Antrenör Pedagojik Yeterlik Ölçeği

Özet

Antrenör Pedagojik Yeterlik Ölçeği, genç sporcuların kendi antrenörlerinin pedagojik yeterlik düzeylerine ilişkin algılarını değerlendirmek amacıyla geliştirilmiş bir ölçme aracıdır. Bu ölçek, Türk kültürüne uyarlama çalışması ile kazandırılmıştır. Ölçek, antrenörlerin eğitim, öğretim ve sporcu gelişim süreçlerindeki yeterliliklerini, sporcuların bakış açısıyla nesnel bir şekilde ölçmeyi hedefler. Temel amacı, antrenör eğitim programlarının geliştirilmesine ve spor ortamındaki öğretim kalitesinin artırılmasına katkı sağlamaktır.

Ölçeğin Türk kültürüne adaptasyonu, Şirin ve Sevilmiş (2020) tarafından gerçekleştirilmiştir. Bu çalışma, orijinal aracın psikometrik özelliklerinin Türk kültürü bağlamında geçerli ve güvenilir olduğunu göstermiştir. Bu sayede, Türkiye’deki spor bilimleri ve psikolojisi alanlarında antrenör yeterliklerinin bilimsel olarak incelenmesine olanak tanınmıştır.

Anahtar Kelimeler

Antrenör yeterliği, pedagojik yeterlik, spor psikolojisi, antrenör eğitimi, genç sporcular, ölçek uyarlaması.

Yazarlar

E. F. Şirin, Ali Sevilmiş

Amaç

Antrenör Pedagojik Yeterlik Ölçeği’nin temel amacı, genç sporcuların gözünden antrenörlerinin sahip olduğu pedagojik yeterlik düzeylerini belirlemektir. Bu yeterlikler, antrenörün ders verme, iletişim kurma, öğrenmeyi teşvik etme ve sporculara geri bildirim sağlama becerilerini içerir.

Ölçek, antrenörlerin pedagojik uygulamalarının etkinliğini değerlendirerek, sporcuların gelişimini destekleyici veya engelleyici faktörleri ortaya çıkarmayı amaçlamaktadır. Elde edilen veriler, antrenörlerin mesleki gelişim ihtiyaçlarını tespit etmek ve spor federasyonları tarafından düzenlenen eğitim programlarının içeriğini optimize etmek için kritik öneme sahiptir.

Yapı

Ölçek, spor ortamında antrenörlerin sergilediği pedagojik yeterlik yapısını ölçmektedir. Bu yapı, genellikle antrenörün hem teknik bilgi aktarımındaki başarısını hem de sporcularla kurduğu sosyal ve duygusal bağı kapsar. Pedagojik yeterlik, sadece spor bilimine hakim olmakla kalmayıp, aynı zamanda bu bilgiyi yaşa ve gelişim düzeyine uygun yöntemlerle aktarabilme becerisini ifade eder.

Bu psikolojik yapı, sporcuların motivasyonu, öğrenme hızı ve sporda kalıcılıkları üzerinde doğrudan etkilidir. Ölçek, muhtemelen pedagojik yeterliğin farklı boyutlarını (örneğin, Öğretim Metotları, İletişim Becerileri, Disiplin Yönetimi) alt faktörler aracılığıyla incelemektedir.

Geçerlik

Ölçeğin Türk kültürüne uyarlanması sürecinde, yapı geçerliğini test etmek amacıyla doğrulayıcı faktör analizi (DFA) kullanılmıştır. Şirin ve Sevilmiş (2020) çalışmasında, orijinal ölçek yapısının Türk örnekleminde de korunduğu ve kabul edilebilir uyum indekslerine ulaşıldığı rapor edilmiştir.

Geçerlik çalışmaları, maddelerin ölçmek istedikleri yapıyı ne derece doğru ölçtüğünü göstermektedir. Uyarlama çalışması kapsamında dilsel ve kültürel eşdeğerlik çalışmaları da titizlikle yürütülmüştür. Orijinal kaynakta spesifik geçerlik katsayıları belirtilmemiş olsa da, uyarlama makalesi bu detayları içermektedir.

Güvenirlik

Ölçeğin güvenirlik analizleri, iç tutarlılık katsayıları (Cronbach Alfa) hesaplanarak yapılmıştır. Bir uyarlama çalışması olarak, maddelerin Türk örnekleminde tutarlı sonuçlar verip vermediği incelenmiştir.

Yüksek iç tutarlılık değerleri, ölçek maddelerinin aynı yapıyı (antrenör pedagojik yeterlik) ölçme konusunda birbiriyle uyumlu olduğunu göstermektedir. Güvenirlik sonuçları, ölçeğin sporcuların algılarını istikrarlı bir şekilde ölçebildiğini doğrulamaktadır.

Faktör Analizi

Antrenör Pedagojik Yeterlik Ölçeği’nin Türk kültürüne uyarlanması sırasında, ölçeğin yapısal geçerliğini doğrulamak amacıyla Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) uygulanmıştır. DFA, ölçeğin orijinal yapısının (faktör sayısının ve madde dağılımının) Türk sporcu örnekleminde de geçerli olup olmadığını test etmeye yarayan önemli bir psikometri yöntemidir.

Bu analizler sonucunda, ölçeğin çok boyutlu yapısının korunduğu ve faktör yüklerinin kabul edilebilir düzeyde olduğu belirlenmiştir. Bu, ölçeğin teorik yapısının kültürel bağlamda sağlam olduğunu kanıtlamaktadır.

Araç

Test Türü: Uyarlama Ölçeği

Format: Likert Tipi Derecelendirme (Spesifik derecelendirme bilgisi orijinal kaynakta belirtilmemiştir, ancak uyarlama makalesinde detaylandırılmıştır.)

Mevcut Dil: Türkçe

Popülasyon Grubu: Genç Sporcular

Yaş Grubu: Gençlik dönemi sporcuları (Uyarlama çalışmasında detaylı yaş aralığı belirtilmiştir.)

Popülasyon Detayları: Çeşitli spor dallarında aktif olarak yer alan ve antrenörleri ile düzenli çalışan genç sporcular.

Test Metodolojisi: Öz bildirim (Sporcuların, antrenörlerinin davranışlarına dair algılarını rapor etmeleri esasına dayanır.)

Anahtar Kelimeler

Antrenör, pedagojik yeterlik, sporcu algıları, psikometrik özellikler, Hacettepe Spor Bilimleri Dergisi.

Yazarlar

Sorumlu Yazar: Ali SEVİLMİŞ

Yazar ORCID Tanımlayıcısı: Bilgi mevcut değildir.

Kurumsal E-posta Adresleri: [email protected]

Yazışma Adresi: Karamanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi (Uyarlama çalışması referans alınmıştır.)

İzinler, Ücret ve Test Yılı

Test Yılı: Ölçeğin Türk kültürüne uyarlanma ve yayınlanma yılı 2020’dir.

İzinler ve Ücret: Akademik çalışmalar için kullanım izni ve ücret bilgisi için sorumlu yazar Ali Sevilmiş ile iletişime geçilmesi önerilir.

Orijinal PDF dokümanına aşağıdaki bağlantıdan erişilebilir: antrenor-pedagojik-yeterlik-olcegi-toad.pdf

Kaynaklar

• Şirin, E. F. ve Sevilmiş, A. (2020). Antrenör Pedagojik Yeterlik Ölçeğinin Türk kültürüne uyarlanması ve genç sporcuların algılarına göre antrenörlerin pedagojik yeterliklerinin incelenmesi. Spor Bilimleri Dergisi / Hacettepe Journal of Sport Sciences, 31(3), 106-120. https://doi.org/10.17644/sbd.670510

Antrenör Pedagojik Yeterlik Ölçeği Maddeleri

ÖNEMLİ: Ölçeğin maddeleri kaynak içerikte sağlanmamıştır. Maddeler için yayımlanmış akademik makaleye (Şirin & Sevilmiş, 2020) başvurulması gerekmektedir.