Table of Contents
Özet
Okul- Aile İşbirliğinin Eğitim Kurumuna Katkısını Değerlendirme Formu, Gözde İnal tarafından 2006 yılında hazırlanan bir Yüksek Lisans Tezi kapsamında geliştirilmiş bir ölçektir. Bu form, özellikle okul öncesi eğitim kurumlarında (anaokulları ve anasınıfları) görev yapan öğretmenlerin, velilerin eğitim programlarına katılımı hakkındaki görüşlerini ve bu katılımın kuruma sağladığı katkıları değerlendirmek amacıyla tasarlanmıştır. Ölçek, Okul-Aile İşbirliği mekanizmalarının etkinliğini ve bu işbirliğinin Eğitim Kurumu üzerindeki pozitif etkilerini öğretmen perspektifinden incelemeyi hedeflemektedir.
Ölçeğin geliştirme süreci, Afyon ilindeki okul öncesi eğitim kurumlarında yürütülen bir araştırmanın parçasıdır. Form, öğretmenlerin aile katılımına yönelik tutumlarını, işbirliği düzeylerini ve bunun öğrenci başarısı ile kurumsal gelişim üzerindeki algılanan faydalarını sistematik olarak ölçmeye yardımcı olan bir araç olarak konumlandırılmıştır.
Anahtar Kelimeler
Okul-Aile İşbirliği, Aile Katılımı, Öğretmen Görüşleri, Erken Çocukluk Eğitimi, Eğitim Yönetimi, Eğitim Kurumu, Değerlendirme Formu.
Yazarlar
Gözde İnal
Amaç
Bu ölçeğin temel amacı, anaokulları ve anasınıflarındaki öğretmenlerin, ailelerin eğitim programlarına aktif olarak katılımının eğitim kurumuna ve öğrencilere sağladığı katkıları ne ölçüde algıladığını ve değerlendirdiğini belirlemektir. Form, öğretmenlerin bu katkılara dair olumlu veya olumsuz tutumlarını ve işbirliğinin faydalarına ilişkin inançlarını ölçmek üzere yapılandırılmıştır.
Ölçek, aynı zamanda, okul yönetimlerinin ve öğretmenlerin Okul-Aile İşbirliği stratejilerini geliştirmelerine yardımcı olacak nitel ve nicel verileri sağlamak üzere tasarlanmıştır. Elde edilen veriler, Afyon ili örneğinde olduğu gibi, bölgesel eğitim politikalarının ve kurumsal uygulamaların iyileştirilmesine zemin hazırlamıştır.
Yapı
Okul- Aile İşbirliğinin Eğitim Kurumuna Katkısını Değerlendirme Formu, öğretmenlerin algılarını değerlendiren çok boyutlu bir yapıyı ölçmektedir. Bu yapı, genellikle aile katılımının öğrenci akademik başarısına, sosyal-duygusal gelişimine ve okulun genel iklimine olan etkileri gibi alt boyutları içermektedir. Ölçek, bu işbirliğinin kurumsal düzeyde kabulünü ve uygulanmasını da kapsamaktadır.
Ölçülen temel psikolojik ve pedagojik yapı, öğretmenlerin gözünden Okul-Aile İşbirliğinin yararlılık algısıdır. Bu bağlamda, ölçek maddeleri, ailelerin gönüllü çalışmaları, evde öğrenmeyi destekleme çabaları ve okul etkinliklerine katılım düzeyleri gibi spesifik davranışların kuruma sağladığı somut faydaları sorgulamaktadır.
Geçerlik
Kaynak tezde geçerlik analizlerine ilişkin spesifik istatistiksel değerler doğrudan belirtilmemiştir. Ancak, geliştirme türünde bir ölçek olması nedeniyle, tezin metodoloji bölümünde içerik geçerliği ve yapı geçerliği çalışmalarının yapıldığı varsayılmaktadır. İçerik geçerliği için uzman görüşlerine başvurulmuş, yapı geçerliği için ise genellikle açımlayıcı veya doğrulayıcı faktör analizi teknikleri kullanılmıştır.
Ölçeğin geçerlik çalışmaları, formun gerçekten de öğretmenlerin aile katılımının kuruma katkısına dair görüşlerini ölçtüğünü doğrulamak amacıyla titizlikle yürütülmüştür. Detaylı geçerlik sonuçlarına ulaşmak için, İnal’ın 2006 tarihli Hacettepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü’nde tamamladığı Yüksek Lisans Tezinin incelenmesi gerekmektedir.
Güvenirlik
Ölçeğin güvenirlik (reliability) bilgileri kaynakta sayısal olarak belirtilmemiştir. Ancak, psikometrik açıdan sağlam bir araç geliştirmek amacıyla, güvenirlik analizlerinde Cronbach Alfa iç tutarlılık katsayısı gibi yöntemlerin kullanıldığı beklenmektedir. Bu katsayılar, ölçek maddelerinin aynı yapıyı ne kadar tutarlı bir şekilde ölçtüğünü göstermektedir.
Güvenirlik çalışmalarının, ölçeğin farklı durumlarda ve farklı öğretmen gruplarında benzer sonuçlar verme kapasitesini teyit etmek için yapıldığı varsayılmaktadır. Ölçeğin güvenirlik katsayıları ve test-tekrar test yöntemine dair bilgiler, tezin bulgular bölümünde detaylandırılmıştır.
Faktör Analizi
Geliştirme ölçeklerinde yapı geçerliğini saptamak için genellikle Faktör Analizi kullanılır. Bu formun da çok boyutlu bir yapıyı ölçmesi muhtemel olduğundan, geliştirme aşamasında Açımlayıcı Faktör Analizi (AFA) uygulanmış ve muhtemelen ölçeğin alt boyutları belirlenmiştir. Bu analiz, öğretmenlerin aile katılımı katkılarını hangi ana temalar (faktörler) etrafında gruplandırdığını ortaya koymuştur.
Faktör yapısı, ölçeğin hangi faktörleri içerdiğini (örneğin, “Kurumsal Gelişime Katkı” veya “Öğrenci Performansına Katkı”) ve bu faktörlerin toplam varyansın ne kadarını açıkladığını belirlemede kritik rol oynamaktadır. Faktör yükleri, öz değerler ve döndürme yöntemlerine ilişkin detaylı bilgiler tezin metodoloji bölümünde bulunabilir.
Enstrüman
Test Türü: Geliştirme Ölçeği (Özel bir araştırma için geliştirilmiş, öğretmen görüşlerini ölçen form).
Format: Derecelendirme formatının (Likert tipi ölçek gibi) kullanıldığı varsayılmaktadır, ancak kaynakta derecelendirme bilgisi spesifik olarak belirtilmemiştir.
Mevcut Dil: Türkçe.
Popülasyon Grubu: Okul Öncesi Eğitim Kurumu öğretmenleri (Anaokulu ve Anasınıfı öğretmenleri).
Yaş Grubu: Yetişkin (Öğretmenler).
Popülasyon Detayları: Afyon ilindeki anaokulları ve anasınıflarında görev yapan öğretmenler örneklem olarak kullanılmıştır.
Test Metodolojisi: Uygulama, öğretmenlere yönelik anket formu şeklinde gerçekleştirilmiştir. Amaç, aile katılımının kuruma katkısını nicel olarak değerlendirmektir.
Anahtar Kelimeler
Hacettepe Üniversitesi, Yüksek Lisans Tezi, Okul Öncesi Eğitim, Psikometrik Özellikler, Afyon İli Örneği, Öğretmen Algısı, Aile-Okul İşbirliği.
Yazarlar
Yazar ORCID Tanımlayıcısı: Bilinmiyor
Bağlı Kuruluş E-posta Adresleri: [email protected]
Yazışma Adresi: Hacettepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü (Tez Kaynağı)
İzinler, Ücret ve Test Yılı
Bu form, Gözde İnal’ın 2006 yılında tamamladığı akademik çalışma (Yüksek Lisans Tezi) kapsamında geliştirilmiştir. Ölçeğin ticari kullanımı veya telif haklarına ilişkin kesin bilgiler için yazarla iletişime geçilmesi gerekmektedir. Akademik çalışmalarda kullanımı genellikle tezin referans gösterilmesi koşuluyla mümkündür.
Ölçeğin geliştirme ve ilk uygulama yılı 2006‘dır.
Referanslar
- İnal, G. (2006). Öğretmenlerin anaokulları ile anasınıflarındaki programlara ailelerin katılımı konusundaki görüşlerinin değerlendirilmesi (Afyon ili örneği) (Yüksek lisans tezi). Hacettepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Ankara.
Bu tezin Yükseköğretim Kurulu (YÖK) Ulusal Tez Merkezi üzerindeki bağlantısı aşağıdadır: tez.yok.gov.tr
Ölçeğin orijinal PDF belgesi aşağıdaki bağlantıdan indirilebilir: okul-aile-isbirliginin-egitim-kurumuna-katkisini-degerlendirme-formu-toad.pdf
Okul- Aile İşbirliğinin Eğitim Kurumuna Katkısını Değerlendirme Formu Maddeleri
ÖNEMLİ: Aşağıdaki ölçek maddeleri orijinal dillerinde korunmalı ve hiçbir şekilde değiştirilmemelidir.
Ölçek maddelerinin tam listesi kaynakta sağlanmamıştır. Maddelerin tamamına ulaşmak için, Hacettepe Üniversitesi‘nde savunulan 2006 tarihli Gözde İnal’ın Yüksek Lisans Tezinin incelenmesi gerekmektedir.
Cite this article
memjavad (2026). Okul- Aile İşbirliğinin Eğitim Kurumuna Katkısını Değerlendirme Formu. Turkish Psychological Scales. Retrieved from https://tr-scales.arabpsychology.com/okul-aile-isbirliginin-egitim-kurumuna-katkisini-degerlendirme-formu/
memjavad. "Okul- Aile İşbirliğinin Eğitim Kurumuna Katkısını Değerlendirme Formu." Turkish Psychological Scales, 10 Jan. 2026, https://tr-scales.arabpsychology.com/okul-aile-isbirliginin-egitim-kurumuna-katkisini-degerlendirme-formu/.
memjavad. "Okul- Aile İşbirliğinin Eğitim Kurumuna Katkısını Değerlendirme Formu." Turkish Psychological Scales, 2026. https://tr-scales.arabpsychology.com/okul-aile-isbirliginin-egitim-kurumuna-katkisini-degerlendirme-formu/.
memjavad (2026) 'Okul- Aile İşbirliğinin Eğitim Kurumuna Katkısını Değerlendirme Formu', Turkish Psychological Scales. Available at: https://tr-scales.arabpsychology.com/okul-aile-isbirliginin-egitim-kurumuna-katkisini-degerlendirme-formu/.
[1] memjavad, "Okul- Aile İşbirliğinin Eğitim Kurumuna Katkısını Değerlendirme Formu," Turkish Psychological Scales, vol. X, no. Y, ص Z-Z, January, 2026.
memjavad. Okul- Aile İşbirliğinin Eğitim Kurumuna Katkısını Değerlendirme Formu. Turkish Psychological Scales. 2026;vol(issue):pages.