Sınıf Öğretmenlerinin Kaynaştırma Eğitiminde Eğitim Teknolojileri Kullanma Durumları Anketi

Özet

Sınıf Öğretmenlerinin Kaynaştırma Eğitiminde Eğitim Teknolojileri Kullanma Durumları Anketi, Ş. Tas tarafından 2011 yılında yüksek lisans tezi kapsamında geliştirilmiş bir ölçme aracıdır. Bu anketin temel amacı, sınıf öğretmenlerinin kaynaştırma eğitimi ortamlarında eğitim teknolojileri kullanımına yönelik mevcut durumlarını ve tutumlarını belirlemektir. Ölçek, geliştirme türünde olup, geçerlik ve güvenilirlik çalışmaları uzman görüşleri ve pilot uygulamalarla desteklenmiştir. Elde edilen yüksek güvenilirlik katsayısı, aracın alandaki uygulamalar için yeterli olduğunu göstermektedir.

Ölçek, öğretmenlerin teknolojiye erişim, yeterlilik, kullanım sıklığı ve kaynaştırma öğrencilerine yönelik teknoloji entegrasyonu hakkındaki algılarını ölçmeyi hedeflemektedir. Bu çalışma, özel eğitim ve teknoloji entegrasyonu alanlarının kesişimindeki önemli bir ihtiyaca cevap vermektedir.

Anahtar Kelimeler

Kaynaştırma Eğitimi, Eğitim Teknolojileri, Sınıf Öğretmeni, Tutum Ölçeği, Ölçek Geliştirme, Özel Eğitim, Teknoloji Entegrasyonu

Yazarlar

Ş. Tas

Amaç

Bu anketin geliştirilmesindeki temel amaç, görev yapmakta olan sınıf öğretmenlerinin kaynaştırma eğitimi uygulamaları sırasında eğitim teknolojileri kullanma durumlarını ve bu kullanıma ilişkin algılarını sistematik bir biçimde tespit etmektir. Elde edilen veriler, öğretmenlerin teknoloji kullanımındaki güçlü ve zayıf yönlerini ortaya koyarak, bu alanda ihtiyaç duyulan hizmet içi eğitim programlarının ve materyallerin geliştirilmesine rehberlik etmeyi amaçlamıştır.

Ölçek, sadece kullanım sıklığını değil, aynı zamanda teknolojinin kaynaştırma öğrencileri için öğretim süreçlerine ne ölçüde etkili bir şekilde entegre edildiğini de araştırmaktadır. Bu bağlamda, ölçek öğretmenlerin teknolojik pedagojik içerik bilgisi (TPACK) düzeylerine dolaylı olarak ışık tutmaktadır.

Yapı

Sınıf Öğretmenlerinin Kaynaştırma Eğitiminde Eğitim Teknolojileri Kullanma Durumları Anketi, sınıf öğretmenlerinin özel gereksinimli öğrencilerin bulunduğu ortamlarda eğitim teknolojileri kullanımına yönelik algılarını, tutumlarını ve fiili kullanım durumlarını ölçen çok boyutlu bir yapıyı temsil etmektedir.

Ölçeğin ölçtüğü temel yapılar şunları içermektedir:

• Teknolojiyi Kullanıma Yönelik Tutum: Öğretmenlerin teknolojinin kaynaştırma sınıflarındaki faydasına dair inançları.
• Teknolojik Yeterlilik: Öğretmenlerin teknolojik araçları etkili bir şekilde kullanma becerileri.
• Teknoloji Entegrasyonu: Teknolojiyi, özel gereksinimli öğrencilerin bireysel öğrenme ihtiyaçlarına uygun hale getirme süreçleri.

Geçerlik

Anketin geliştirme sürecinde, ölçme aracının amaçlanan yapıyı doğru bir şekilde ölçtüğünü göstermek amacıyla detaylı geçerlik çalışmaları yürütülmüştür. Bu çalışmalar, özellikle taslak formun görünüş geçerliği (face validity) ve kapsam geçerliği (content validity) üzerine yoğunlaşmıştır.

Kapsam geçerliğini sağlamak için uzman görüşüne başvurulmuştur. Araştırmanın doğası gereği iki farklı eğitim alanını (özel eğitim ve eğitim teknolojileri) kapsamasından dolayı, uzman seçimi bu alanlarda yetkin kişilerden yapılmıştır. Toplamda 7 uzmanın görüşü alınmıştır. Bu uzman heyeti şunlardan oluşmuştur:

• Bir ölçme ve değerlendirme uzmanı.
• Bir özel eğitim uzmanı.
• Bir eğitim teknolojisi uzmanı.
• İki sınıf öğretmeni.
• Bir rehber öğretmen.
• Bu alanda çalışma yapmış bir eğitimci uzman.

Uzman görüşlerinin yanı sıra, ölçeğin anlaşılırlığını ve uygulanabilirliğini test etmek amacıyla pilot uygulama gerçekleştirilmiştir. İzmir’in Bornova ilçesinde görev yapan 8 sınıf öğretmenine yapılan bu pilot uygulama sonucunda, taslak formdaki eksik veya anlaşılmayan bölümler tespit edilmiş ve gerekli düzenlemeler yapılarak ölçeğin son hali oluşturulmuştur. Bu süreç, ölçeğin hem teorik hem de pratik açıdan sağlam temellere oturtulmasını sağlamıştır.

Güvenilirlik

Ölçeğin güvenirliği, yani ölçüm sonuçlarının zamana ve farklı uygulamalara karşı tutarlılığı, istatistiksel yöntemlerle hesaplanmıştır. Araştırma sonunda, tutum ölçeğinin iç tutarlılığını hesaplamak için yaygın olarak kullanılan Cronbach Alpha katsayısı formülü kullanılmıştır.

Yapılan analizler sonucunda ölçeğin güvenirlik katsayısı 0.87 olarak bulunmuştur. Psikometrik standartlara göre, 0.70 ve üzeri katsayılar genellikle kabul edilebilir veya iyi güvenilirlik düzeyini işaret ederken, 0.87 değeri ölçeğin oldukça güvenilir olduğunu ve uygulamada yeterli düzeyde tutarlılık sergilediğini güçlü bir şekilde göstermektedir. Bu yüksek katsayı, ölçülen yapının içsel olarak homojen olduğunu ve maddelerin aynı yapıyı ölçtüğünü kanıtlamaktadır.

Faktör Analizi

Sunulan kaynak materyalde ölçeğin faktör yapısına veya boyutlarına ilişkin detaylı bir bilgi (Açıklayıcı veya Doğrulayıcı Faktör Analizi sonuçları) belirtilmemiştir. Ölçek, yüksek lisans tezi kapsamında geliştirilmiş olup, genellikle tutum ölçekleri birden fazla alt boyuttan oluşmaktadır. Ancak, mevcut kaynaklarda bu alt boyutların neler olduğu ve faktör yüklerinin dağılımı hakkında spesifik bir veri bulunmamaktadır. Ölçeğin güvenilirliği yüksek olmasına rağmen, yapı geçerliğinin tam olarak anlaşılması için faktör yapısının incelenmesi gerekmektedir.

Araç

Test Türü: Geliştirme (Özgün olarak Ş. Tas tarafından geliştirilmiştir.)

Format: 5’li Likert Ölçeği. Derecelendirme formatı şu şekildedir: (1= kesinlikle katılmıyorum – 5= tamamen katılıyorum).

Mevcut Diller: Türkçe

Popülasyon Grubu: Sınıf Öğretmenleri

Yaş Grubu: Yetişkin (Aktif olarak görev yapan sınıf öğretmenleri)

Popülasyon Detayları: Türkiye’deki ilkokul veya birinci kademe okullarında görev yapan ve kaynaştırma eğitimi uygulamaları yürüten sınıf öğretmenleri.

Test Metodolojisi: Öz bildirim anketi metodolojisi kullanılmıştır. Katılımcılar, Likert Ölçeği formatında sunulan ifadelere katılma düzeylerini belirtmişlerdir.

Anahtar Kelimeler

Geçerlik, Güvenilirlik, Cronbach Alpha, Özel Gereksinimli Öğrenci, Öğretmen Tutumu, Anket

Yazarlar

Yazar ORCID Tanımlayıcısı: Bilgi mevcut değildir.

Kurum E-posta Adresleri: Bilgi mevcut değildir.

Yazışma Adresi: Bilgi mevcut değildir. (Tez çalışması Ege Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü’nde tamamlanmıştır.)

İzinler, Ücret ve Test Yılı

Ölçek, 2011 yılında Ş. Tas’ın yüksek lisans tezi kapsamında geliştirilmiştir. Ölçeğin ticari kullanımına veya izin gerekliliklerine dair spesifik bir bilgi mevcut değildir; ancak akademik çalışmalarda kullanım için referans gösterilmesi beklenmektedir.

Test Yılı: 2011

Ücret/İzin Durumu: Bilgi mevcut değildir.

Ölçeğin orijinal PDF’i buradan indirilebilir: sinif-ogretmenlerinin-kaynastirma-egitiminde-egitim-teknolojileri-kullanma-durumlari-anketi-toad.pdf

Referanslar

Tas, Ş. (2011). Sınıf öğretmenlerinin kaynaştırma eğitiminde eğitim teknolojileri kullanım durumları (Yüksek lisans tezi). Ege Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, İzmir.

Tez kaydına Yükseköğretim Kurulu (YÖK) Ulusal Tez Merkezi üzerinden erişim sağlanabilir: tez.yok.gov.tr

Sınıf Öğretmenlerinin Kaynaştırma Eğitiminde Eğitim Teknolojileri Kullanma Durumları Anketi Maddeleri

ÖNEMLİ: Ölçek maddeleri, sağlanan kaynak içerikte yer almamaktadır. Maddelere erişim için yazarın tezine başvurulması gerekmektedir.