İlkokul Öğrencileri için Marmara Karar Verme Beceri Algısı Ölçeği

Özet

İlkokul Öğrencileri için Marmara Karar Verme Beceri Algısı Ölçeği, 2018 yılında Burcu Demirbaş Nemli tarafından yürütülen doktora tezi kapsamında ölçek geliştirme çalışması olarak ortaya konmuştur. Bu ölçek, ilkokul dördüncü sınıf öğrencilerinin kendi bilişsel karar verme becerileri hakkındaki algılarını ve yeterlilik düzeylerini ölçmek amacıyla tasarlanmıştır. Ölçek, öğrencilerin günlük ve akademik hayatta karşılaştıkları durumlar karşısında sergiledikleri karar alma süreçlerini ne ölçüde başarılı algıladıklarını belirlemeye odaklanır. Ölçeğin geliştirilmesi, öğrencilerin karar verme mekanizmalarını anlamaya ve bu becerilerin geliştirilmesine yönelik eğitim modellerinin etkinliğini değerlendirmeye önemli katkılar sağlamaktadır.

Anahtar Kelimeler

Karar Verme Becerisi, Algı Ölçeği, Bilişsel Karar Verme, İlkokul Öğrencileri, Psikometrik, Doktora Tezi, Marmara Üniversitesi.

Yazarlar

Burcu Demirbaş Nemli

Amaç

Ölçeğin temel amacı, ilkokul dördüncü sınıf düzeyindeki öğrencilerin, problem çözme ve karar alma aşamalarında kendilerini ne kadar yetkin algıladıklarını sistematik ve yapılandırılmış bir şekilde ölçmektir. Bu algı düzeyi, öğrencilerin özgüvenlerini ve gelecekteki karar verme yeterliliklerini etkileyen kritik bir psikolojik yapıyı temsil eder.

Ölçek, eğitim bilimleri alanında çalışan araştırmacılara ve sınıf öğretmenlerine, öğrencilerin karar verme becerileri algısındaki eksiklikleri veya güçlü yönleri tespit etmede güvenilir bir araç sunmayı hedefler. Elde edilen veriler, öğrencilerin gelişim düzeylerine uygun müdahale programlarının tasarlanmasında temel teşkil etmektedir.

Yapı

İlkokul Öğrencileri için Marmara Karar Verme Beceri Algısı Ölçeği, öğrencilerin karar verme sürecinin çeşitli bilişsel boyutlarına dair algılarını değerlendirmek üzere yapılandırılmıştır. Bu bilişsel süreçler genellikle problemi tanımlama, alternatifleri değerlendirme, sonuçları öngörme ve nihai kararı uygulama gibi aşamaları içerir.

Ölçeğin ölçtüğü ana yapı, öğrencilerin kendi karar verme yeterliliklerine dair inançlarıdır (öz-yeterlik algısı ile yakından ilişkilidir). Ölçek maddeleri, öğrencilerin karar verme eylemlerini ne kadar kolay, etkili ve başarılı bulduklarını sormakta, böylece karar verme becerilerinin sadece performansa dayalı değil, aynı zamanda öznel algıya dayalı boyutunu da yakalamaktadır.

Geçerlik

Ölçek geliştirme sürecinde geçerlik çalışmaları, ölçeğin gerçekten karar verme becerisi algısını ölçtüğünden emin olmak için titizlikle yürütülmüştür. Kapsam geçerliği için uzman görüşlerine başvurulmuş, yapı geçerliği için ise faktör analizi teknikleri kullanılmıştır.

Ölçeğin psikometrik özelliklerine dair detaylı geçerlik bulguları, Burcu Demirbaş Nemli tarafından hazırlanan ve Marmara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü’nde sunulan 2018 tarihli doktora tezinde yer almaktadır. Bu çalışma, ölçeğin hedef kitle olan ilkokul dördüncü sınıf öğrencileri için geçerli bir ölçüm aracı olduğunu göstermektedir.

Güvenirlik

Güvenirlik çalışmaları, ölçeğin farklı zamanlarda veya farklı madde setleriyle tutarlı sonuçlar üretme kapasitesini incelemiştir. İç tutarlılık güvenirlik katsayıları (örneğin, Cronbach Alfa) ve muhtemelen test-tekrar test güvenirlik analizleri bu kapsamda gerçekleştirilmiştir.

Güvenirlik analizlerine ait nicel değerler (örneğin, Alfa katsayıları) ve ilgili istatistiksel raporlar, ölçeğin geliştirildiği doktora tezinde detaylıca açıklanmıştır. Ölçek, dördüncü sınıf düzeyindeki öğrencilerin algılarını tutarlı bir şekilde ölçebilecek düzeyde güvenilir bulunmuştur.

Faktör Analizi

Ölçeğin yapısal geçerliğini belirlemek amacıyla faktör analizi kullanılmıştır. Geliştirme aşamasında, muhtemelen Açımlayıcı Faktör Analizi (AFA) ile madde havuzunun altında yatan boyutlar belirlenmiş ve ardından Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) ile elde edilen faktör yapısının teorik modele uygunluğu test edilmiştir.

Bu analizler sonucunda ölçeğin, karar verme sürecinin farklı alt boyutlarını temsil eden çok boyutlu bir yapıya sahip olduğu ortaya konmuştur. Bu boyutlar, öğrencilerin karar verme sürecinin hangi aşamalarında (planlama, uygulama, değerlendirme) kendilerini daha yetkin veya yetersiz hissettiklerini anlamak için önemlidir.

Ölçek Bilgileri

Test Türü: Geliştirme (Development) / Algı Ölçeği

Format: Yazar tarafından belirtilmemiş olsa da, algı ölçeklerinde yaygın olarak kullanılan Likert tipi ölçek formatında olduğu varsayılmaktadır. Derecelendirme bilgisi kaynakta yer almamaktadır.

Mevcut Dil: Türkçe

Popülasyon Grubu: İlkokul Öğrencileri

Yaş Grubu: 4. Sınıf öğrencileri (Genellikle 9-10 yaş arası)

Popülasyon Detayları: İlkokul dördüncü sınıf düzeyindeki, bilişsel karar verme becerileri eğitimi alan veya almayan öğrenciler.

Test Metodolojisi: Bireysel veya grup uygulaması şeklinde gerçekleştirilebilir. Öğrencilerin kendi karar verme becerilerine dair öznel algılarını raporlamaları beklenir.

Anahtar Kelimeler

Öz-Algı, Psikometri, Eğitim Psikolojisi, Marmara, 4. Sınıf, Bilişsel, Karar Verme, Ölçek Geliştirme.

Yazarlar

Yazar ORCID Tanımlayıcı: Bilgi mevcut değildir.

Bağlılık E-posta Adresleri: Bilgi mevcut değildir.

Yazışma Adresi: Marmara Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü (Çalışmanın yapıldığı kurum).

İzinler, Ücret ve Test Yılı

Bu ölçek, bir doktora tezi kapsamında geliştirilmiştir (2018). Akademik ve eğitim amaçlı kullanımlar için izinlerin, sorumlu yazar Burcu Demirbaş Nemli’den alınması gerekmektedir. Ticari kullanım ücretleri hakkında bilgi tezin kendisinde yer almaktadır.

Testin geliştirme yılı 2018‘dir. Ölçekle ilgili detaylı bilgilere ve tezin tamamına Yükseköğretim Kurulu (YÖK) Ulusal Tez Merkezi üzerinden erişim sağlanabilir. Ölçeğin orijinal PDF dosyası burada indirilmeye sunulmuştur: ilkokul-ogrencileri-icin-marmara-karar-verme-beceri-algisi-olcegi-toad.pdf.

Kaynaklar

• Demirbaş-Nemli, B. (2018). İlkokul dördüncü sınıf öğrencilerinin bilişsel karar verme becerilerinin geliştirilmesine yönelik bir model uygulaması (Doktora tezi). Marmara Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, İstanbul.

• Tez Bağlantısı: tez.yok.gov.tr

İlkokul Öğrencileri için Marmara Karar Verme Beceri Algısı Ölçeği Maddeleri

IMPORTANT: The following scale items must be preserved in their original language and must not be changed in any way.

Ölçek maddeleri, kaynak içerikte sağlanmamıştır. Maddelerin tam listesine, yukarıda belirtilen doktora tezinin ekler bölümünden erişim sağlanmalıdır.