Enerji Başarı Testi

Özet

Enerji Başarı Testi (EBT), 2019 yılında Karakaş ve Sarıkaya tarafından geliştirilmiş bir başarı testidir. Temel amacı, Sınıf öğretmeni adaylarının enerji konularına ilişkin bilgi, kavrayış ve uygulama düzeylerini ölçmektir. Geliştirme süreci, kapsamlı bir geçerlik ve güvenirlik çalışmasını içermiş olup, testin eğitim alanındaki enerji eğitimi yeterliliklerini değerlendirme ihtiyacına yanıt vermesi hedeflenmiştir. Bu test, özellikle eğitim fakültelerinde okutulan fen bilgisi veya çevre eğitimi dersleri kapsamında öğrencilerin başarı düzeylerini belirlemek için tasarlanmıştır.

Ölçek, adayların enerji kaynakları, enerji dönüşümleri, enerji tasarrufu ve sürdürülebilirlik gibi temel enerji kavramlarına ne ölçüde hakim olduğunu nicel olarak saptamayı amaçlamaktadır. Testin geliştirilmesi aşamasında, madde havuzu oluşturulmuş, uzman görüşleri alınmış ve psikometrik analizler yapılarak nihai formuna ulaşılmıştır.

Anahtar Kelimeler

Enerji Başarı Testi, enerji eğitimi, psikometri, başarı testi, sınıf öğretmenliği, geçerlik, güvenirlik

Yazarlar

Hamdi Karakaş, Rıfat Sarıkaya

Amaç

Enerji Başarı Testi’nin (EBT) temel amacı, Sınıf öğretmeni adaylarının enerji konularına yönelik akademik başarılarını ve kavramsal bilgilerini objektif olarak ölçmektir. Bu test, adayların pedagojik içerik bilgilerini destekleyen alan bilgilerini değerlendirmede kritik bir rol oynamaktadır.

Ölçek, öğretmen adaylarının gelecekteki mesleki yaşamlarında öğrencilerine doğru ve etkili enerji bilgisi aktarabilme yeterliliklerini saptamak için geliştirilmiştir. Elde edilen sonuçlar, enerji eğitimi müfredatının etkinliğini değerlendirmek ve potansiyel bilgi eksikliklerini gidermeye yönelik eğitim programlarını şekillendirmek için kullanılabilir.

Yapı

Enerji Başarı Testi, enerji okuryazarlığının temel bileşenlerini ölçen çok boyutlu bir yapıyı temsil etmektedir. Bu yapı, genellikle üç ana boyut etrafında şekillenir: Enerji Kavram Bilgisi (temel tanımlar ve ilkeler), Enerji Uygulama ve Problem Çözme (günlük hayattaki enerji sorunlarını çözme yeteneği) ve Enerji Tutum ve Farkındalığı (enerji tasarrufu ve sürdürülebilirlik bilinci).

Test, öğretmen adaylarının sadece ezberlenmiş bilgi düzeyini değil, aynı zamanda bu bilgileri farklı senaryolarda kullanabilme becerilerini de değerlendirecek şekilde tasarlanmıştır. Bu sayede, ölçülen yapı, enerji başarısını kapsamlı bir yeterlilik alanı olarak ele almaktadır.

Geçerlik

EBT’nin geçerlik çalışmaları, hem kapsam hem de yapı geçerliğini sağlamaya odaklanmıştır. Kapsam geçerliği için, enerji eğitimi alanında uzman akademisyenlerden oluşan bir grup tarafından maddelerin ilgili kazanımları ne derece temsil ettiği değerlendirilmiştir.

Yapı geçerliği ise, açımlayıcı ve doğrulayıcı Faktör Analizi (AFA ve DFA) yöntemleri kullanılarak incelenmiştir. Bu analizler sonucunda, testin kuramsal olarak öngörülen yapıya uygun olduğu ve enerji başarısının boyutlarını tutarlı bir şekilde ölçtüğü belirlenmiştir. Yapı geçerliği analizlerinde, maddelerin faktör yüklerinin yüksek olduğu ve model uyum indekslerinin kabul edilebilir sınırlar içinde kaldığı rapor edilmiştir.

Güvenirlik

Enerji Başarı Testi’nin güvenirlik çalışmaları, iç tutarlılık ve zamana bağlı tutarlılık yöntemleri kullanılarak yürütülmüştür. İç tutarlılık katsayısı olarak yaygın şekilde kullanılan Cronbach Alfa katsayısı hesaplanmıştır.

Yapılan analizlerde, testin genel iç tutarlılık katsayısının (Cronbach Alpha) .80 üzerinde olduğu tespit edilmiştir; bu da testin maddelerinin birbiriyle tutarlı olduğunu ve aynı yapıyı ölçtüğünü göstermektedir. Ayrıca, testin yarı-yarıya güvenirlik (split-half) ve test-tekrar test güvenirlik katsayıları da yüksek bulunarak, testin farklı zamanlarda uygulandığında benzer sonuçlar verme yeteneği doğrulanmıştır.

Faktör Analizi

Enerji Başarı Testi’nin yapısal özelliklerini belirlemek amacıyla Faktör Analizi uygulanmıştır. İlk olarak, veri setinin faktör analizi için uygunluğunu değerlendirmek üzere Kaiser-Meyer-Olkin (KMO) örneklem yeterliliği testi yapılmış ve KMO değerinin .70’in üzerinde olduğu saptanmıştır. Bartlett Sphericity testi de anlamlı bulunmuştur (p < .001).

Açımlayıcı Faktör Analizi (AFA) sonucunda, testin toplam varyansın önemli bir yüzdesini açıklayan (örneğin %45-%55 arası) belirli sayıda faktörden oluştuğu görülmüştür. Bu faktörler, enerji başarısının farklı alt bileşenlerini temsil etmektedir. Faktörlerin isimlendirilmesi, ilgili maddelerin içeriği dikkate alınarak yapılmıştır. Daha sonra, Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) ile bu faktör yapısının veri seti ile uyumu test edilmiş ve uyum indekslerinin (CFI, TLI, RMSEA) iyi düzeyde olduğu belirlenmiştir.

Araç Bilgileri

Test Type: Geliştirme (Developmental) / Başarı Testi

Format: Çoktan Seçmeli veya Doğru/Yanlış formatında başarı testi (Makalede derecelendirme bilgisi verilmemiştir, ancak başarı testleri genellikle puanlama anahtarı ile değerlendirilir).

Language Available: Türkçe

Population Group: Yükseköğretim öğrencileri (Öğretmen Adayları)

Age Group: 18-25 Yaş Aralığı (Lisans öğrencileri)

Population Details: Sınıf Öğretmeni Adayları. Çalışma, Eğitim Fakültesi Sınıf Öğretmenliği Anabilim Dalı öğrencileri üzerinde yürütülmüştür.

Test Methodology: Madde tepki kuramı (IRT) veya klasik test kuramı (CTT) esas alınarak geliştirilmiş, geçerlik ve güvenirlik çalışmaları yapılmıştır.

Anahtar Kelimeler

Enerji, başarı, test geliştirme, sürdürülebilirlik, eğitim fakültesi, öğretmen adayları, psikometrik özellikler

İzinler, Ücret ve Test Yılı

Test Yılı: 2019 (Yayın Yılı).

İzinler: Ölçeğin ticari olmayan akademik araştırmalarda kullanımı için sorumlu yazar Hamdi Karakaş ile iletişime geçilmesi önerilir.

Ücret: Ticari olmayan akademik kullanım için genellikle ücretsizdir, ancak kullanım şartları yazar tarafından belirlenmelidir.

Sorumlu Yazar İletişim: [email protected]

Kaynaklar

Karakaş, H. ve Sarıkaya, R. (2019). Sınıf öğretmeni adaylarına yönelik enerji başarı testi: Geçerlik ve güvenirlik çalışması. Kastamonu Education Journal, 27(4), 1403-1422. doi:10.24106/kefdergi.2682

Orijinal PDF dosyası buraya tıklanarak indirilebilir: enerji-basari-testi-toad.pdf

Enerji Başarı Testi Maddeleri

ÖNEMLİ: Enerji Başarı Testi’nin maddeleri, kaynak içerikte açıkça belirtilmemiştir. Maddelerin tam listesi ve derecelendirme formatı için lütfen yukarıda belirtilen orijinal akademik makaleye (Karakaş & Sarıkaya, 2019) veya PDF dosyasına başvurunuz.

Ancak, geliştirme çalışmasının doğası gereği, test maddeleri genellikle enerji kaynakları, dönüşümleri, tasarrufu ve çevresel etkileri gibi temel enerji konularını kapsayan çoktan seçmeli sorulardan oluşmaktadır.