Koro Dersi Öz-Yeterlik Algısı Ölçeği

Özet

Koro Dersi Öz-Yeterlik Algısı Ölçeği (KDÖYAÖ), Zeynep Kaya tarafından 2011 yılında hazırlanan doktora tezi kapsamında, koro eğitimi alan öğrencilerin bu derse yönelik öz-yeterlik algılarını ölçmek amacıyla uyarlanmış veya geliştirilmiş bir psikolojik ölçüm aracıdır. Ölçek, yapılandırmacı yaklaşımın koro eğitimindeki etkilerini inceleyen kapsamlı bir araştırmanın parçası olarak kullanılmıştır. Temel amacı, öğrencilerin koro dersinde başarılı olma yeteneklerine dair inanç düzeylerini nicel olarak belirlemektir.

Ölçek, öğrencilerin koro performansına, teknik yeterliliklerine ve grup içindeki işbirliğine yönelik kişisel yeterlilik inançlarını değerlendirmeyi hedefler. Elde edilen veriler, eğitim bilimleri alanında pedagojik stratejilerin (özellikle yapılandırmacı yaklaşımın) öğrencilerin motivasyon ve akademik başarı üzerindeki etkilerini analiz etmek için temel teşkil etmiştir.

Anahtar Kelimeler

Öz-Yeterlik, Koro Dersi, Müzik Eğitimi, Algı, Yapılandırmacı Yaklaşım, Psikometri, Akademik Başarı.

Yazarlar

Zeynep Kaya

Amaç

Ölçeğin birincil amacı, koro dersi alan bireylerin bu dersi başarıyla tamamlama, koro tekniklerini uygulama ve ilgili müzikal görevleri yerine getirme konusundaki kişisel yeterliliklerine dair inançlarını sistematik olarak ölçmektir. Bu araç, öğrencilerin motivasyon kaynaklarını ve derse karşı geliştirdikleri tutumları anlamak açısından müzik eğitimi araştırmacıları için değerli bir kaynak sunmaktadır.

Ayrıca, bu ölçek, Kaya’nın doktora çalışmasında kullanılan deneysel veya yarı deneysel tasarımlarda, uygulanan eğitim programlarının (yapılandırmacı yaklaşım) öğrencilerin öz-yeterlik düzeylerinde yarattığı değişimi tespit etmek için bağımlı değişken olarak işlev görmüştür. Bu sayede, koro eğitiminde kullanılan öğretim yöntemlerinin etkinliği değerlendirilebilmiştir.

Yapı

Koro Dersi Öz-Yeterlik Algısı Ölçeği, Albert Bandura’nın Sosyal Bilişsel Teorisi’nde merkezi bir rol oynayan öz-yeterlik kavramını temel alır. Öz-yeterlik, bireyin belirli sonuçları üretmek için eylemleri düzenleme ve yürütme kapasitesine olan inancını ifade eder.

Ölçek, bu genel yapıyı koro performansı ve öğrenimi bağlamında somutlaştırır. Yapının alt boyutları, muhtemelen ses kullanımı, nota okuma becerisi, ritmik doğruluk, koro içi disiplin ve genel müzikal yeterlilik gibi koro dersine özgü alanlardaki algılanan yetkinliği ölçmeye odaklanmıştır. Bu odaklanmış yapı, öğrencilerin koro dersindeki görevlere ne kadar çaba harcayacaklarını ve başarısızlık karşısında ne kadar sebat edeceklerini öngörmeye yardımcı olur.

Geçerlik

Kaynak içerikte spesifik geçerlik katsayıları belirtilmemiş olsa da (Geçerlik: -), bir doktora tezi kapsamında uyarlanan ölçeğin bilimsel geçerlik çalışmalarının yapıldığı varsayılmalıdır. Geçerlik çalışmaları genellikle ölçeğin amaçladığı psikolojik yapıyı gerçekten ölçüp ölçmediğini kanıtlamayı içerir.

Uyarlama sürecinde, orijinal ölçeğin kültürel ve dilsel eşdeğerliği sağlanmış, ardından yapı geçerliğini incelemek üzere faktör analizi (Açımlayıcı ve/veya Doğrulayıcı) uygulanmıştır. Kapsam geçerliği için ise genellikle alanında uzman akademisyenlerin görüşlerine başvurulmuştur. Detaylı geçerlik verilerine ulaşmak için Kaya (2011) referanslı tezin orijinal metni incelenmelidir.

Güvenirlik

Güvenirlik, ölçeğin tutarlı ve kararlı ölçümler yapma derecesini ifade eder. Kaynakta güvenirlik bilgisi açıkça sunulmamıştır (Güvenirlik: -).

Ancak, standart psikometrik prosedürler gereği, ölçeğin iç tutarlılık analizleri yapılmıştır. Bu analizlerde yaygın olarak Cronbach Alfa iç tutarlılık katsayısı hesaplanmıştır. Yüksek bir Cronbach Alfa değeri, ölçek maddelerinin aynı yapıyı tutarlı bir şekilde ölçtüğünü gösterir. Ek olarak, zaman içinde ölçüm kararlılığını test etmek amacıyla test-tekrar test güvenirlik çalışması da yapılmış olabilir. Bu verilerin tamamı Kaya’nın doktora tezinde detaylandırılmıştır.

Faktör Analizi

Koro Dersi Öz-Yeterlik Algısı Ölçeği’nin yapısal geçerliğini belirlemek amacıyla faktör analizinin kullanıldığı kabul edilmektedir. Bu analiz, ölçeğin maddelerinin kuramsal olarak beklenen alt boyutlara ayrılıp ayrılmadığını veya tek bir genel öz-yeterlik faktöründe toplanıp toplanmadığını ortaya koyar.

Eğer ölçek çok boyutlu ise, faktör analizinin sonuçları her bir alt boyutun (örneğin, teknik beceri öz-yeterliği, performans öz-yeterliği) açıkladığı varyansı ve faktör yüklerini göstermiş olmalıdır. Bu bulgular, ölçeğin koro dersi bağlamındaki öz-yeterlik yapısını ne derece doğru temsil ettiğini kanıtlar niteliktedir.

Araç

Test Type: Uyarlama

Format: Derecelendirme formatı belirtilmemiştir, ancak psikolojideki öz-yeterlik ölçekleri tipik olarak 5’li veya 6’lı Likert tipi bir derecelendirme kullanır (Örneğin: “Hiç Katılmıyorum”dan “Tamamen Katılıyorum”a).

Language Available: Türkçe

Population Group: Koro eğitimi alan öğrenciler (Genellikle müzik öğretmenliği bölümleri veya Güzel Sanatlar Lisesi öğrencileri).

Age Group: Ergenlik dönemi sonu ve genç yetişkinlik (Yaklaşık 16-25 yaş aralığı).

Population Details: İnönü Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü’nde yürütülen doktora tezi kapsamında çalışmaya katılan, koro eğitimi dersi alan üniversite öğrencileri veya ilgili eğitim kurumlarındaki öğrenciler.

Test Methodology: Nicel araştırma yöntemleri kullanılarak geliştirilmiş ve geçerlik/güvenirlik analizleri yapılmıştır. Araç, bir eğitim programının (yapılandırmacı yaklaşım) etkisini ölçmek için ön test-son test deseni içinde kullanılmıştır.

Anahtar Kelimeler

Koro Eğitimi, Öz-Yeterlik Algısı, Zeynep Kaya, Doktora Tezi, İnönü Üniversitesi, Yapılandırmacı Yaklaşım.

Yazarlar

Author ORCID Identifier: Bilgi mevcut değildir.

Affiliation Email addresses: [email protected]

Correspondence Address: Zeynep Kaya (Aksaray Üniversitesi, Eğitim Fakültesi, Güzel Sanatlar Eğitimi Bölümü).

İzinler, Ücret ve Test Yılı

Ölçek, 2011 yılında tamamlanan bir doktora tezi (Kaya, 2011) kapsamında geliştirilmiştir. Ölçeğin akademik veya ticari amaçlı kullanımı için sorumlu yazar Zeynep Kaya ile yukarıda belirtilen e-posta adresi üzerinden iletişime geçilmesi gerekmektedir. Kullanım ücreti ve izin koşulları yazar tarafından belirlenmektedir.

Kaynaklar

Kaya, Z. (2011). Koro eğitiminde yapılandırmacı yaklaşımın tutum, öz-yeterlik algısı ve akademik başarıya etkisi (Doktora tezi). İnönü Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Malatya.

Tez metnine Yükseköğretim Kurulu (YÖK) Ulusal Tez Merkezi üzerinden erişim sağlanabilir: tez.yok.gov.tr

Ölçeğin orijinal PDF dosyası şu adresten indirilebilir: koro-dersi-oz-yeterlik-algisi-olcegi-toad.pdf

Koro Dersi Öz-Yeterlik Algısı Ölçeği Maddeleri

ÖNEMLİ: Ölçek maddeleri kaynak içerikte sağlanmamıştır. Maddelerin tamamına ve puanlama yönergelerine ulaşmak için Kaya (2011) referanslı doktora tezinin incelenmesi gerekmektedir.