Müzikal İlgi Ölçeği

Özet

Müzikal İlgi Ölçeği, müzik öğretmeni adaylarının müziğe yönelik ilgi düzeylerini geçerli ve güvenilir bir şekilde ölçmek amacıyla Sermin Bilen tarafından 2020 yılında geliştirilmiş, öz bildirim temelli bir psikometrik araçtır. Ölçek, toplam 11 maddeden oluşmakta ve katılımcı tepkilerini 5’li Likert ölçeği formatında derecelendirmektedir. Geliştirme çalışması, ölçeğin üç faktörlü yapısını destekleyen güçlü geçerlik ve güvenirlik kanıtları sunmuştur.

Bu ölçek, müzik eğitimi alanında çalışan akademisyenler ve uygulayıcılar için, öğrencilerin müzikal motivasyonlarını, katılımlarını ve mesleki eğilimlerini değerlendirmede standartlaştırılmış bir ölçüm aracı sağlamaktadır. Ölçeğin yapısal geçerliği, Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) ile doğrulanmış olup, iç tutarlılık katsayıları da yüksek güvenirlik düzeyini göstermektedir.

Anahtar Kelimeler

Müzikal ilgi, müzik öğretmeni adayları, psikometrik geliştirme, doğrulayıcı faktör analizi, güvenirlik, geçerlik.

Yazarlar

Sermin Bilen

Amaç

Müzikal İlgi Ölçeği’nin temel amacı, üniversitelerin müzik eğitimi anabilim dallarında öğrenim gören öğretmen adaylarının müziğe olan ilgi düzeylerini bilimsel yöntemlerle ölçmek ve bu ilginin alt boyutlarını belirlemektir. Ölçek, müzik öğretmenliği mesleğine yönelik tutumları ve müzikle ilgili aktivitelere katılım isteğini yansıtan psikolojik yapıyı hedeflemektedir.

Ölçek, aynı zamanda müzik eğitimi programlarının başarısını ve öğrencilerin mesleki yeterliliklerini destekleyen duygusal ve motivasyonel faktörleri anlamak için bir tanı aracı olarak da kullanılabilir. Bu sayede eğitimciler, öğrencilerin müzikal ilgi eksikliklerini veya güçlü yönlerini tespit ederek uygun pedagojik müdahaleleri planlayabilirler.

Yapı

Ölçek, bireyin müzikle ilgili öğrenme, uygulama ve deneyimleme arzusunu kapsayan Müzikal İlgi yapısını ölçmektedir. Bu yapı, genellikle bilişsel, duyuşsal ve davranışsal bileşenleri içerir. Ölçek, 11 madde ve üç faktörlü bir yapı ile bu karmaşık yapıyı temsil etmektedir.

Müzikal İlgi Ölçeği’nin çok boyutlu yapısı, müzik öğretmeni adaylarının farklı bağlamlardaki (örneğin, ders dışı etkinlikler, kişisel gelişim, mesleki uygulama) ilgi düzeylerini ayırt etmeye olanak tanır. Ölçek maddeleri, bu üç faktörü destekleyecek şekilde dikkatlice seçilmiş ve yapılandırılmıştır.

Geçerlik

Ölçeğin yapı geçerliği, Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) kullanılarak kanıtlanmıştır. DFA sonuçları, ölçeğin üç faktörlü yapısının teorik modelle uyumlu olduğunu göstermektedir. Uyum iyiliği indeksleri, modelin kabul edilebilir düzeyde iyi bir uyum sergilediğini doğrulamaktadır.

Elde edilen önemli uyum indeksleri şunlardır: Ki kare değeri (χ²) 85.85, serbestlik derecesi (df) 40 olarak bulunmuştur. Diğer kritik indeksler ise: RMSEA (Yaklaşık Hatanın Kök Ortalama Karesi) değeri .070, CFI (Karşılaştırmalı Uyum İndeksi) değeri .92 ve GFI (İyilik Uyum İndeksi) değeri .94 olarak belirlenmiştir. Bu değerler, ölçeğin yapısal geçerliğinin güçlü olduğunu ve ölçülen yapının kuramsal beklentilere uygun olduğunu göstermektedir.

Güvenirlik

Müzikal İlgi Ölçeği’nin iç tutarlılık güvenirlik analizleri, Cronbach’s Alpha katsayısı kullanılarak raporlanmıştır. Ölçeğin tamamına ilişkin hesaplanan Cronbach’s Alpha iç tutarlılık katsayısı .78‘dir. Bu katsayı, sosyal bilimler araştırmaları için genel kabul görmüş standartların üzerinde olup, ölçeğin tutarlı ölçümler sağladığını göstermektedir.

Ölçeğin üç faktörünün ayrı ayrı güvenirlik katsayıları da incelenmiştir. Birinci faktör için Cronbach’s Alpha katsayısı .76, ikinci faktör için .77 ve üçüncü faktör için .73 olarak hesaplanmıştır. Tüm faktörlerin güvenirlik değerlerinin .70 eşiğinin üzerinde olması, ölçeğin hem bütün olarak hem de alt boyutlar bazında yeterli düzeyde güvenilir olduğunu kanıtlamaktadır.

Faktör Analizi

Ölçeğin geçerlik çalışması kapsamında, Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) metodu kullanılmıştır. DFA, ölçeğin 11 maddesinin, yazar tarafından öngörülen üç faktörlü yapıya ne kadar iyi uyum sağladığını test etmek amacıyla uygulanmıştır.

Analiz sonuçları, χ²(40) = 85.85 ile modelin kabul edilebilir düzeyde uyum gösterdiğini belirtmektedir. Özellikle CFI ve GFI gibi karşılaştırmalı ve mutlak uyum indekslerinin yüksek değerleri (.92 ve .94), ölçeğin müzikal ilgi yapısını başarılı bir şekilde ayrıştıran ve ölçen üç temel bileşene sahip olduğunu güçlü bir şekilde desteklemektedir.

Araç

Test Type: Geliştirme Ölçeği

Format: 11 maddeden oluşan, 5’li Likert tipi derecelendirme ölçeği (Örnek: 1=Kesinlikle Katılmıyorum, 5=Kesinlikle Katılıyorum).

Language Available: Türkçe

Population Group: Müzik öğretmeni adayları.

Age Group: Genç Yetişkinler (Üniversite seviyesi).

Population Details: Üniversitelerin Güzel Sanatlar Eğitimi Bölümü Müzik Eğitimi Anabilim Dallarında öğrenim gören öğrenciler.

Test Methodology: Nicel araştırma yöntemleri kapsamında öz bildirim (self-report) yöntemiyle uygulanır.

Anahtar Kelimeler

Müzik eğitimi, pedagoji, psikometri, ölçek geliştirme, iç tutarlılık, yapısal eşitlik modellemesi.

Yazarlar

Author ORCID Identifier: Belirtilmemiştir.

Affiliation Email addresses: [email protected] (Sorumlu Yazar: Sermin Bilen)

Correspondence Address: Belirtilmemiştir.

İzinler, Ücret ve Test Yılı

Müzikal İlgi Ölçeği, 2020 yılında gerçekleştirilen bir araştırma kapsamında geliştirilmiştir. Ölçeğin akademik veya ticari amaçlarla kullanımı için gereken izinler ve olası ücretlendirme koşulları hakkında bilgi almak üzere sorumlu yazar Sermin Bilen ile doğrudan e-posta yoluyla iletişime geçilmesi önerilir.

Ölçeğin orijinal PDF belgesi aşağıdaki bağlantıdan indirilebilir: muzikal-ilgi-olcegi-toad.pdf

Kaynaklar

Bilen, S. (2020). Müzik öğretmeni adaylarına yönelik müzikal ilgi ölçeği geçerlik ve güvenirlik çalışması. Batı Anadolu Eğitim Bilimleri Dergisi, 11(2), 460-472.

Müzikal İlgi Ölçeği Maddeleri

ÖNEMLİ: Ölçeğin orijinal maddeleri kaynak içerikte sağlanmamıştır. Maddelerin tam listesi ve puanlama yönergeleri için lütfen sorumlu yazarın makalesine (Bilen, 2020) başvurunuz.