Okul Yöneticilerinin Profesyonel Öğrenme Düzeyi Ölçeği (OYPÖD)

Özet

Okul Yöneticilerinin Profesyonel Öğrenme Düzeyi Ölçeği (OYPÖD), okul yöneticilerinin mesleki gelişim süreçlerine aktif katılım düzeylerini ve profesyonel öğrenme faaliyetlerine yönelik tutumlarını ölçmek amacıyla geliştirilmiş psikometrik bir araçtır. Ölçek, özellikle yöneticilerin kariyer evrelerine göre profesyonel öğrenme ihtiyaçlarındaki ve uygulamalarındaki farklılıkları tespit etmeyi hedeflemektedir. 2019 yılında Işık ve Çetin tarafından geliştirilen bu ölçek, eğitim yönetimi alanında yöneticilerin sürekli gelişimini destekleyecek bilimsel veriler sağlamak üzere tasarlanmıştır. Ölçek, yöneticilerin kişisel ve örgütsel öğrenme süreçlerine ne ölçüde entegre olduğunu kapsamlı bir şekilde değerlendirmektedir.

Anahtar Kelimeler

OYPÖD, Okul Yöneticileri, Profesyonel Öğrenme, Yönetici Gelişimi, Kariyer Evreleri, Ölçek Geliştirme, Eğitim Yönetimi.

Yazarlar

Metin Işık, Murat Çetin.

[quads id=5]

Amaç

Ölçeğin temel amacı, okul yöneticilerinin profesyonel öğrenme düzeylerini geçerli ve güvenilir bir biçimde saptamaktır. Bu ölçüm sayesinde, yöneticilerin görev yaptıkları okullarda liderlik rollerini daha etkin bir şekilde yerine getirebilmeleri için hangi alanlarda sürekli eğitime ihtiyaç duydukları belirlenebilir. Ölçek, yöneticilerin öğrenmeye açıklıklarını, işbirlikçi öğrenme pratiklerini ve öz-değerlendirme yeteneklerini değerlendirerek, kurumsal öğrenme kültürünün gelişimine katkıda bulunmayı amaçlamaktadır.

Geliştirme çalışmasının odak noktası, farklı kariyer evrelerinde bulunan okul yöneticilerinin (örneğin, başlangıç, orta ve ileri düzey) profesyonel öğrenme faaliyetlerine katılım düzeylerini karşılaştırmaktır. Bu karşılaştırma, kariyer aşamasına özgü eğitim programlarının ve destek mekanizmalarının tasarlanması için kritik veriler sunmaktadır.

Yapı

Okul Yöneticilerinin Profesyonel Öğrenme Düzeyi Ölçeği (OYPÖD), profesyonel öğrenme kavramını eğitim yönetimi bağlamında ele alan çok boyutlu bir yapıyı ölçmektedir. Bu yapı genellikle, yöneticinin bireysel gelişim çabalarını, meslektaşları ile kurduğu işbirlikçi öğrenme ağlarını ve örgütsel düzeyde öğrenmeyi teşvik etme becerisini içeren alt boyutlardan oluşmaktadır. Ölçek, yöneticinin teorik bilgiyi pratiğe dönüştürme yeteneği ve yansıtıcı düşünme (reflective practice) becerileri gibi temel profesyonel öğrenme bileşenlerini kapsamaktadır.

Ölçek, yöneticilerin yalnızca formal eğitimlere katılımını değil, aynı zamanda informal öğrenme deneyimlerini, mesleki yayınları takip etme alışkanlıklarını ve geri bildirime açıklıklarını da değerlendirerek profesyonel öğrenmenin bütüncül bir resmini sunmayı hedefler. Bu yapı, eğitim liderliğinin sürekli değişen gereksinimlerine uyum sağlama kapasitesini yansıtır.

Geçerlik

Ölçek geliştirme çalışmalarında geçerlik analizleri, OYPÖD’ün ölçmek istediği yapıyı gerçekten ölçüp ölçmediğini doğrulamak için yapılmıştır. İçerik geçerliği, uzman görüşleri alınarak sağlanmış; yapı geçerliği ise genellikle Açımlayıcı Faktör Analizi (AFA) ve Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) yöntemleri kullanılarak test edilmiştir.

Yapılan geçerlik analizleri sonucunda, ölçeğin teorik yapıyla uyumlu, anlamlı ve ayırt edici faktörlere sahip olduğu tespit edilmiştir. Bu bulgular, ölçeğin okul yöneticilerinin profesyonel öğrenme düzeylerini ölçmek için yeterli yapısal geçerliğe sahip olduğunu göstermektedir.

Güvenirlik

Ölçeğin güvenirlik çalışmaları, ölçek maddelerinin iç tutarlılığını ve ölçüm sonuçlarının kararlılığını değerlendirmeyi içerir. Genellikle, Cronbach Alfa iç tutarlılık katsayısı hesaplanmıştır. Yüksek Cronbach Alfa değerleri, ölçek maddelerinin aynı yapıyı tutarlı bir şekilde ölçtüğünü kanıtlar.

OYPÖD ölçeği için yapılan güvenirlik analizlerinde, ölçeğin genelinin ve alt boyutlarının kabul edilebilir düzeyin üzerinde iç tutarlılığa sahip olduğu raporlanmıştır. Bu sonuçlar, ölçeğin farklı uygulamalarda benzer sonuçları verme kapasitesine sahip olduğunu, dolayısıyla güvenilir bir ölçüm aracı olduğunu göstermektedir.

Faktör Analizi

Okul Yöneticilerinin Profesyonel Öğrenme Düzeyi Ölçeği’nin geliştirilmesi sürecinde, yapı geçerliğini belirlemek amacıyla faktör analizi kullanılmıştır. Açımlayıcı Faktör Analizi (AFA), ölçeğin kaç boyuttan oluştuğunu (faktör sayısını) ve hangi maddelerin hangi faktör altında toplandığını ortaya koymak için uygulanmıştır.

AFA sonuçları, ölçeğin profesyonel öğrenmenin farklı yönlerini temsil eden belirli alt boyutlara ayrıldığını göstermiştir. Ardından yapılan Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) ise, elde edilen faktör yapısının toplanan veri seti ile ne kadar uyumlu olduğunu test etmiş ve model uyum indekslerinin kabul edilebilir sınırlar içinde olduğunu doğrulamıştır. Bu analizler, ölçeğin çok boyutlu yapısını bilimsel olarak desteklemektedir.

Araç

Test Type: Geliştirme (Development)

Format: Genellikle 5’li Likert tipi derecelendirme (Kesinlikle Katılıyorum’dan Kesinlikle Katılmıyorum’a kadar) kullanıldığı varsayılmaktadır.

Language Available: Türkçe

Population Group: Okul Yöneticileri (Müdür ve Müdür Yardımcıları)

Age Group: Yetişkin (Çalışan Nüfus)

Population Details: Türkiye genelindeki farklı kariyer evrelerinde bulunan okul yöneticileri.

Test Methodology: Anket yoluyla veri toplama, psikometrik analizler (AFA, DFA, Güvenirlik hesaplamaları).

Anahtar Kelimeler

Eğitimde Liderlik, Sürekli Gelişim, Eğitim Politikası, Okul Yönetimi, Yansıtıcı Uygulama.

[quads id=5]

Yazarlar

Author ORCID Identifier: Mevcut kaynaklarda belirtilmemiştir.

Affiliation Email addresses: Sorumlu yazar Metin Işık’ın kurumsal e-posta adresi için ilgili akademik yayına başvurulmalıdır.

Correspondence Address: İlgili akademik yayının ilk sayfasında belirtilmiştir (Işık & Çetin, 2019).

İzinler, Ücret ve Test Yılı

Ölçek, akademik bir dergide yayımlanmış bilimsel bir çalışma kapsamında geliştirilmiştir (Işık & Çetin, 2019). Genellikle bu tür ölçekler, ticari olmayan akademik araştırmalarda yazarların izniyle ücretsiz olarak kullanılabilir. Ölçeğin geliştirme ve yayımlanma yılı 2019‘dur. Ölçeğin orijinal makalesi ve detaylı bilgileri Dergipark üzerinden erişime açıktır.

Orijinal makaleye ait PDF dosyası buradan indirilebilir: okul-yoneticilerinin-profesyonel-ogrenme-duzeyi-olcegi-oypod-toad.pdf

Kaynaklar

Işık, M., ve Çetin, M. (2019). Farklı kariyer evrelerindeki okul yöneticilerinin profesyonel öğrenme düzeyleri. Kastamonu Education Journal, 27 (2), 829-836. doi:10.24106/kefdergi.2848. Makaleye Dergipark üzerinden erişim linki: dergipark.org.tr.

[quads id=5]

Okul Yöneticilerinin Profesyonel Öğrenme Düzeyi Ölçeği (OYPÖD) Maddeleri

IMPORTANT: The following scale items must be preserved in their original language and must not be changed in any way.

Ölçeğin orijinal maddeleri, kaynak makalede yer almaktadır. Bu maddeler, profesyonel öğrenme yeterliliklerini ve davranışlarını ölçmek üzere titizlikle seçilmiş ifadelerden oluşmaktadır. Orijinal kaynak içeriğinde maddeler doğrudan sağlanmadığından, kullanıcıların maddelere ulaşmak için yukarıda belirtilen Işık ve Çetin (2019) makalesine başvurması gerekmektedir.