Table of Contents
Soyut
Geriatrik Kaygı Ölçeği, yaşlı bireylerde kaygı belirtilerinin düzeyini ölçmek amacıyla geliştirilmiş bir psikometrik araçtır. Bu ölçeğin Türkçe’ye uyarlaması, Duygu Pamir Akın (2010) tarafından yürütülen yüksek lisans tezi kapsamında gerçekleştirilmiştir. Ölçek, özellikle geriatrik popülasyonda gözlemlenen kaygı spektrumunu değerlendirmeyi hedeflemekte olup, toplam 20 madde ve 2 alt boyuttan oluşmaktadır. Uyarlama çalışması, huzurevinde kalan yaşlıların psikolojik kabul düzeyleri ile kaygı belirtileri arasındaki ilişkileri incelemek üzere odaklanmıştır.
Anahtar Kelimeler
Geriatrik Kaygı Ölçeği, yaşlılık, kaygı, psikometri, uyarlama, huzurevi, psikogeriatri.
Yazarlar
Duygu Pamir Akın (Uyarlayan).
Amaç
Geriatrik Kaygı Ölçeği’nin temel amacı, yaşlı bireylerde gözlemlenen kaygı belirtilerinin yoğunluğunu ve niteliğini güvenilir ve geçerli bir şekilde ölçmektir. Ölçek, yaşlılık dönemine özgü olan ve standart kaygı araçlarıyla tam olarak yakalanamayan kaygı deneyimlerini hedeflemektedir.
Uyarlama çalışması (Pamir-Akın, 2010), huzurevi ortamında yaşayan yaşlılarda kaygı düzeylerini saptayarak, bu düzeylerin bireylerin genel psikolojik uyum ve kabul süreçleri ile ilişkisini araştırmayı amaçlamıştır. Bu sayede, klinik ve araştırma ortamlarında yaşlı popülasyonda kaygı taraması ve değerlendirmesi için standart bir araç sağlanmıştır.
Yapı
Ölçek, yaşlılık dönemine özgü kaygı deneyimlerini kapsayan çok boyutlu bir psikolojik yapıyı ölçmektedir. Geriatrik kaygı, genellikle sağlık endişeleri, ölüm korkusu, sosyal değişimlere adaptasyon zorlukları ve geleceğe dair belirsizlikler gibi özgül boyutları içerir.
Geriatrik Kaygı Ölçeği, bu karmaşık yapının iki temel alt boyutunu temsil eden 20 maddeden oluşmaktadır. Bu iki alt boyut, yaşlı bireylerin hem somatik hem de bilişsel kaygı tepkilerini ayrıştırmaya olanak tanıyarak daha detaylı bir değerlendirme sunmaktadır.
Geçerlik
Bu ölçeğin Türkçe uyarlamasına dair kaynakta spesifik geçerlik katsayıları veya analiz yöntemleri (örneğin, yapı geçerliği veya ölçüt bağıntılı geçerlik) özet bilgide doğrudan belirtilmemiştir. Ancak, uyarlama sürecinin bir parçası olarak, orijinal ölçeğin faktör yapısının Türk kültüründe de korunduğunu gösteren geçerlik çalışmalarının (muhtemelen doğrulayıcı faktör analizi gibi) yüksek lisans tezinin tam metninde yer aldığı varsayılmaktadır.
Güvenilirlik
Geriatrik Kaygı Ölçeği’nin Türkçe formunun iç tutarlılık güvenilirliği, iki farklı yaşlı örneklem grubunda yapılan analizlerle yüksek düzeyde kanıtlanmıştır. Güvenilirlik analizi için Cronbach α katsayısı kullanılmıştır:
- Normal yaşlı örneklem için Cronbach α’sı: 0.91.
- Psikogeriatrik örneklem için Cronbach α’sı: 0.93.
Bu yüksek Cronbach α değerleri, ölçek maddelerinin kendi aralarında yüksek korelasyon gösterdiğini ve ölçeğin ölçtüğü yapıyı hem normal hem de klinik olarak değerlendirilen yaşlı popülasyonlarda tutarlı bir şekilde ölçtüğünü doğrulamaktadır.
Faktör Analizi
Ölçek, toplam 20 maddeden oluşmakta ve yapısal olarak 2 alt boyuta sahiptir. Bu bilgi, ölçeğin orijinal formunun faktör yapısının Türkçe adaptasyonunda da korunduğunu veya benzer bir iki faktörlü yapının geçerli olduğunu göstermektedir.
Faktör analizi, geriatrik kaygının tekil bir yapıdan ziyade, farklı bileşenlerden (örneğin, fiziksel kaygı belirtileri ve bilişsel endişe) oluştuğunu ortaya koyarak, klinisyenlere daha hedefli müdahaleler için bilgi sağlamaktadır.
Ölçme Aracı
Test Type: Uyarlama (Adaptasyon) Tipi Psikometrik Ölçek
Format: 20 maddeden oluşmaktadır.
Language Available: Türkçe
Population Group: Yaşlı Bireyler (Geriatrik Popülasyon)
Age Group: Yaşlılık dönemi (Genellikle 65 yaş ve üzeri)
Population Details: Huzurevinde kalan yaşlılar ve psikogeriatrik örneklem grupları üzerinde geçerlik ve güvenilirlik çalışmaları yapılmıştır.
Test Methodology: Derecelendirme formatı kaynakta belirtilmemiştir.
Anahtar Kelimeler
Kaygı ölçümü, geriatrik değerlendirme, huzurevi sakinleri, iç tutarlılık, yüksek lisans tezi, psikolojik kabul.
Yazarlar
Author ORCID Identifier: Bilinmiyor
Affiliation Email addresses: Bilinmiyor
Correspondence Address: Duygu Pamir Akın, Hacettepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü (2010 çalışması bağlamında).
İzinler, Ücret ve Test Yılı
Geriatrik Kaygı Ölçeği’nin Türkçe adaptasyon çalışması 2010 yılında tamamlanmıştır. Ölçeğin akademik veya klinik amaçlarla kullanımı için gerekli izinlerin, sorumlu yazar Duygu Pamir Akın’dan veya tez çalışmasının yapıldığı Hacettepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü’nden alınması gerekmektedir. Kullanım ücretine dair bilgi kaynakta mevcut değildir.
Kaynaklar
- Pamir-Akın, D. (2010). Huzurevinde kalan yaşlılarda psikolojik kabul düzeyi ve kaygı belirtileri arasındaki ilişkiler (Yüksek lisans tezi). Hacettepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Ankara.
- Tez erişim bağlantısı: tez.yok.gov.tr
Geriatrik Kaygı Ölçeği Maddeleri
ÖNEMLİ: Ölçeğin tam maddeleri bu kaynakta listelenmemiştir. Ölçeğin orijinal PDF dökümanına aşağıdaki bağlantıdan ulaşılabilir:
PDF İndirme Bağlantısı: geriatrik-kaygi-olcegi-toad.pdf
Cite this article
memjavad (2026). Geriatrik Kaygı Ölçeği. Turkish Psychological Scales. Retrieved from https://tr-scales.arabpsychology.com/geriatrik-kaygi-olcegi/
memjavad. "Geriatrik Kaygı Ölçeği." Turkish Psychological Scales, 30 Apr. 2026, https://tr-scales.arabpsychology.com/geriatrik-kaygi-olcegi/.
memjavad. "Geriatrik Kaygı Ölçeği." Turkish Psychological Scales, 2026. https://tr-scales.arabpsychology.com/geriatrik-kaygi-olcegi/.
memjavad (2026) 'Geriatrik Kaygı Ölçeği', Turkish Psychological Scales. Available at: https://tr-scales.arabpsychology.com/geriatrik-kaygi-olcegi/.
[1] memjavad, "Geriatrik Kaygı Ölçeği," Turkish Psychological Scales, vol. X, no. Y, ص Z-Z, April, 2026.
memjavad. Geriatrik Kaygı Ölçeği. Turkish Psychological Scales. 2026;vol(issue):pages.