Facebook’un Öğretmen Nitelikleri Üzerindeki Etki Ölçeği (FESTQ)

Özet

Facebook’un Öğretmen Nitelikleri Üzerindeki Etki Ölçeği (FESTQ), öğretmenlerin Facebook sosyal medya platformunu kullanma biçimlerinin, onların genel mesleki nitelikleri üzerindeki etkilerini sistematik olarak ölçmek amacıyla geliştirilmiş bir araçtır. Ölçek, özellikle öğretmen niteliği kavramını PCK (Pedagojik Alan Bilgisi), TPACK (Teknolojik Pedagojik Alan Bilgisi) ve yaşam boyu öğrenme gibi modern eğitim çerçeveleri bağlamında incelemektedir.

2018 yılında Akın Efendioğlu tarafından geliştirilen bu ölçek, sosyal medya kullanımının öğretmenlerin bilgi paylaşımı, işbirliği ve sürekli mesleki gelişim süreçlerine olan katkısını değerlendiren çok boyutlu bir yapıyı ortaya koymaktadır. Bu çalışma, dijital çağda öğretmen yeterliliklerinin nasıl değiştiğini ve sosyal teknolojilerin bu değişime etkisini anlamak için önemli bir zemin sunar.

Anahtar Kelimeler

Facebook, Öğretmen Niteliği, FESTQ, Sosyal Medya, PCK, TPACK, Yaşam Boyu Öğrenme, Ölçek Geliştirme, Eğitim Teknolojisi.

Yazarlar

Akın Efendioğlu

[quads id=5]

Amaç

FESTQ’nun temel amacı, öğretmenlerin Facebook platformunu mesleki amaçlarla (örneğin, ders materyali paylaşımı, meslektaşlarla iletişim, yeni pedagojik yaklaşımları öğrenme) kullanmalarının, onların mesleki nitelikleri üzerindeki olumlu veya olumsuz etkilerini nicel olarak belirlemektir. Ölçek, öğretmenlerin sosyal medyayı kullanma sıklığından ziyade, kullanımın niteliğine odaklanarak, mesleki gelişime olan katkısını ölçmeyi hedefler.

Geliştirme çalışması, öğretmenlerin Teknolojik Pedagojik Alan Bilgisi (TPACK) çerçevesinde teknoloji entegrasyonu becerilerini nasıl geliştirdiklerini ve sosyal ağlar aracılığıyla yaşam boyu öğrenme alışkanlıklarını nasıl sürdürdüklerini araştırmacılar için ölçülebilir kılmayı amaçlamaktadır.

Yapı

Ölçek, öğretmen niteliği kavramını üç ana teorik çerçeve etrafında yapılandırır: PCK, TPACK ve yaşam boyu öğrenme. Bu bağlamda, ölçeğin ölçtüğü yapı, öğretmenlerin sosyal ağları kullanarak gerçekleştirdikleri profesyonel öğrenme ve bilgi yönetimi süreçlerini içermektedir. FESTQ, muhtemelen aşağıdaki gibi alt boyutlardan oluşmaktadır:

• Profesyonel Bilgi Paylaşımı ve İşbirliği
• Pedagojik Uygulamalara Etki
• Teknolojik Yeterliliğin Gelişimi (TPACK boyutu)
• Sürekli Öğrenme Motivasyonu

Bu boyutlar, Facebook kullanımının öğretmenlerin içerik bilgisi, pedagojik bilgisi ve teknoloji bilgisi arasındaki karmaşık etkileşimi nasıl etkilediğini yansıtmaktadır.

Geçerlik

Ölçek bir geliştirme çalışması olduğu için, geçerlik analizleri orijinal makalede (Efendioğlu, 2018) detaylı olarak sunulmuştur. Bu analizler genellikle yapı geçerliği (faktör analizi sonuçları) ve içerik geçerliğini (uzman görüşleri) kapsamaktadır. Yapı geçerliği çalışmaları, ölçek maddelerinin teorik çerçeve (PCK, TPACK) ile tutarlı olarak beklenen faktör yapısını ortaya çıkardığını göstermiştir. Ancak bu özet girişte spesifik geçerlik katsayıları yer almamaktadır; detaylar için kaynak makaleye başvurulmalıdır.

Güvenirlik

Ölçeğin güvenirlik çalışmaları, iç tutarlılığını ve kararlılığını değerlendirmeyi amaçlamıştır. Güvenirlik katsayıları (genellikle Cronbach Alfa) orijinal makalede rapor edilmiştir. Yüksek güvenirlik katsayıları, ölçek maddelerinin aynı yapıyı tutarlı bir şekilde ölçtüğünü ve tekrarlanan uygulamalarda stabil sonuçlar elde edildiğini işaret eder. Spesifik güvenirlik değerleri bu platformda yer almamaktadır.

Faktör Analizi

FESTQ’nun geliştirilmesi, muhtemelen Açımlayıcı Faktör Analizi (AFA) ile başlamış ve Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) ile ölçeğin çok boyutlu yapısı teyit edilmiştir. Faktör analizi sonuçları, öğretmenlerin Facebook kullanımının öğretmen niteliklerine olan etkisinin tek bir boyutta toplanamayacağını, aksine farklı pedagojik ve teknolojik yeterlilik alanlarına ayrıldığını göstermiştir. Bu analizler, ölçeğin PCK ve TPACK çerçevelerine uygun alt ölçeklere ayrılmasını sağlamıştır.

Araç

Test Çeşidi: Geliştirme Ölçeği (Development)

Format: Orijinal makalede belirtilen Likert tipi derecelendirme formatının kullanıldığı varsayılmaktadır. Ölçek derecelendirme bilgisi bu kaynakta belirtilmemiştir.

Mevcut Diller: Türkçe (Orijinal geliştirme dili)

Popülasyon Grubu: Öğretmenler ve eğitim profesyonelleri.

Yaş Grubu: Yetişkinler (Çalışan öğretmen popülasyonu)

Popülasyon Detayları: Türkiye’deki farklı okullarda görev yapan, aktif olarak eğitim veren öğretmenler.

Test Metodolojisi: Öz bildirim ölçeği (Self-report questionnaire).

Anahtar Kelimeler

Eğitim Araştırmaları, Sosyal Ağlar, Öğretmen Gelişimi, Mesleki Yeterlilik, TPACK, FESTQ, Ölçek Geliştirme.

[quads id=5]

Yazarlar

Yazar ORCID Tanımlayıcısı: Orijinal kaynakta belirtilmemiştir.

Kurum E-posta Adresleri: [email protected]

Yazışma Adresi: Akın Efendioğlu (Çukurova Üniversitesi, Adana, Türkiye)

İzinler, Ücret ve Test Yılı

Ölçek, Akın Efendioğlu tarafından 2018 yılında geliştirilmiş ve yayınlanmıştır. Ölçeğin kullanımına ilişkin izinler ve uygulanacak ücret bilgileri için doğrudan sorumlu yazar (Akın Efendioğlu) ile iletişime geçilmesi gerekmektedir. Orijinal makale Springer Nature tarafından yayınlanmıştır.

Kaynaklar

Efendioğlu A. (2018). Teachers’ use of Facebook and teacher quality: developing a `Facebook Effect Scale on Teacher Quality (FESTQ)? from the perspective of PCK, TPACK, and lifelong learning frameworks. Educational Technology Research and Development, 1:1-27.

Makalenin orijinal bağlantısı: https://link.springer.com/article/10.1007/s11423-018-9586-x

Ölçeğin orijinal PDF’i buradan indirilebilir: facebookun-ogretmen-nitelikleri-uzerindeki-etki-olcegi-festq-toad.pdf

[quads id=5]

Facebook’un Öğretmen Nitelikleri Üzerindeki Etki Ölçeği (FESTQ) Maddeleri

IMPORTANT: The following scale items must be preserved in their original language and must not be changed in any way.

Ölçek maddeleri bu kaynakta sağlanmamıştır. Maddelerin tamamına ulaşmak için ilgili araştırmacıların Efendioğlu (2018) tarafından yayınlanan orijinal makaleye başvurmaları gerekmektedir.