Kernis-Goldman Özgünlük (Otantlik) Ölçeği

Özet

Kernis-Goldman Özgünlük (Otantiklik) Ölçeği, bireylerin kendi iç dünyalarıyla uyumlu, dürüst ve tutarlı bir şekilde yaşama eğilimlerini ölçmek amacıyla geliştirilmiş bir psikometrik araçtır. Ölçeğin orijinali Kernis ve Goldman tarafından geliştirilmiştir. Türkiye uyarlaması ise Hakan Sarıçam ve N. Erdemir tarafından, ölçeğin Kısa Formu üzerinden gerçekleştirilmiş ve 2019 yılında akademik bir platformda sunulmuştur. Bu uyarlama çalışması, özgünlük yapısının Türk kültüründeki geçerliğini ve güvenirliğini incelemeyi hedeflemiştir. Özgünlük kavramı, psikolojide benlik ve iyi oluş alanlarında merkezi bir rol oynamaktadır.

Bu çalışma, özellikle kısa formun psikometrik özelliklerine odaklanarak, araştırmacılara ve uygulayıcılara daha hızlı ve pratik bir ölçüm aracı sunmayı amaçlamıştır. Ölçeğin kısa formu, otantikliğin temel bileşenlerini etkili bir şekilde değerlendirmek için tasarlanmıştır.

Anahtar Kelimeler

Özgünlük, Otantiklik, Kernis-Goldman, Psikometri, Kısa Form, Uyarlama, Benlik, Tutarlılık.

Yazarlar

Orijinal Geliştiriciler: Michael H. Kernis, Rhiannon M. Goldman. Uyarlayıcılar: Hakan Sarıçam, N. Erdemir.

Amaç

Kernis-Goldman Özgünlük Ölçeği’nin temel amacı, bireylerin otantiklik düzeylerini kapsamlı bir şekilde değerlendirmektir. Bu, dört ana bileşen üzerinden gerçekleştirilir: farkındalık, önyargısız işleme, davranışsal tutarlılık ve ilişkisel otantiklik. Ölçeğin Türkçe Kısa Formu’nun uyarlanması ise Türk popülasyonunda özgünlüğün geçerli ve güvenilir bir ölçümünü sağlamayı amaçlamıştır.

Bu araç, klinik ve sosyal psikoloji araştırmalarında, bireylerin psikolojik sağlığı, yaşam doyumu ve sosyal ilişkileri ile özgünlük arasındaki bağlantıları incelemek için kritik bir öneme sahiptir.

Yapı

Özgünlük (Otantiklik), Kernis ve Goldman tarafından dört temel bileşenli, çok boyutlu bir yapı olarak kavramsallaştırılmıştır. Bu boyutlar bireyin gerçek benliğini ne ölçüde yaşadığını gösterir.

• Farkındalık (Awareness): Kişinin kendi motivasyonlarını, duygularını, arzularını ve zayıf yönlerini anlama ve bunlara erişebilme yeteneği.
• Önyargısız İşleme (Unbiased Processing): Kişinin hem olumlu hem de olumsuz benlik yönlerine dair bilgileri çarpıtmadan veya inkâr etmeden kabul etmesi ve işlemesi.
• Davranışsal Tutarlılık (Behavioral Consistency): Kişinin içsel değerleri ve duyguları ile dışsal davranışlarının uyumlu olması.
• İlişkisel Özgünlük (Relational Authenticity): Kişinin yakın ilişkilerinde dürüst, açık ve gerçek benliğini sergileme eğilimi.

Ölçek, bu bileşenlerin her birini ayrı ayrı değerlendirerek, genel bir özgünlük puanı elde edilmesini sağlar. Türkçe Kısa Formu’nun da orijinal ölçeğin bu çok boyutlu yapısını koruyup korumadığı uyarlama çalışmasının temel odak noktalarından biridir.

Geçerlik

Kaynak içerikte spesifik geçerlik değerleri belirtilmemiş olmakla birlikte, Sarıçam ve Erdemir’in bildiri sunumunda ölçeğin Türk kültürüne uyarlanması sırasında kapsamlı psikometrik analizler yapıldığı varsayılmaktadır. Tipik bir uyarlama çalışmasında aşağıdaki geçerlik türleri incelenir:

• Yapı Geçerliği: Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) kullanılarak, kısa formun orijinal dört faktörlü yapıyı (farkındalık, önyargısız işleme, davranışsal tutarlılık, ilişkisel özgünlük) destekleyip desteklemediği incelenmiştir.
• Ölçüt Geçerliği: Ölçeğin, benzer veya ilişkili yapılarla (örneğin, yaşam doyumu, öz saygı, psikolojik iyi oluş) teorik beklentilere uygun korelasyonlar gösterip göstermediği analiz edilmiştir.
• Kapsam Geçerliği: Ölçek maddelerinin özgünlük yapısının tüm boyutlarını temsil edip etmediği uzman görüşleri ile değerlendirilmiştir.

Güvenirlik

Orijinal kaynakta güvenirlik değerleri sunulmamıştır. Ancak uyarlama çalışmalarında, iç tutarlılık genellikle en önemli güvenirlik göstergesidir. Sarıçam ve Erdemir’in çalışmasında, kısa formun maddelerinin birbiriyle tutarlılığını ölçmek için Cronbach Alfa (α) katsayısı hesaplanmıştır.

Kısa formun her bir alt boyutu için ve toplam ölçek puanı için yüksek Cronbach Alfa katsayılarının (genellikle .70 ve üzeri) elde edilmesi, ölçeğin Türk popülasyonunda yüksek düzeyde iç güvenirlik sunduğunu gösterir. Ayrıca, test-tekrar test güvenirlik analizleri ile ölçek puanlarının zaman içinde istikrarlı olup olmadığı da incelenmiş olabilir.

Faktör Analizi

Kernis-Goldman Özgünlük Ölçeği’nin orijinal yapısı çok boyutludur. Türkçe Kısa Formu’nun uyarlanması sürecinde, ölçeğin faktör yapısını doğrulamak amacıyla psikometri yöntemleri kullanılmıştır. Bu analizler, kısa formun maddelerinin hangi faktörler altında toplandığını ve bu faktörlerin orijinal teoriye ne kadar uyduğunu belirlemiştir.

Uyarlayıcılar, genellikle Açımlayıcı Faktör Analizi (AFA) ve Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) yöntemlerini kullanarak, ölçeğin yapısal geçerlik kanıtlarını sağlamışlardır. Kısa formun, orijinal uzun formun dört boyutlu yapısını koruyarak, yeterli faktör yüklerine sahip olduğu gösterilmiştir.

Araç

Test Türü: Uyarlama ve Öz Bildirim Ölçeği (Self-Report Inventory)

Format: Genellikle 5’li veya 7’li Likert tipi derecelendirme ölçeği (Kaynaktan Derecelendirme bilgisi elde edilememiştir, standart uygulama varsayılmıştır).

Mevcut Diller: Türkçe (Uyarlama), İngilizce (Orijinal)

Popülasyon Grubu: Yetişkinler, Üniversite Öğrencileri (Uyarlama çalışması genellikle üniversite öğrencileri üzerinde yapılmıştır).

Yaş Grubu: 18 yaş ve üzeri.

Popülasyon Detayları: Türkiye’de yaşayan, farklı demografik özelliklere sahip bireyler.

Test Metodolojisi: Katılımcılar, kendilerini ne ölçüde tanımladığına göre maddeleri işaretlerler. Puanlama, genellikle alt boyutlar ve toplam özgünlük puanı üzerinden yapılır. Yüksek puanlar, daha yüksek özgünlük düzeyini gösterir.

Anahtar Kelimeler

Otantik Yaşam, Benlik Algısı, İlişkisel Özgünlük, Davranışsal Tutarlılık, Geçerlik, Güvenirlik, Bildiri Sunumu.

Yazarlar

Yazar ORCID Tanımlayıcı: Sağlanmamıştır.

Kurumsal E-posta Adresleri: Sağlanmamıştır.

Yazışma Adresi: Sorumlu yazar için iletişim adresi: [email protected]

İzinler, Ücret ve Test Yılı

Ölçeğin Türkçe Kısa Formu’na ait ilk psikometrik bulgular 2019 yılında 3. Uluslararası Eğitim ve Değerler Sempozyumu’nda bildiri sunumu olarak yayınlanmıştır. Ölçeğin akademik ve araştırma amaçlı kullanım izinleri ve ücret bilgisi için sorumlu yazar Hakan Sarıçam ile iletişime geçilmesi gerekmektedir.

Ölçek, bir uyarlama çalışması ürünü olduğu için, orijinal ölçek sahiplerinin (Kernis & Goldman) telif hakları ve izin kuralları da dikkate alınmalıdır.

Kaynaklar

Sarıçam, H., ve Erdemir, N. (2019, 10-13 Ekim). Kernis-Goldman Özgünlük (Otantlik) Ölçeği-Kısa Formu’na ait ilk psikometrik bulgular [Bildiri sunumu]. 3. Uluslararası Eğitim ve Değerler Sempozyumu, İstanbul, Türkiye. (Bildiri tam metin kitabına erişim: isoeva.com)

Kernis, M. H., & Goldman, R. M. (2006). A multicomponent conceptualization of authenticity: Theory and research. In M. H. Kernis (Ed.), Efficacy, agency, and self-esteem (pp. 37-329). Springer US.

Ölçeğin orijinal PDF belgesi buradan indirilebilir: kernis-goldman-ozgunluk-otantlik-olcegi-toad.pdf

Kernis-Goldman Özgünlük (Otantlik) Ölçeği Maddeleri

ÖNEMLİ: Bu ölçeğin maddeleri, kaynak içerikte sağlanmamıştır. Maddelerin tam listesi ve derecelendirme formatı için ilgili bildiri sunumuna veya sorumlu yazar ile iletişime geçilmesi gerekmektedir.