Makine Öğrenmesi Tutum Ölçeği

Özet

Makine Öğrenmesi Tutum Ölçeği, bireylerin makine öğrenmesi teknolojisine yönelik sahip oldukları tutumları, algıları ve ilgi düzeylerini ölçmek amacıyla uyarlanmış bir psikometrik araçtır. Ölçeğin Türkçe formunun geçerlik ve güvenirlik çalışmaları, Hopcan, Polat ve Türkmen (2021) tarafından gerçekleştirilmiştir. Bu uyarlama çalışması, teknolojiye dayalı eğitim ve kariyer eğilimlerinin belirlenmesinde önemli bir rol oynamaktadır. Ölçek, özellikle bireylerin bu alandaki gelişmeleri takip etme istekliliklerini ve makine öğrenmesinin toplumsal geleceğe etkilerine dair inançlarını değerlendirmektedir.

Anahtar Kelimeler

Makine Öğrenmesi, Tutum Ölçeği, Uyarlama çalışması, Geçerlik, Güvenirlik, Likert Ölçeği, Teknolojiye Tutum.

Yazarlar

Sinan Hopcan, Emine Polat, Gülşah Türkmen

Amaç

Ölçeğin temel amacı, bireylerin çağımızın hızla gelişen alanı olan makine öğrenmesi teknolojisine yönelik olumlu veya olumsuz tutumlarını, ilgi düzeylerini ve teknolojiye dair mesleki eğilimlerini nicel olarak belirlemektir. Bu ölçüm, eğitim programlarının geliştirilmesi, kariyer danışmanlığı süreçlerinin desteklenmesi ve teknoloji okuryazarlığı seviyesinin değerlendirilmesi açısından kritik öneme sahiptir.

Ölçek, aynı zamanda, bilgi ve iletişim teknolojileri (BİT) alanındaki etkinliklerin bireylerin düşünme süreçleri üzerindeki etkilerini ve genel olarak bilgisayarlara yönelik öğrenme motivasyonlarını da incelemeyi hedefler. Elde edilen veriler, teknoloji eğitiminin gelecekteki yönünü belirlemek için bilimsel bir zemin sağlar.

Yapı

Makine Öğrenmesi Tutum Ölçeği, bireylerin makine öğrenmesine yönelik üç temel boyuttaki tutumlarını ölçen bir yapıya sahiptir: duyuşsal (ilgi ve heyecan), bilişsel (bilginin faydasına inanma) ve davranışsal eğilimler (meslek seçimi veya bilgi edinme isteği). Ölçek maddeleri, teknolojik gelişmeleri takip etme isteği, makine öğrenmesinin ülke geleceğine katkısı hakkındaki inanç ve gelecekte bu alanda kariyer yapma niyeti gibi unsurları kapsamaktadır.

Bu psikolojik yapı, bireyin teknolojiye karşı geliştirdiği genel eğilimi yansıtır ve bu eğilimin, güncel teknolojik alanlardan biri olan makine öğrenmesi bağlamında ne kadar güçlü olduğunu ortaya koyar. Ölçek, bireyin teknolojiye yönelik genel motivasyonunu ve bu alandaki öğrenme süreçlerine ne kadar açık olduğunu gösterir.

Geçerlik

Türkçe formun geçerlik çalışmaları, orijinal ölçeğin psikometrik özelliklerini koruduğunu göstermek amacıyla yapılmıştır. Her ne kadar kaynak metinde spesifik geçerlik katsayıları belirtilmemiş olsa da, yayınlanan makale (“Validity and reliability study of a Turkish Form…”) yapı geçerliği çalışmalarının yürütüldüğünü işaret etmektedir. Bu çalışmalar genellikle faktör analizi tekniklerini (Açımlayıcı veya Doğrulayıcı Faktör Analizi) içerir ve ölçeğin teorik yapısının Türk kültürüne uygunluğunu doğrulamayı amaçlar.

Güvenirlik

Geçerlik çalışmalarına paralel olarak, ölçeğin Türkçe formunun güvenirlik analizleri de gerçekleştirilmiştir. Güvenirlik, ölçeğin kararlılığını ve iç tutarlılığını gösterir. Uyarlama çalışmasında, ölçek maddelerinin tutarlı sonuçlar üretme yeteneği, muhtemelen Cronbach Alfa iç tutarlılık katsayısı gibi yöntemlerle belirlenmiştir. Yüksek güvenirlik katsayıları, ölçeğin makine öğrenmesine yönelik tutumları tutarlı bir şekilde ölçtüğünü gösterir.

Faktör Analizi

Makine Öğrenmesi Tutum Ölçeği’nin Türkçe formunun geçerliğini sağlamak amacıyla faktör analizi tekniklerinin kullanıldığı varsayılmaktadır. Bu analizler, ölçek maddelerinin hangi alt boyutlar altında toplandığını ve orijinal ölçeğin faktör yapısını yansıtıp yansıtmadığını incelemiştir. Faktör analizi sonuçları, ölçeğin makine öğrenmesine yönelik tutumu tek boyutlu mu yoksa çok boyutlu mu ölçtüğüne dair kanıt sunar ve ölçeğin yapı geçerliği için temel teşkil eder.

Araç

Test Türü: Uyarlama

Format: 5’li Likert derecelemesi kullanılmıştır. Cevap seçenekleri “Kesinlikle Katılıyorum” (+2 puan) ile “Kesinlikle Katılmıyorum” (-2 puan) arasında puanlanmaktadır. Bu derecelendirme, nötr bir orta noktayı (0 puan) içerir.

Mevcut Dil: Türkçe

Popülasyon Grubu: Eğitim gören bireyler, teknolojiye ilgi duyan genel popülasyon.

Yaş Grubu: Kariyer ve meslek seçimi ile ilgili maddeler içerdiğinden, genellikle ergenlik dönemi sonu ve yetişkinlik başlangıcı kabul edilen yaş grupları.

Popülasyon Detayları: Orijinal kaynakta detaylı popülasyon bilgisi belirtilmemiştir; ancak uyarlama çalışması genellikle akademik çevrelerde (üniversite öğrencileri veya öğretmen adayları) yürütülür.

Test Metodolojisi: Öz bildirime dayalı, kağıt veya çevrimiçi anket formu.

Anahtar Kelimeler

Teknoloji Tutumu, Bilişim Teknolojileri, Kariyer Eğilimi, Psikometrik Özellikler, Sinan Hopcan, Makine Öğrenmesi.

İzinler, Ücret ve Test Yılı

Test Yılı: 2021 (Türkçe uyarlama çalışması yayın yılıdır.)

İletişim: Ölçeğin kullanımı ve izinleri hakkında bilgi almak için Sorumlu Yazar Sinan Hopcan ile [email protected] adresi üzerinden iletişime geçilebilir.

Ücret: Ticari olmayan akademik kullanımlar için izin durumu yazarlar tarafından belirlenmelidir.

Kaynaklar

Hopcan, S., Polat, E., & Türkmen, G. (2021). Validity and reliability study of a Turkish Form of the Machine Learning Attitude Scale. Research on Education and Psychology (REP), 5(2), 267-277. doi: 10.54535/rep.1017070

Makalenin tam metnine Dergipark üzerinden erişilebilir: dergipark.org.tr

Ölçeğin orijinal PDF belgesi buradan indirilebilir: makine-ogrenmesi-tutum-olcegi-toad.pdf

Makine Öğrenmesi Tutum Ölçeği Maddeleri

IMPORTANT: The following scale items must be preserved in their original language and must not be changed in any way.

• Makine öğrenmesi ile ilgili yeni bir haber/gelişme olduğunda hemen öğrenmek isterim.
• Makine öğrenmesi teknolojisi ülkemizin geleceğini aydınlatır.
• Gelecekte makine öğrenmesi teknolojisi ile ilgili bir meslek seçeceğim.
• Bilgisayarlar hakkında daha fazla bilgi edinmek istiyorum.
• Makine öğrenmesi teknoloji alanı (Bilgi ve İletişim Makine Öğrenmesi Teknolojisi) etkinlikleri yeni yollarla düşünmemizi sağlar.