İngilizce Özyeterlik Ölçeği

Özet

İngilizce Özyeterlik Ölçeği, B. Hancı-Yanar tarafından 2008 yılında Ege Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü’nde tamamlanan bir yüksek lisans tezi (Yüksek lisans tezi) kapsamında geliştirilmiş bir ölçme aracıdır. Bu ölçek, özellikle Anadolu Lisesi öğrencilerinin yabancı dil hazırlık eğitimi süreçlerinde ve sonrasında, İngilizce dersine yönelik tutumlarını ve yabancı dil öğrenimine ilişkin özyeterlik algılarını belirlemek amacıyla tasarlanmıştır. Ölçek, bireylerin İngilizce dil becerilerini (okuma, yazma, konuşma ve dinleme) ne kadar başarılı bir şekilde gerçekleştirebileceklerine dair inanç düzeylerini ölçmeyi hedefler.

Geliştirme aşamasında, ölçeğin psikometrik özelliklerinin incelenmesi, öğrencilerin dil öğrenimine dair inançlarının akademik başarıları üzerindeki etkisini anlamak için temel oluşturmuştur. Ölçek, eğitim psikolojisi alanında, yabancı dil öğrenimi bağlamında Bandura’nın özyeterlik teorisini uygulamaya koyan önemli bir araçtır.

Anahtar Kelimeler

İngilizce Özyeterlik Ölçeği, Özyeterlik Algısı, Yabancı Dil Eğitimi, İngilizce Dersi, Anadolu Lisesi, Eğitim Psikolojisi, Ölçek Geliştirme.

Yazarlar

Hancı-Yanar, B.

[quads id=5]

Amaç

Ölçeğin temel amacı, lise düzeyindeki öğrencilerin İngilizce öğrenme ve kullanma becerilerine dair sahip oldukları öznel inançları yani özyeterlik düzeylerini sistematik olarak ölçmektir. Bu inançlar, öğrencilerin derse katılımını, karşılaştıkları zorluklarla başa çıkma stratejilerini ve nihayetinde akademik başarılarını doğrudan etkilemektedir.

Ölçek, araştırmacılara ve eğitimcilere, öğrencilerin hangi dil becerileri alanında (örneğin konuşma veya yazma) kendilerini daha yetkin veya yetersiz gördüklerini belirleme imkanı sunar. Bu detaylı analiz, öğrencilerin ihtiyaçlarına göre özelleştirilmiş öğretim stratejilerinin geliştirilmesine yardımcı olurken, aynı zamanda yabancı dil hazırlık programlarının etkinliğinin değerlendirilmesinde kritik bir rol oynar.

Yapı

İngilizce Özyeterlik Ölçeği, Albert Bandura tarafından geliştirilen ve bireyin belirli bir görevi başarıyla yerine getirme yeteneğine olan inancını ifade eden özyeterlik (self-efficacy) psikolojik yapısını ölçmektedir. Bu bağlamda, yapısal olarak İngilizce dilinin dört temel becerisine odaklanması beklenir: Dinleme, Konuşma, Okuma ve Yazma.

Ölçek maddeleri, öğrencilerin günlük akademik ve sosyal bağlamlarda İngilizceyi kullanma yeterliliklerine dair algılarını yansıtır. Yüksek özyeterlik algısına sahip öğrenciler, dil öğrenme görevlerine daha istekli yaklaşır, daha fazla çaba gösterir ve başarısızlık karşısında daha dirençli olurlar. Ölçek, bu bilişsel ve duygusal bileşenleri nicelleştirmeyi amaçlamaktadır.

Geçerlik

Sağlanan kaynak bilgisi, ölçeğin geçerlik çalışmalarına dair spesifik katsayılar sunmamaktadır (Geçerlik: -). Ancak, bir geliştirme çalışması olduğu göz önüne alındığında, tez çalışması kapsamında kapsamlı geçerlik çalışmalarının yürütüldüğü varsayılmaktadır. Tipik olarak bu tür ölçek geliştirme çalışmalarında içerik geçerliği ve yapı geçerliği incelenir.

İçerik geçerliği, maddelerin ölçülmek istenen yapıyı (İngilizce özyeterliği) ne kadar iyi temsil ettiğini belirlemek için uzman görüşleri alınarak sağlanmıştır. Yapı geçerliği ise genellikle faktör analizi gibi istatistiksel yöntemlerle, ölçek maddelerinin teorik olarak beklenen alt boyutlar altında toplanıp toplanmadığını kontrol etmek için kullanılmıştır. Detaylı geçerlik katsayıları için orijinal tez kaynağına başvurulması gerekmektedir.

Güvenirlik

Ölçeğin güvenirlik bilgileri de sağlanan özette yer almamaktadır (Güvenirlik: -). Ancak, ölçek geliştirme sürecinin bir parçası olarak, aracın tutarlılığını ve kararlılığını ölçen çalışmalar yapılmıştır. En yaygın kullanılan güvenirlik yöntemi, ölçeğin iç tutarlılığını belirlemek için Cronbach Alfa katsayısının hesaplanmasıdır.

Yüksek bir Cronbach Alfa katsayısı, ölçekteki tüm maddelerin aynı yapıyı ölçme konusunda tutarlı olduğunu gösterir. Ayrıca, test-tekrar test güvenirliği de ölçeğin zaman içinde ne kadar kararlı sonuçlar verdiğini belirlemek amacıyla kullanılmış olabilir. Yüksek lisans tezinde bu psikometrik özelliklere dair detaylı bulgular mevcuttur.

Faktör Analizi

İngilizce Özyeterlik Ölçeği’nin geliştirilmesi sürecinde, maddelerin İngilizce dil becerilerinin farklı yönlerini (Dinleme, Konuşma, Okuma, Yazma) ölçüp ölçmediğini belirlemek amacıyla Açımlayıcı Faktör Analizi (AFA) veya Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) kullanıldığı tahmin edilmektedir.

Ölçeğin çok boyutlu bir yapı sergilemesi beklenir; zira İngilizce özyeterliği tek bir genel beceriden ziyade, spesifik dil becerilerine dair inançların bir toplamıdır. Faktör analizinin sonuçları, ölçeğin kaç alt boyuttan oluştuğunu ve her bir alt boyutun hangi maddeleri içerdiğini ortaya koymuştur. Bu yapısal doğrulama, ölçeğin teorik temellerini güçlendirmiştir.

Araç

Test Türü: Geliştirme (Özgün Ölçek)

Format: Derecelendirme formatı (Likert tipi ölçek kullanıldığı varsayılmaktadır, ancak derecelendirme bilgisi orijinal kaynakta belirtilmemiştir: Derecelendirme: -).

Mevcut Diller: Türkçe

Popülasyon Grubu: Öğrenciler

Yaş Grubu: Lise öğrencileri (Ergenlik dönemi)

Popülasyon Detayları: Yabancı dil hazırlık eğitimi alan ve almayan Anadolu Lisesi öğrencileri.

Test Metodolojisi: Öz bildirim (Self-report) ölçeği. Katılımcılar, İngilizce dil becerilerine yönelik yetkinlik algılarını derecelendirirler.

Anahtar Kelimeler

Öz Bildirim Ölçeği, Dil Becerileri, İngilizce Hazırlık Eğitimi, Psikometrik Özellikler, Hancı-Yanar, Faktör Analizi.

[quads id=5]

Yazarlar

Yazar ORCID Tanımlayıcısı: Bilgi mevcut değildir.

Bağlı Kuruluş E-posta Adresleri: Bilgi mevcut değildir.

Yazışma Adresi: Ege Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İzmir (Tezin tamamlandığı kurum).

İzinler, Ücret ve Test Yılı

Ölçek, Hancı-Yanar’ın 2008 yılındaki yüksek lisans tezi (tez.yok.gov.tr) kapsamında geliştirilmiştir. Kullanımı için izinlerin ve telif hakkı durumunun yazar veya tezin yayınlandığı kurum (Ege Üniversitesi) ile iletişime geçilerek doğrulanması gerekmektedir.

Test Yılı: 2008.

Ücret: Ticari olmayan akademik kullanımlarda genellikle ücretsizdir, ancak yazar onayı gereklidir.

Ölçeğin orijinal PDF dosyası aşağıdaki bağlantıdan indirilebilir: ingilizce-ozyeterlik-olcegi-toad.pdf

Kaynaklar

Hancı-Yanar, B. (2008).Yabancı dil hazırlık eğitimi alan ve almayan anadolu lisesi öğrencilerinin yabancı dil özyeterlik algılarının ve ingilizce dersine yönelik tutumlarının incelenmesi (Yüksek lisans tezi). Ege Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İzmir.

[quads id=5]

İngilizce Özyeterlik Ölçeği Maddeleri

ÖNEMLİ: Ölçeğin orijinal maddeleri sağlanan kaynak içerikte mevcut değildir. Maddelerin tam listesi için Hancı-Yanar (2008) tarafından hazırlanan yüksek lisans tezine başvurulması gerekmektedir.