Güvenlik Kültürü Tutum Ölçeği

Özet

Güvenlik Kültürü Tutum Ölçeği (GKTÖ), Aynur Başurgan tarafından 2018 yılında gerçekleştirilen yüksek lisans tezi kapsamında geliştirilmiş bir ölçme aracıdır. Bu ölçek, bireylerin güvenlik kültürü kavramına yönelik sahip oldukları tutumları ve inançları sistematik bir şekilde değerlendirmeyi amaçlamaktadır. Ölçeğin temel amacı, güvenlik kültürü ile ulusal güvenlik politikaları arasındaki karmaşık ilişkiselliği ampirik verilerle ortaya koymaktır. Ölçek, özellikle Türkiye bağlamında, güvenlik algısının ve tutumlarının psikososyal boyutlarını incelemek üzere tasarlanmıştır.

Ölçek geliştirme süreci, kapsamlı bir literatür taraması ve psikometrik analizleri içermektedir. GKTÖ, sosyal bilimler ve güvenlik çalışmaları alanında, tutumların ulusal güvenlik stratejileri üzerindeki etkisini araştırmak isteyen araştırmacılar için önemli bir araç niteliğindedir. Ölçeğin orijinal çalışması, Sütçü İmam Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü’nde tamamlanmıştır.

Anahtar Kelimeler

Güvenlik kültürü, ulusal güvenlik politikaları, tutum ölçeği, psikometrik değerlendirme, ölçek geliştirme, güvenlik kültürü, sosyal psikoloji.

Yazarlar

Aynur Başurgan

Amaç

Güvenlik Kültürü Tutum Ölçeği’nin temel amacı, bireylerin güvenlik kültürü kavramına yönelik tutumlarını ölçmek ve bu tutumların ulusal güvenlik politikaları ile olan korelasyonunu araştırmaktır. Bu amaç doğrultusunda, ölçek, güvenlik algısının çeşitli boyutlarını (örn., kişisel sorumluluk, kurumsal güven, tehdit algısı) kapsayacak şekilde tasarlanmıştır.

Ölçeğin geliştirilmesi, ulusal düzeydeki güvenlik stratejilerinin başarısında toplumsal algının ve tutumların ne derece etkili olduğunu bilimsel olarak saptamaya yardımcı olmayı hedeflemiştir. Bu, özellikle güvenlik alanında politika yapıcılar ve araştırmacılar için kritik öneme sahip veriler sunmaktadır.

Yapı

GKTÖ, güvenlik kültürü tutumlarını çok boyutlu bir yapı içinde ele almaktadır. Genel olarak, güvenlik kültürü; bir organizasyonda veya toplumda güvenliğe verilen değer, paylaşılan inançlar, normlar ve davranış kalıplarının bütünü olarak tanımlanır. Ölçek, bu yapıyı oluşturan alt boyutları ölçmek üzere maddeler içermektedir.

Yapısal olarak, ölçek, güvenlik algısının bilişsel (bilgi ve inançlar), duyuşsal (duygusal tepkiler) ve davranışsal eğilimler (güvenlik uygulamalarına katılım) bileşenlerini kapsamaktadır. Tam faktör yapısı ve alt boyutları, ölçeğin geliştirildiği yüksek lisans tezinde detaylı olarak sunulmaktadır. Bu yapı, bireyin güvenlik konularına ne kadar değer verdiğini ve ulusal güvenlik hedeflerini ne ölçüde desteklediğini belirlemeyi sağlar.

Geçerlik

Ölçeğin geçerlik çalışmaları, yüksek lisans tezi kapsamında gerçekleştirilmiştir. Geçerlik, ölçeğin gerçekten ölçmeyi amaçladığı yapıyı (güvenlik kültürü tutumları) ölçüp ölçmediğini gösteren kritik bir psikometrik özelliktir. Bu çalışmalar genellikle yapı geçerliği (faktör analizi), kapsam geçerliği ve ölçüt bağıntılı geçerliği içermektedir.

Kaynak verilerde spesifik geçerlik katsayıları belirtilmemiş olsa da, bir ölçek geliştirme çalışması olduğu için, ölçeğin yapısal geçerliğinin (muhtemelen Açımlayıcı ve Doğrulayıcı Faktör Analizleri kullanılarak) titizlikle incelendiği varsayılmaktadır. Detaylı geçerlik sonuçları için Başurgan (2018) tezine başvurulması gerekmektedir.

Güvenirlik

Güvenirlik, ölçeğin ölçümlerde tutarlılık ve istikrar sağlaması anlamına gelir. Güvenirlik analizleri, genellikle Cronbach Alfa iç tutarlılık katsayısı ve test-tekrar test yöntemleri kullanılarak gerçekleştirilir.

Kaynak verilerde güvenirlik katsayıları açıkça sunulmamıştır. Ancak, tezin metodolojik gereklilikleri uyarınca, ölçeğin iç tutarlılık analizlerinin yapıldığı ve kabul edilebilir düzeyde güvenilirlik değerlerine ulaşıldığı beklenmektedir. Ölçeğin güvenilirliğine dair sayısal veriler ve alt boyut güvenirlikleri, tezin ölçek geliştirme bölümünde mevcuttur.

Faktör Analizi

Güvenlik Kültürü Tutum Ölçeği’nin faktör yapısını belirlemek amacıyla faktör analizi teknikleri kullanılmıştır. Bu analizler, ölçek maddelerinin hangi temel boyutlar altında toplandığını ortaya koyarak ölçeğin teorik yapısını destekler.

Geliştirme aşamasında, verilerin faktör analizine uygunluğunu değerlendirmek için Kaiser-Meyer-Olkin (KMO) ve Bartlett Sphericity testleri uygulanmıştır. Analiz sonucunda ortaya çıkan faktörler, bireylerin güvenlik konusundaki tutumlarının hangi ana bileşenlerden oluştuğunu göstermektedir. Detaylı faktör yükleri, döndürme yöntemleri ve açıklanan varyans oranları, tezin ilgili bölümlerinde yer almaktadır.

Araç

Test Type: Geliştirme (Developmental) / Öz Bildirim Ölçeği (Self-Report Scale)

Format: Derecelendirme formatı (Rating Scale) kullanıldığı varsayılmaktadır, ancak spesifik derecelendirme (örn. Likert tipi) bilgisi kaynakta mevcut değildir.

Language Available: Türkçe

Population Group: Türkiye’deki yetişkin popülasyonu (Yüksek lisans tezinin örneklemine bağlı olarak spesifik grup değişebilir).

Age Group: Yetişkinler (18+)

Population Details: Ölçek, ulusal güvenlik politikaları ve güvenlik kültürü ilişkisini incelediğinden, örneklemde güvenlik alanında çalışanlar veya genel vatandaşlar bulunmuş olabilir. Detaylar tezde mevcuttur.

Test Methodology: Nicel araştırma yöntemi, ölçek geliştirme metodolojisi.

Anahtar Kelimeler

Güvenlik algısı, tutum ölçümü, ulusal güvenlik, güvenlik kültürü, Sütçü İmam Üniversitesi, psikometrik araç.

Yazarlar

Author ORCID Identifier: Bilinmiyor

Affiliation Email addresses: [email protected]

Correspondence Address: Sütçü İmam Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Kahramanmaraş (Tezin yapıldığı kurum)

İzinler, Ücret ve Test Yılı

Ölçek, 2018 yılında Aynur Başurgan’ın yüksek lisans tezi kapsamında geliştirilmiştir. Ölçeğin kullanım izinleri ve olası ücretlendirme bilgileri tezin yazarıyla iletişime geçilerek öğrenilmelidir.

Ölçeğin sorumlu yazarı Aynur Başurgan olup, iletişim adresi [email protected] olarak belirtilmiştir. Akademik araştırmalarda kullanım için genellikle yazardan izin alınması tavsiye edilir.

Kaynaklar

Başurgan, A. (2018). Ulusal güvenlik politikaları ve güvenlik kültürü arasındaki ilişkiselliği ortaya çıkarmaya yönelik ölçek geliştirilmesi (Yayınlanmamış yüksek lisans tezi). Sütçü İmam Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Kahramanmaraş.

Ölçeğin orijinal PDF belgesi aşağıdaki bağlantıdan indirilebilir: guvenlik-kulturu-tutum-olcegi-toad.pdf

Güvenlik Kültürü Tutum Ölçeği Maddeleri

IMPORTANT: The following scale items must be preserved in their original language and must not be changed in any way.

Ölçek maddeleri, kaynak içerikte sunulmamıştır. Maddelerin tamamına ulaşmak için yukarıda belirtilen yüksek lisans tezinin incelenmesi gerekmektedir.