Öğretmenlere Yönelik Matematik Kaygı Ölçeği

Özet

Öğretmenlere Yönelik Matematik Kaygı Ölçeği (Ö-MKÖ), 2017 yılında Kenan Yıldırım ve Rukiye Gürbüz tarafından geliştirilmiş bir ölçek geliştirme çalışmasının ürünüdür. Bu ölçek, özellikle aktif olarak görev yapan veya öğretmenlik eğitimi alan bireylerin yaşadığı matematik kaygısı düzeyini bilimsel olarak ölçmek amacıyla tasarlanmıştır. Ölçeğin temel amacı, öğretmenlerin matematik öğretimi süreçlerinde karşılaştıkları duygusal zorlukları ve anksiyeteyi nicel hale getirmektir.

Ö-MKÖ, öğretmenlerin matematik algıları, matematiksel görevlere yaklaşım biçimleri ve bu durumların mesleki yeterliliklerine etkileri gibi kritik alanlarda veri toplamayı hedefler. Elde edilen veriler, eğitim politikalarının ve öğretmen yetiştirme programlarının matematik kaygısını azaltacak şekilde yeniden düzenlenmesine olanak tanır.

Anahtar Kelimeler

Matematik Kaygısı, Öğretmen, Ö-MKÖ, Psikolojik Ölçek, Duygusal Yapı, Ölçek Geliştirme

Yazarlar

Kenan Yıldırım, Rukiye Gürbüz

Amaç

Öğretmenlere Yönelik Matematik Kaygı Ölçeği (Ö-MKÖ), öğretmenlerin ve öğretmen adaylarının matematik ile ilgili görevler, dersler veya değerlendirme durumları karşısında hissettikleri kaygı ve gerginlik düzeylerini ölçmek amacıyla geliştirilmiştir. Ölçek, matematik kaygısının öğretmen mesleği üzerindeki potansiyel olumsuz etkilerini belirlemeyi ve bu etkileri azaltmaya yönelik müdahale stratejileri geliştirmeye temel oluşturmayı hedefler.

Özellikle, öğretmenlerin kendi matematik kaygılarının, öğrencilerine matematiği aktarma biçimleri üzerindeki etkisini incelemek, bu aracın temel kullanım amaçlarından biridir. Çalışma, matematik kaygısının pedagojik süreçlerdeki rolünü anlamaya önemli katkılar sağlamaktadır.

Yapı

Ö-MKÖ’nün ölçtüğü temel psikometrik yapı, Matematik Kaygısıdır. Matematik kaygısı, bireyin matematiksel problemleri çözme, matematik derslerine katılma veya matematiksel değerlendirmelerle yüzleşme beklentisiyle deneyimlediği gerginlik, endişe ve korku duygularını içeren karmaşık bir duygusal tepkidir.

Ölçek, bu kaygıyı genellikle bilişsel (olumsuz düşünceler) ve duygusal (fiziksel gerginlik) bileşenler açısından ele alır. Öğretmenler bağlamında, bu yapı aynı zamanda matematiği öğretme yeterliliğine dair duyulan şüpheleri ve mesleki başarısızlık korkusunu da içerecek şekilde özelleştirilmiştir. Bu durum, ölçeğin hedef kitlesinin özgüllüğü nedeniyle önemlidir.

Geçerlik

Ölçeğin orijinal kaynak referansında geçerlik bilgileri detaylı olarak özetlenmemiştir (Belirtilen değer: -). Ancak, bir ölçek geliştirme çalışması olduğu için, yazarlar Yıldırım ve Gürbüz (2017), ölçeğin hedeflediği yapıyı doğru bir şekilde ölçtüğünü kanıtlamak adına çeşitli geçerlik analizleri uygulamışlardır. Bu analizler genellikle yapı geçerliği (faktör analizi yoluyla) ve kapsam geçerliğini (uzman görüşleri ile) içerir.

Ölçeğin geçerlik kanıtları için, okuyucuların Yıldırım ve Gürbüz (2017) tarafından yayımlanan orijinal makaleye başvurması gerekmektedir. Bu makale, ölçeğin matematik kaygısı yapısını kuramsal beklentilere uygun olarak ölçtüğüne dair istatistiksel kanıtları sunmaktadır.

Güvenirlik

Ölçeğin güvenirlik bilgileri, kaynakta özetlenmemiştir (Belirtilen değer: -). Ancak, psikometrik açıdan sağlam bir ölçek oluşturmak amacıyla, geliştirme çalışmasında güvenirlik (tutarlılık) analizlerinin yapıldığı varsayılmaktadır. Tipik olarak bu tür çalışmalarda iç tutarlılık katsayısı (Cronbach alfa) hesaplanmıştır.

Yüksek iç tutarlılık katsayısı, ölçek maddelerinin aynı yapıyı (Matematik Kaygısı) tutarlı bir şekilde ölçtüğünü gösterir. Detaylı güvenirlik değerleri ve analiz sonuçları (örneğin test-tekrar test güvenirliği veya madde-toplam korelasyonları) için orijinal akademik yayına başvurulmalıdır.

Faktör Analizi

Öğretmenlere Yönelik Matematik Kaygı Ölçeği’nin yapı geçerliğini sağlamak amacıyla faktör analizi kullanılmıştır. Ölçek geliştirme sürecinde, maddelerin teorik olarak beklenen alt boyutlar altında gruplanıp gruplanmadığını belirlemek için genellikle Açımlayıcı Faktör Analizi (AFA) uygulanmıştır. Ardından, yapının örneklemden bağımsız olarak doğrulanması için Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) kullanılmış olabilir.

Bu analizler sonucunda, ölçeğin kaç faktörden oluştuğu (yani matematik kaygısının hangi özgül bileşenlerini ölçtüğü) ve bu faktörlerin toplam varyansın ne kadarını açıkladığı belirlenmiştir. Faktör analizi sonuçları, Ö-MKÖ’nün çok boyutlu veya tek boyutlu bir yapıya sahip olup olmadığına dair bilimsel kanıt sağlamaktadır.

Araç

Test Türü: Geliştirme (Ölçek Geliştirme Çalışması)

Format: Belirtilmemiştir (Tipik olarak Likert tipi derecelendirme formatı kullanılır).

Mevcut Dil: Türkçe

Popülasyon Grubu: Öğretmenler ve Öğretmen Adayları

Yaş Grubu: Yetişkin (Öğretmenlik mesleğini icra eden veya eğitimini alan bireyler)

Popülasyon Detayları: Orijinal çalışmanın örneklemi, farklı branşlardan çalışan öğretmenleri veya üniversitelerin eğitim fakültelerinde öğrenim gören öğretmen adaylarını kapsamaktadır.

Test Metodolojisi: Öz bildirim ölçeği. Katılımcılar, matematik kaygısı ile ilgili maddeleri kendilerine en uygun derecede yanıtlar.

Anahtar Kelimeler

Eğitim Psikolojisi, Öğretmen Yeterliliği, Matematik Öğretimi, Psikometrik Özellikler, Duyuşsal Alan

Yazarlar

Yazar ORCID Tanımlayıcısı: Bilgi mevcut değildir.

Kurumsal E-posta Adresleri: Bilgi mevcut değildir.

Sorumlu Yazar İletişim E-postası: [email protected] (Kenan Yıldırım)

İzinler, Ücret ve Test Yılı

İzinler ve Kullanım Ücreti: Kullanım ve izinler için sorumlu yazar Kenan Yıldırım ile iletişime geçilmesi gerekmektedir. Akademik amaçlı kullanımlarda genellikle yazarın izniyle ücretsizdir.

Test Yılı: 2017 (Yayın yılı)

Bu ölçeğin orijinal makalesi ve maddeleri içeren PDF dosyası buradan indirilebilir: ogretmenlere-yonelik-matematik-kaygi-olcegi-o-mko-toad.pdf

Kaynaklar

Yıldırım, K., ve Gürbüz, R. (2017). Öğretmenlere Yönelik Matematik Kaygı Ölçeği (Ö-MKÖ) geliştirme çalışması, Eğitimde Kuram ve Uygulama, 13(3), 392-410.

Öğretmenlere Yönelik Matematik Kaygı Ölçeği Maddeleri

ÖNEMLİ: Ölçek maddeleri, orijinal kaynakta açıkça belirtilmediği için buraya eklenmemiştir. Maddelerin tamamı için Yıldırım ve Gürbüz (2017) makalesine başvurulması gerekmektedir.