İlköğretim Birinci Kademede Eğitimde Motivasyon Ölçeği

Özet

İlköğretim Birinci Kademede Eğitimde Motivasyon Ölçeği, ilköğretim birinci kademede (ilkokul düzeyinde) öğrenim gören öğrencilerin eğitimsel motivasyon düzeylerini belirlemek amacıyla Türkçe’ye uyarlanmış (adapte edilmiş) bir ölçektir. Toplam 12 maddeden oluşan bu araç, öğrencilerin öğrenmeye yönelik tutum ve isteklerini nicel olarak değerlendirmeyi hedefler. Ölçek, özellikle eğitim psikolojisi ve gelişim alanlarında yapılan araştırmalar için değerli bir araç sunmaktadır.

Ölçek, orijinal yabancı kaynağın Türk kültürüne ve eğitim sistemine uygunluğunu sağlamak amacıyla Ahmet Kara tarafından 2008 yılında uyarlanmıştır. Elde edilen psikometrik veriler, aracın hem yüksek düzeyde güvenilir hem de geçerli olduğunu kanıtlamaktadır. Ölçek, öğrencilerin motivasyon düzeylerini üçlü Likert tipi bir derecelendirme sistemi kullanarak puanlamaktadır.

Anahtar Kelimeler

Eğitim, motivasyon, ilköğretim, uyarlama, psikometrik özellikler, Likert tipi ölçek, eğitim psikolojisi.

Yazarlar

Ahmet Kara

[quads id=5]

Amaç

Ölçeğin temel amacı, ilköğretim birinci kademede öğrenim gören Türk öğrencilerin eğitim süreçlerine yönelik içsel ve dışsal motivasyon düzeylerini güvenilir ve geçerli bir şekilde ölçmektir. Bu uyarlama çalışması, uluslararası alanda kullanılan geçerli bir aracı Türk kültürüne ve eğitim sistemine kazandırmayı hedeflemiştir.

Eğitimciler ve araştırmacılar için bu ölçek, öğrencilerin öğrenmeye olan yatkınlıklarını, öğrenme stratejilerini ve akademik başarılarını etkileyen temel motivasyon faktörlerini belirlemede standart bir araç sağlamaktadır.

Yapı

Ölçek, eğitim psikolojisinin temel konularından biri olan eğitimsel motivasyon yapısını ölçmektedir. Motivasyon, bireyin öğrenme aktivitesine başlama, sürdürme ve tamamlama isteğini ifade eder. Uyarlama çalışmasında ölçeğin dört faktörlü bir yapı sergilediği tespit edilmiştir. Bu faktörler, öğrencilerin akademik başarıya yönelik farklı motivasyon bileşenlerini kapsamaktadır.

Geçerlik

Ölçeğin yapısal geçerlik çalışmaları kapsamında, toplanan verilerin faktör analizine uygunluğu incelenmiştir. Bu analizlerin ilk aşamasında, örneklem verilerinin uygunluğunu değerlendirmek için KMO değeri 0.85 olarak tespit edilmiştir. 0.85 değeri, verilerin faktör analizi için mükemmel düzeyde uygun olduğunu göstermektedir.

Ayrıca, değişkenler arasındaki korelasyonun yeterliliğini test eden Bartlett’s Test of Sphericity (Küresellik Testi) değeri 2899.589 olarak bulunmuş ve bu değer 0.001 düzeyinde anlamlı çıkmıştır. Bu istatistiksel sonuçlar, ölçeğin yapısal geçerliğinin güçlü kanıtlarını sunmakta ve toplanan verilerin çok boyutlu bir yapıyı analiz etmek için uygun olduğunu doğrulamaktadır.

Güvenirlik

Ölçeğin iç tutarlılık güvenirlik katsayısı, Cronbach Alpha değeri kullanılarak hesaplanmıştır. Ölçeğin geneli için elde edilen Cronbach Alpha katsayısı 0.84’tür. Bu değer, sosyal bilimler araştırmaları için kabul edilen sınırların oldukça üzerinde olup, ölçeğin yüksek düzeyde güvenilir olduğunu göstermektedir.

Ayrıca, ölçeği oluşturan dört faktörün her biri için ayrı ayrı iç tutarlılık katsayıları da belirlenmiştir:

• Birinci faktör için Cronbach Alpha: 0.79
• İkinci faktör için Cronbach Alpha: 0.78
• Üçüncü faktör için Cronbach Alpha: 0.80
• Dördüncü faktör için Cronbach Alpha: 0.78

Faktör düzeyindeki bu katsayılar da bireysel olarak güçlü bir iç tutarlılık sergilemekte ve ölçeğin alt boyutlarının da tutarlı ölçümler yaptığını göstermektedir.

Faktör Analizi

Ölçeğin yapı geçerliğini sağlamak amacıyla açımlayıcı faktör analizi (AFA) kullanılmıştır. Analiz sonuçları, ölçeğin toplam 12 madde ile dört faktörlü bir yapı sergilediğini işaret etmektedir. Bu faktör yapısı, ilköğretim öğrencilerinin eğitimsel motivasyonunu oluşturan temel bileşenleri ayırmaktadır.

Faktör analizine hazırlık aşamasında hesaplanan KMO (0.85) ve anlamlı Bartlett’s Test of Sphericity sonuçları, verilerin bu çok boyutlu yapıyı desteklediğini kanıtlamaktadır. Bu bulgular, ölçeğin teorik yapısının Türk örnekleminde de korunduğunu göstermektedir.

Araç

Test Type: Uyarlama (Adaptation)

Format: Öz Bildirim Ölçeği (Self-Report Scale)

Language Available: Türkçe (Turkish)

Population Group: İlköğretim Birinci Kademe Öğrencileri (Primary School First Stage Students)

Age Group: Genellikle 6-10 yaş arası (Typically 6-10 years old)

Population Details: İlköğretim birinci kademede öğrenim gören, eğitimsel motivasyon düzeylerinin ölçülmesine ihtiyaç duyulan öğrenciler.

Test Methodology: Ölçek, toplam 12 maddeden oluşmaktadır. Derecelendirme, üçlü Likert tipi bir yapıdadır. Yanıt seçenekleri ve puanlama şu şekildedir: Evet (3 puan), Fikrim Yok (2 puan) ve Hayır (1 puan). Yüksek puanlar, yüksek eğitimsel motivasyona işaret etmektedir.

Anahtar Kelimeler

Eğitim psikolojisi, akademik başarı, iç tutarlılık, KMO, faktör yapısı, Cronbach Alpha.

[quads id=5]

Yazarlar

Author ORCID Identifier: Bilinmiyor (Unknown)

Affiliation Email addresses: [email protected]

Correspondence Address: Bilinmiyor (Unknown)

İzinler, Ücret ve Test Yılı

Ölçeğin uyarlama çalışması 2008 yılında yayınlanmıştır. Ölçeğin kullanımı için sorumlu yazar Ahmet Kara ile iletişim kurulması önerilmektedir. İletişim e-posta adresi: [email protected]. Ölçeğin orijinal PDF belgesi aşağıdaki bağlantıdan indirilebilir: ilkogretim-birinci-kademede-egitimde-motivasyon-olcegi-toad.pdf

Kaynaklar

Kara, A . (2008). İlköğretim Birinci Kademede Eğitimde Motivasyon Ölçeğinin Türkçeye uyarlanması. Ege Eğitim Dergisi, 9 (2), 57-78. Makaleye Dergipark üzerinden erişim sağlanabilir: dergipark.gov.tr

[quads id=5]

İlköğretim Birinci Kademede Eğitimde Motivasyon Ölçeği Maddeleri

ÖNEMLİ: Ölçeğin orijinal maddeleri kaynak metinde sunulmamıştır. Ölçek toplam 12 maddeden oluşmaktadır. Maddelerin tamamına ve puanlama detaylarına erişim için kaynak yayına başvurulması gerekmektedir.