeği." Turkish Psychological Scales, 2026. https://tr-scales.arabpsychology.com/okul-deneyimi-dersleri-tutum-olcegi/.

memjavad (2026) 'Okul Deneyimi Dersleri Tutum Ölçeği', Turkish Psychological Scales. Available at: https://tr-scales.arabpsychology.com/okul-deneyimi-dersleri-tutum-olcegi/.

[1] memjavad, "Okul Deneyimi Dersleri Tutum Ölçeği," Turkish Psychological Scales, vol. X, no. Y, ص Z-Z, January, 2026.

memjavad. Okul Deneyimi Dersleri Tutum Ölçeği. Turkish Psychological Scales. 2026;vol(issue):pages.

Download Post (.PDF)
PDF