Brakial Pleksus Sonlanım Ölçeği

Özet

Brakial Pleksus Sonlanım Ölçeği (Brachial Plexus Outcome Measure – BPOM), özellikle obstetrik nedenlerle ortaya çıkan Obstetrik Brakial Pleksus Palsisi (OBPP) olan çocuklarda kol ve el fonksiyonlarının değerlendirilmesi amacıyla geliştirilmiş bir psikometrik araçtır. Bu ölçek, el terapisi ve cerrahi müdahaleler sonrasında elde edilen fonksiyonel sonuçları standart ve güvenilir bir şekilde ölçmek için tasarlanmıştır. Ölçeğin geliştirilmesi ve psikometrik özelliklerinin incelenmesi Zeynep Hoşbay ve meslektaşları tarafından 2018 yılında gerçekleştirilmiştir. Çalışmalar, ölçeğin yüksek iç tutarlılığa ve kabul edilebilir düzeyde geçerliğe sahip olduğunu göstermektedir.

Anahtar Kelimeler

Brakial Pleksus, Sonlanım Ölçeği, Obstetrik Brakial Pleksus Palsisi, Pediatri, El Terapisi, Güvenirlik, Geçerlik.

Yazarlar

Zeynep Hoşbay, S. Özkan, M. Tanrıverdi, A. Aydın.

Amaç

Bu ölçeğin temel amacı, obstetrik Brakial Pleksus yaralanması geçiren çocukların üst ekstremite fonksiyonel durumlarını, hareket açıklıklarını ve tedavi sonuçlarını objektif olarak değerlendirmektir. Geleneksel klinik değerlendirme yöntemlerine ek olarak, BPOM, standardize edilmiş bir yapı sunarak farklı tedavi yaklaşımlarının etkinliğinin karşılaştırılmasına olanak tanır.

Ölçek, klinik araştırmalarda ve günlük terapötik uygulamalarda kullanılmak üzere tasarlanmıştır. Özellikle çocukluk çağında meydana gelen bu tür yaralanmaların uzun vadeli etkilerini takip etmek ve rehabilitasyon süreçlerini yönlendirmek için kritik bir araç görevi görür.

Yapı

Brakial Pleksus Sonlanım Ölçeği, Brakial Pleksus hasarının sonuçlarını ölçmek üzere tasarlanmıştır. Ölçeğin yapısı genellikle birden fazla alt ölçekten oluşur; bunlar tipik olarak hareket aralığı, fonksiyonel performans ve belki de hastanın veya ebeveynin raporladığı yaşam kalitesi gibi bileşenleri içerir. Kaynakta belirtilen alt ölçekler arasındaki yüksek korelasyon (r=0.44), bu alt ölçeklerin ölçülen aynı genel yapının farklı yönlerini temsil ettiğini düşündürmektedir.

Bu yapı, nörolojik hasarın hem fiziksel kısıtlamalarını hem de günlük yaşam aktiviteleri üzerindeki etkilerini bütünsel bir şekilde ele almayı hedefler. Ölçeğin geliştirme aşaması, bu kompleks yapının klinik popülasyonda doğru bir şekilde temsil edildiğini doğrulamaya odaklanmıştır.

Geçerlik

Ölçeğin geçerlik (Geçerlik) çalışmaları, aracın amaçlanan yapıyı ne kadar doğru ölçtüğünü araştırmıştır. Yapılan analizlerde, kullanılan alt ölçekler arasında istatistiksel olarak anlamlı ve yüksek düzeyde bir korelasyon (r=0.44; p < .01) bulunmuştur.

Bu korelasyon sonucu, ölçeğin farklı bileşenlerinin aynı klinik sonlanım yapısına katkıda bulunduğunu ve yapısal geçerliğin bir göstergesi olduğunu işaret eder. Bu bulgu, ölçeğin tutarlı ve geçerli bir klinik değerlendirme aracı olarak kullanılabileceğini desteklemektedir.

Güvenirlik

Brakial Pleksus Sonlanım Ölçeği’nin güvenirlik analizleri, ölçeğin tutarlılığını ve tekrarlanabilirliğini doğrulamıştır. İç tutarlılık için hesaplanan Cronbach Alfa güvenirlik katsayısı oldukça yüksek bulunmuştur (α = 0.93). Psikometride, 0.90 üzerindeki değerler mükemmel iç tutarlılığa işaret eder.

Ek olarak, madde-toplam korelasyon katsayıları 0.89 ile 0.96 arasında değişmektedir. Bu yüksek değerler, ölçekteki her bir maddenin toplam skorla güçlü bir ilişki içinde olduğunu ve ölçeğin homojen bir yapıda olduğunu göstermektedir. Ayrıca, ölçeğin Test-Tekrar Test Güvenirliği de incelenmiş ve sonuçlar ölçeğin zaman içinde tutarlı ölçümler sağladığını teyit etmiştir.

Faktör Analizi

Kaynak içerikte spesifik bir açımlayıcı (EFA) veya doğrulayıcı faktör analizi (CFA) detayları sunulmamıştır; ancak, ölçeğin geliştirme çalışması, alt ölçekler arasındaki yüksek korelasyon (r=0.44) ile desteklenen bir yapısal bütünlüğe sahip olduğunu göstermektedir. Bu, ölçeğin çok boyutlu yapısının, ölçülen klinik durumun farklı yönlerini başarılı bir şekilde ayırırken, genel olarak tek bir temel Brakial Pleksus sonlanım yapısı altında toplandığını ima eder. Daha ileri faktör analizi çalışmaları, ölçek maddelerinin teorik alt yapılarla uyumunu daha net ortaya koyacaktır.

Araç

Test Type: Geliştirme (Development)

Format: Klinik gözlem ve raporlama formatlarını içeren çok boyutlu sonlanım ölçüsü.

Language Available: Türkçe (Orijinal yayın İngilizce olsa da, ölçek Türkçe popülasyonda geliştirilmiştir).

Population Group: Klinik Popülasyon

Age Group: Çocuklar (Özellikle Obstetrik Brakial Pleksus Palsisi olan çocuklar).

Population Details: Obstetrik Brakial Pleksus Palsisi (OBPP) tanısı almış çocuklar.

Test Methodology: Fonksiyonel kısıtlılık, hareket aralığı ve aktivite düzeylerinin ölçümüne dayanan nicel değerlendirme.

Anahtar Kelimeler

Pediatrik Rehabilitasyon, Nörolojik Yaralanma, El Fonksiyonu, Cronbach Alfa, Madde-Toplam Korelasyonu, Klinik Ölçüm.

Yazarlar

Author ORCID Identifier: Belirtilmemiştir.

Affiliation Email addresses: [email protected]

Correspondence Address: Zeynep Hoşbay ([email protected])

İzinler, Ücret ve Test Yılı

Ölçek, 2018 yılında Hosbay ve arkadaşları tarafından yayımlanan makale ile bilim dünyasına sunulmuştur. Ölçeğin kullanım izinleri ve ücret bilgileri için sorumlu yazar Zeynep Hoşbay ile doğrudan iletişime geçilmesi gerekmektedir. İletişim e-posta adresi: [email protected].

Kaynaklar

1. Hosbay, Z., Ozkan, S., Tanriverdi, M., & Aydin, A. (2018). Reliability and validity of the Brachial Plexus Outcome Measure in children with obstetric brachial plexus palsy. Journal of Hand Therapy. https://doi.org/10.1016/j.jht.2017.10.006
2. Makalenin Elsevier üzerindeki bağlantısı: linkinghub.elsevier.com
3. Ölçeğin orijinal PDF belgesi buradan indirilebilir: the-brachial-plexus-outcome-measure-toad.pdf

Brakial Pleksus Sonlanım Ölçeği Maddeleri

IMPORTANT: The following scale items must be preserved in their original language and must not be changed in any way.

Ölçeğin maddeleri kaynak içerikte sağlanmamıştır. Maddelerin detayları için yukarıda belirtilen orijinal yayın veya PDF belgesine başvurulması gerekmektedir.