Mühendislik Etiği Ölçeği

Özet

Mühendislik Etiği Ölçeği, mühendislik disiplinlerinde, özellikle harita mühendisleri özelinde etik algı ve davranışları ölçmek amacıyla geliştirilmiş bir psikometrik araçtır. Ölçek, 2020 yılında Ş. İnam ve H. B. Akdeniz tarafından geliştirilmiş olup, profesyonel sorumluluklar ve etik karar verme süreçlerinin değerlendirilmesine odaklanmaktadır. Bu çalışma, ölçeğin geçerlik (Geçerlik) ve güvenirlik (Güvenirlik) analizlerini sunarak, mühendislik etiği alanındaki araştırmalara sağlam bir ölçüm aracı kazandırmayı hedeflemiştir.

Anahtar Kelimeler

Mühendislik Etiği, Etik, Ölçek Geliştirme, Psikometri, Harita Mühendisliği, Güvenirlik, Geçerlik.

Yazarlar

İnam, Ş., Akdeniz, H. B.

Amaç

Ölçeğin temel amacı, mühendislik etiğine dair tutum ve bilgi düzeylerini sistematik olarak ölçebilecek, yüksek psikometrik niteliklere sahip bir ölçme aracı geliştirmektir. Mühendislik uygulamalarında karşılaşılan etik sorunlara karşı bireylerin duyarlılıklarını ve profesyonel değerlere bağlılıklarını belirlemek ölçeğin birincil hedefidir.

Ölçek, özellikle Harita Mühendisleri (Harita Mühendisleri) popülasyonu üzerinde denenmiş ve bu meslek grubunun etik standartlara uyumunu değerlendirmede spesifik bir araç olarak konumlandırılmıştır.

Yapı

Mühendislik Etiği Ölçeği’nin ölçtüğü temel yapı, mühendislik mesleğinin gerektirdiği ahlaki ilkeler ve profesyonel sorumluluklar bütünü olan Mühendislik Etiği (Mühendislik Etiği)’dir. Bu yapı genellikle aşağıdaki gibi alt boyutları içermektedir:

  • Kamusal Güvenlik ve Refah Sorumluluğu.
  • Mesleki Dürüstlük ve Şeffaflık.
  • Çevresel ve Sosyal Etik Sorumluluklar.
  • Profesyonel Yetkinlik ve Gelişim.

Ölçek, mühendislerin teorik etik bilgileri ile pratik uygulamalar sırasındaki etik karar verme davranışları arasındaki ilişkiyi analiz etmek için tasarlanmıştır.

Geçerlik

Ölçeğin geliştirilme çalışması (İnam ve Akdeniz, 2020), ölçeğin ölçmek istediği yapıyı ne kadar doğru ölçtüğünü belirlemek amacıyla geçerlik analizlerini içermektedir. Kaynak bilgide detaylı geçerlik katsayıları belirtilmemiş olsa da, çalışmanın başlığı geçerlik analizlerinin yapıldığını göstermektedir.

Genellikle, bu tür geliştirme çalışmalarında yapı geçerliği (Exploratory Factor Analysis veya Confirmatory Factor Analysis yoluyla) ve içerik geçerliği (uzman görüşü alınarak) yöntemleri kullanılmıştır. Detaylı geçerlik sonuçları, referans verilen akademik makalede sunulmuştur.

Güvenirlik

Kaynak bilgide güvenirlik değerleri açıkça belirtilmemiştir. Ancak, İnam ve Akdeniz (2020) tarafından yapılan çalışma, ölçeğin tutarlılığını ve kararlılığını test etmek için güvenirlik analizlerini içermiştir.

Güvenirlik analizleri genellikle Cronbach Alfa iç tutarlılık katsayısı ve/veya test-tekrar test yöntemleri kullanılarak gerçekleştirilir. Yüksek güvenirlik katsayıları, ölçeğin tutarlı sonuçlar ürettiğini ve mühendislik etiği yapısını güvenilir bir şekilde ölçebildiğini gösterir.

Faktör Analizi

Mühendislik Etiği Ölçeği bir geliştirme ölçeği olduğundan, temel psikometrik adımlardan biri olan Faktör Analizi (Faktör Analizi) uygulanmıştır. Bu analiz, ölçeğin maddelerinin altında yatan temel boyutları ve yapıları ortaya çıkarmayı amaçlamıştır.

Yapılan analizler, ölçeğin çok boyutlu bir yapıyı mı, yoksa tek bir genel mühendislik etiği faktörünü mü ölçtüğünü belirlemek için kritik öneme sahiptir. Faktör yükleri, özdeğerler ve açıklanan varyans oranları gibi detaylı istatistiksel sonuçlar, orijinal makalede mevcuttur.

Araç

Test Türü: Geliştirme Ölçeği (Psikometrik Ölçek)

Format: Kaynakta belirtilmemiştir; ancak akademik ölçek geliştirme çalışmalarında genellikle 5’li veya 7’li Likert tipi derecelendirme formatı kullanıldığı varsayılmaktadır.

Mevcut Dil: Türkçe

Popülasyon Grubu: Mühendislik alanında çalışan profesyoneller ve akademisyenler.

Yaş Grubu: Yetişkin (Profesyonel meslek yaşamında olan bireyler).

Popülasyon Detayları: Çalışma, spesifik olarak Harita Mühendisleri popülasyonu üzerinde yürütülmüştür.

Test Metodolojisi: Geçerlik ve Güvenirlik Analizleri üzerine bir çalışma. Ölçek, öz bildirim yöntemiyle uygulanmaktadır.

Anahtar Kelimeler

Etik Algı, Profesyonel Sorumluluk, Mühendislik Eğitimi, Ölçek Geliştirme, Harita Mühendisliği, Akdeniz, İnam.

Yazarlar

Yazar ORCID Tanımlayıcısı: Orijinal kaynakta belirtilmemiştir.

Bağlı Kuruluş E-posta Adresleri: [email protected] (Sorumlu Yazar: Halil Burak AKDENİZ)

Yazışma Adresi: Halil Burak AKDENİZ, KTUN (Konya Teknik Üniversitesi) ile ilişkilidir (E-posta domain bilgisine göre).

İzinler, Ücret ve Test Yılı

Test Yılı: 2020 (Makale yayımlanma yılı).

İzinler ve Ücret: Ölçeğin ticari kullanımına ilişkin özel bir bilgi bulunmamaktadır. Akademik çalışmalar için kullanım izni, ilgili makale yazarlarıyla doğrudan iletişime geçilerek sağlanmalıdır.

Kaynaklar

  1. İnam, Ş. ve Akdeniz, H. B. (2020). Harita Mühendisleri Özelinde Mühendislik Etiği Ölçeğinin geçerlilik ve güvenirlik analizi üzerine bir çalışma. S.Ü. Fen Fakültesi Fen Dergisi, 46(1), 13-28. http://dx.doi.org/10.35238sufefd.663321

Ölçeğin orijinal PDF dokümanına aşağıdaki bağlantıdan ulaşılabilir: muhendislik-etigi-olcegi-toad.pdf

Mühendislik Etiği Ölçeği Maddeleri

ÖNEMLİ: Mühendislik Etiği Ölçeği’nin maddeleri orijinal kaynak içerikte sağlanmamıştır. Maddelerin tamamına ulaşmak için yukarıda belirtilen akademik referansın incelenmesi gerekmektedir.

Cite this article

memjavad (2026). Mühendislik Etiği Ölçeği. Turkish Psychological Scales. Retrieved from https://tr-scales.arabpsychology.com/muhendislik-etigi-olcegi/

memjavad. "Mühendislik Etiği Ölçeği." Turkish Psychological Scales, 10 Feb. 2026, https://tr-scales.arabpsychology.com/muhendislik-etigi-olcegi/.

memjavad. "Mühendislik Etiği Ölçeği." Turkish Psychological Scales, 2026. https://tr-scales.arabpsychology.com/muhendislik-etigi-olcegi/.

memjavad (2026) 'Mühendislik Etiği Ölçeği', Turkish Psychological Scales. Available at: https://tr-scales.arabpsychology.com/muhendislik-etigi-olcegi/.

[1] memjavad, "Mühendislik Etiği Ölçeği," Turkish Psychological Scales, vol. X, no. Y, ص Z-Z, February, 2026.

memjavad. Mühendislik Etiği Ölçeği. Turkish Psychological Scales. 2026;vol(issue):pages.

Download Post (.PDF)
PDF