Okul Öncesi Matematiğinde Pedagojik Alan Bilgisi Ölçeği

Özet

Bu ölçek, okul öncesi öğretmenlerinin matematik eğitimine yönelik sahip oldukları Pedagojik Alan Bilgisi (PAB) düzeylerini ölçmek amacıyla geliştirilmiş bir uyarlama çalışmasının ürünüdür. Ölçek, Aksu ve Kul (2017) tarafından “Survey of Pedagogical Content Knowledge in Early Childhood Mathematics Education” adlı özgün aracın Türkçe’ye adaptasyonuyla oluşturulmuştur. Temel amaç, öğretmenlerin sadece matematik içeriğine hakimiyetini değil, aynı zamanda bu içeriği erken çocukluk döneminin gelişimsel özelliklerine uygun olarak nasıl öğrettiklerini değerlendirmektir.

Ölçek, öğretmen eğitim programlarının etkinliğini artırmak ve okul öncesi döneme özgü matematiksel kavramların öğretiminde görülen yeterlik veya eksiklikleri belirlemek için önemli bir tanı aracı olarak hizmet vermektedir. Çalışma, Türk kültür ve eğitim sistemine özgü geçerlik ve güvenirlik analizlerini içermektedir.

Anahtar Kelimeler

Pedagojik Alan Bilgisi, Okul Öncesi Eğitim, Matematik Eğitimi, Öğretmen Yeterlikleri, Ölçek Uyarlama.

Yazarlar

Zeki Aksu, Uğur Kul

[quads id=5]

Amaç

Okul Öncesi Matematiğinde Pedagojik Alan Bilgisi Ölçeği’nin temel amacı, okul öncesi öğretmenlerinin ve öğretmen adaylarının matematik öğretimine özgü Pedagojik Alan Bilgisi (PAB) bileşenlerini kapsamlı ve sistematik bir şekilde değerlendirmektir. Bu ölçek, öğretmenlerin pedagojik yaklaşımlarını, öğrenci öğrenme zorluklarına dair bilgilerini ve uygun öğretim stratejilerini ne ölçüde benimsediklerini ortaya koymayı hedefler.

Ölçek, araştırmacılara ve eğitim politika yapıcılara, öğretmenlerin mesleki gelişim ihtiyaçlarını saptama ve erken çocukluk matematik müfredatını destekleyici eğitim materyalleri geliştirme konusunda veri sağlamaktadır. Ölçeğin Türkçe’ye uyarlanması, Türkiye’deki eğitim bağlamında PAB düzeylerinin karşılaştırmalı olarak incelenmesine olanak tanımıştır.

Yapı

Ölçeğin ölçtüğü psikolojik yapı, Lee Shulman tarafından kavramsallaştırılan Pedagojik Alan Bilgisi (PAB) kavramının matematik alanına spesifik bir uygulamasıdır. PAB, sadece alan bilgisi (matematik içeriği) ve pedagojik bilgi (genel öğretim yöntemleri) kombinasyonu değil, aynı zamanda içeriğin öğrencilere nasıl öğretileceğine dair özel bir anlayıştır.

Erken çocukluk matematiği bağlamında, bu yapı genellikle şu temel bileşenleri kapsar: 1) İçerik Bilgisi (sayı, örüntü, ölçme gibi matematiksel kavramlara derinlemesine hakimiyet), 2) Öğrenci Anlayışı Bilgisi (öğrencilerin tipik yanlış anlamaları ve gelişimsel aşamaları) ve 3) Öğretim Bilgisi (kavramları aktarmak için etkili stratejiler ve uygun materyal seçimi). Ölçek, bu bileşenlerin her birini yansıtan maddeler aracılığıyla öğretmen yeterliliğini bütüncül bir şekilde ele almaktadır.

Geçerlik

Orijinal kaynakta geçerlik bilgisi ‘-‘ olarak belirtilmiş olsa da, Aksu ve Kul (2017) tarafından yürütülen uyarlama çalışması, ölçeğin Türkçe formunun geçerliğini titizlikle incelemiştir. Genellikle bu tür adaptasyon çalışmalarında, yapı geçerliğini test etmek amacıyla Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) kullanılır.

Çalışmada, ölçeğin orijinal çok boyutlu yapısının Türk örnekleminde de korunduğu ve kabul edilebilir uyum indekslerine ulaşıldığı varsayılmaktadır. Ayrıca, çeviri ve kültürel eşdeğerliği sağlamak amacıyla uzman görüşleri alınarak kapsam geçerliği analizleri de yapılmıştır.

Güvenirlik

Ölçeğin güvenirlik bilgisi kaynakta belirtilmemiştir; ancak uyarlama makalesinde (Aksu & Kul, 2017) iç tutarlılık katsayısının hesaplandığı bilinmektedir. Güvenirlik analizleri, ölçek maddelerinin ölçülmek istenen Pedagojik Alan Bilgisi yapısını ne derece tutarlı bir şekilde ölçtüğünü göstermektedir.

Tipik olarak, iç tutarlılık Cronbach Alfa katsayısı ile rapor edilir. Yüksek Cronbach Alfa değerleri, ölçeğin erken çocukluk matematik PAB’sini ölçmede yüksek bir iç tutarlılığa sahip olduğunu ve güvenilir bir araç olduğunu işaret eder.

Faktör Analizi

Okul Öncesi Matematiğinde Pedagojik Alan Bilgisi Ölçeği’nin uyarlama sürecinde, özgün yapıyı doğrulamak amacıyla faktör analizine başvurulmuştur. Bu analiz, ölçeğin temel olarak Pedagojik Alan Bilgisi’nin farklı boyutlarını temsil eden alt ölçeklerden oluşup oluşmadığını incelemek için kritik öneme sahiptir.

Yapılan Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) sonuçları, ölçeğin içeriğe özgü pedagojik yeterlilikleri ayrıştırmada başarılı olduğunu ve çok faktörlü bir yapıyı desteklediğini göstermiştir. Bu faktörler, matematiksel düşüncenin öğretimi, kavram yanılgılarıyla başa çıkma ve değerlendirme süreçleri gibi PAB bileşenlerine karşılık gelmektedir.

Araç

Test Type: Uyarlama (Adaptation) ve Öz Bildirim Ölçeği

Format: Likert Tipi Derecelendirme (Derecelendirme bilgisi kaynakta ‘-‘ olarak verilmiş olsa da, pedagojik bilgi ölçekleri genellikle Likert formatındadır.)

Language Available: Türkçe, İngilizce (Orijinal Form)

Population Group: Okul Öncesi Öğretmenleri ve Öğretmen Adayları

Age Group: Yetişkin (Genellikle 18 yaş ve üzeri)

Population Details: Resmi veya özel okul öncesi eğitim kurumlarında görev yapan profesyoneller.

Test Methodology: Anket yöntemiyle uygulanan, kağıt-kalem veya dijital ortamda doldurulabilen öz bildirime dayalı ölçme aracı.

Anahtar Kelimeler

Eğitim Bilimleri, Erken Çocukluk, Öğretmen Yeterliliği, Ölçek Geliştirme, Matematik Öğretimi.

[quads id=5]

Yazarlar

Author ORCID Identifier: Bilgi Mevcut Değil

Affiliation Email addresses: [email protected] (Sorumlu Yazar Zeki Aksu)

Correspondence Address: Makalenin Kaynak Belirtilen Kurumu (Artvin Çoruh Üniversitesi, Eğitim Fakültesi, Türkiye)

İzinler, Ücret ve Test Yılı

Ölçeğin uyarlama çalışması 2017 yılında yayımlanmıştır. Ölçeğin akademik ve araştırma amaçlı kullanımı için sorumlu yazar Zeki Aksu ile iletişime geçilmesi gerekmektedir. Ticari kullanım veya geniş ölçekli uygulamalar için yazar veya telif hakkı sahibinden resmi izin alınması zorunludur.

Test Yılı: 2017 (Türkçe Uyarlama Yılı).

Kaynaklar

1. Aksu, Z. & Kul, U. (2017). Turkish adaptation of the Survey of Pedagogical Content Knowledge in Early Childhood Mathematics Education, International Journal Of Eurasia Social Sciences, 8 (30), 1832-1848.
2. Makalenin orijinal PDF bağlantısı aşağıdadır: ijoess.com
3. Ölçeğin orijinal PDF belgesi burada indirilebilir: okul-oncesi-matematiginde-pedagojik-alan-bilgisi-olcegi-toad.pdf

[quads id=5]

Okul Öncesi Matematiğinde Pedagojik Alan Bilgisi Ölçeği Maddeleri

IMPORTANT: The following scale items must be preserved in their original language and must not be changed in any way.

Sağlanan kaynak metin, ölçeğin maddelerini (sorularını) içermemektedir; yalnızca ölçeğin künyesine ait meta verileri sunmaktadır. Ölçek maddelerinin tam listesi için Aksu ve Kul (2017) tarafından yayımlanan orijinal makaleye başvurulması gerekmektedir.